ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ 3ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΠΥΡΓΟΥ 2012-13

 

Embed or link this publication

Description

GREEK SCHOOL NEWSPAPER

Popular Pages


p. 1

ΜΑΪΟΣ 2013 “Το Γυμνάσιον” 3ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΥΡΓΟΥ ΤΕΥΧΟΣ 19o να λιβάδι διάσπαρτο απ’ άκρη σ’ άκρη με λουλούδια. Ένας μεγάλος πλάτανος, που σκεπάζει το μισό με τη σκιά του, πάνω σ’ ένα λόφο. Ακούγονται μόνο κελαηδήματα πουλιών. Τι ηρεμία! Την τόση ηρεμία διακόπτουν ελαφρά βήματα. Ένα παιδί έρχεται και κάθεται σκεφτικό κάτω από τον πλάτανο. Κάτι έχει. Το μαρτυρά το βλέμμα του, στενοχωρημένο, βαρύ, παραξενεμένο. Δεν ξέρει κανείς τι σκέφτεται. Ενώ λοιπόν είναι χαμένο στις έννοιες του, ακούει μια φωνή που το ρωτά τι έχει. Σηκώνει το κεφάλι, κοιτά ένα γύρο τριγύρω. Άνθρωπος όμως, όσο κι αν καλοκοίταξε, δεν υπάρχει. Ένα λουλούδι μόνο, ένα κατακόκκινο σαν φλόγα τριαντάφυλλο στέκει μπροστά του. Αυτό ήταν που μίλησε και ξεκινάει η κουβέντα. Το τριαντάφυλλο κατάλαβε πως αυτό που έχει το παιδί είναι η βαθιά επηρεασμένη από την κρίση οικογένειά του. Είναι καλύτερα από άλλους βέβαια μα και πάλι… Όσα καθημερινά ακούει από Έ Ένα παιδί συζητά μ’ ένα λουλούδι (διήγημα) τις ειδήσεις, δεν μπορούν να το αφήσουν ανεπηρέαστο. Ζηλεύει το λουλούδι που ζει ανέμελο στην εξοχή δίχως τις δικές του σκοτούρες. Δεν έχεις δίκιο, απαντά τότε εκείνο. Έχω το θέμα της τροφής μου, το πώς θα αναπτυχθώ στο καταλληλότερο περιβάλλον, κι άλλα πολλά ασήμαντα για σένα. Άκου όμως κάτι. Δεν έχει σημασία η κρίση. Αν θέλεις με όλη σου την καρδιά, αν σκέφτεσαι αισιόδοξα, θα δεις. Θα νιώθεις σαν να μην υπάρχει. Και τώρα πρέπει να φύγω. Θυμήσου μόνο όσα σου είπα. Αντίο. Μετά την κουβέντα του αυτή, ένα βάρος έφυγε από την καρδιά του παιδιού και με τη σκέψη πως η ζωή είναι όμορφη, πήρε ξανά το μονοπάτι για το σπίτι του μ’ ένα γλυκό χαμόγελο ζωγραφισμένο στα χείλη του δίχως έννοιες αυτή τη φορά. Αιμιλία Μαντά Α3 Σκίτσο του Κωστόπουλου Ραφαήλ Α3 Ο Ανοιξη … για μένα είναι ι πασχαλιές του κήπου μου, που μου φτιάχνουν τη διάθεση με τη μυρωδιά τους… Το πολύχρωμο λουλουδάτο χαλί που γέμισε τον κήπο μου… Η σκυλίτσα μου που τρέχει χαρούμενη εδώ κι εκεί κυνηγώντας μια πεταλούδα… Ο ζεστός ήλιος που φωτίζει το σπίτι μου και με συντροφεύει ενώ διαβάζω… Οι πρώτες ποδηλατάδες με τις φίλες μου στην εξοχή… Ένα λουλούδι που έχω στην τσέπη μου και το κρυφοκοιτάζω την ώρα του μαθήματος… Ο ύπνος κάτω από τη σκιά του πεύκου, αγκαλιά με το καλύτερο βιβλίο… Oι μέλισσες να φτιάχνουν το πεντέγλυκο μέλι… Το πρώτο παγωτό που αγοράζω μόλις σφίξουν οι ζέστες… Και τέλος, αυτή η ψυχική άνθηση που νιώθω στην καρδιά μου όλη μέρα και δε λέει να φύγει… Σκίτσο της σκίτσο της Τσιρκόβα Ξένιας Α5 Όταν οι μαθητές… … γίνονται μικροί ερευνητές… Με αφορμή το αφιέρωμά μας στη Μικρασιατική Καταστροφή επισκεφθήκαμε το Μουσείο Μικρασιατικού Ελληνισμού «Φιλιώ Χαϊδεμένου» το οποίο είναι εγκατεστημένο στο Παγκόσμιο Πολιτιστικό Ίδρυμα Ελληνισμού της Διασποράς στη Νέα Φιλαδέλφεια Αττικής. Οι άνθρωποι φεύγουν αλλά τα έργα τους μένουν… μακρινούς … και εντούτοις ανακαλύπτουν σημεία που μπορούν να τους ενώσουν... …γίνονται ηθοποιοί… Ένας άλλος τρόπος έκφρασης του αστείρευτου ψυχισμού των ανθρώπων. Ο Γιώργος και η Λίνα, τα «δικά» μας παιδιά, στη «Σμύρνη-Μνήμες». …σχολιάζουν αυτά που συμβαίνουν γύρω τους… … εκφράζουν τις σκέψεις τους και τα συναισθήματά τους …ταξιδεύουν για να γνωρίσουν λαούς διαφορετικούς και

[close]

p. 2

2 “Το Γυμνάσιον” ε αφορμή της συμπλήρωσης 100 χρόνων από τη γέννηση του ποιητή Ν. Βρεττάκου η Δημόσια Βιβλιοθήκη Πύργου σε συνεργασία με τη Δημόσια Βιβλιοθήκη της Σπάρτης που φιλοξενεί το αρχείο του ποιητή παρουσίασε στους μαθητές μια αξιόλογη έκθεση που σχετίζεται με τη ζωή & το έργο του και η οποία συνοδευόταν από την προβολή της ταινίας « Περιουσιακά στοιχεία» Το Δεκέμβριο οι μαθητές του 3ου Γυμνασίου Πύργου επισκέφτηκαν τη Δημόσια Βιβλιοθήκη της πόλης μας. Kατά την επίσκεψή τους στο χώρο της έκθεσης είχαν την ευκαιρία να γνωρίσουν την ανθρώπινη & οικουμενική ποίηση αλλά & τα δύσκολα χρόνια της ζωής του Ν. Βρεττάκου, τα οποία συνέδεσαν με το μάθημα της Νεότερης Ελληνικής Ιστορίας που διδάσκονται στο σχολείο. Οι μαθητές κλήθηκαν ν' απαντήσουν σε ερωτήσεις για τη ζωή και το έργο του ποιητή. Παρακολούθησαν επίσης αποσπάσματα από την ταινία του Κωστή Βρεττάκου, γιου του Νικηφόρου Βρεττάκου, για τη ζωή του πατέρα του, τη γέννησή του, τα παιδικά του χρόνια, τις αδικίες και τις διακρίσεις που δέχτηκε. Στην ταινία ακούστηκαν και απόψεις γνωστών φίλων του ποιητή, που μίλησαν μέσα από την καρδιά τους, εκφράζοντας τα βαθύτατα συναισθήματα και περιγράφοντας με τα καλύτερα λόγια τον ποιητή. Πληροφορηθήκαμε ταυτόχρονα ότι πήρε μέρος στον πόλεμο του αλβανικού μετώπου κατά των Ιταλών, το 1940 και στην Αντίσταση κατά των Γερμανών κατακτητών. Ο Νικηφόρος Βρεττάκος γεννήθηκε στις Κροκεές Λακωνίας. Το 1921 τελειώνει το Δημοτικό σχολείο και συνεχίζει στο Ημιγυμνάσιο Κροκεών από όπου αποφοιτά το 1923. Μετά συνεχίζει στο Γυμνάσιο Γυθείου, όπου συναντά τον Γιάννη Ρίτσο. Το Νοέμβριο του 1929 φεύγει για την Αθήνα με όνειρο να συνεχίσει τις σπουδές του, ένα όνειρο που δε θα πραγματοποιηθεί. Το 1934 παντρεύεται με την Καλλιόπη Αποστολίδη με την οποία αποκτούν δύο παιδιά. Το 1948 γνωρίζεται με τον Άγγελο Σικελιανό και το 1955 εκλέγεται δημοτικός σύμβουλος στο Δήμο Πειραιά και του δίνεται έτσι η δυνατότητα να αναπτύξει μια αξιόλογη πολιτιστική δράση. Την περίοδο της δικτατορίας ο Βρεττάκος αυτοεξορίζεται κατ’ αρχήν στην Ελβετία και κατόπιν στην Ιταλία. Στις 16 Αυγούστου 1974 επιστρέφει στην Ελλάδα και από το 1978 εγκαθίσταται στην Πλούμιτσα όπου αφήνει και την τελευταία του πνοή στις 4 Αυγούστου του 1991. Παρακολουθώντας προσεχτικά το πλούσιο υλικό της έκθεσης παράλληλα με την παρουσίαση της Βιβλιοθήκης κ. Φ. Καραχάλιου οι μαθητές σημείωσαν κάποια ιστορικά γεγονότα που επηρέασαν καταλυτικά τη ζωή & την ποιητική δημιουργία του Ν. Βρεττάκου. Ο Ν. Βρεττάκος γεννήθηκε το 1912, μια χρονιά που η Ελλάδα σημείωσε σημαντικές επιτυχίες και αυξάνει τα σύνορά της κατά τους Βαλκανικούς Πολέμους, αλλά μεγαλώνει σε δύσκολες συνθήκες, όταν η χώρα μας αντιμετωπίζει τις αρνητικές συνέπειες της Μικρασιατικής καταστροφής (1922) & η οικονομική δυσπραγία μαστίζει την ελληνική περιφέρεια. Οι νέοι αναγκάζονται να μεταναστεύουν σε μεγάλα αστικά κέντρα & κυρίως στην Αθήνα. Έτσι και ο νεαρός Νικηφόρος τελειώνοντας το σχολείο δε σπουδάζει- όπως θα ήθελε- αλλά αναγκάζεται να δουλέψει για να επιβιώσει. Παράλληλα, βέβαια, ασχολείται και με την ποίηση, αλλά, όταν επιβάλλεται η δικτατορία της 4ης Αυγούστου 1936, το ποίημά του «Ο πόλεμος» οδηγείται στην πυρά. Έπειτα ξεσπά ο Β΄ Παγκόσμιος & ο Βρεττάκος πολεμά στην πρώτη γραμμή ως απλός στρατιώτης γιατί «όταν η παραφροσύνη & το κτήνος περισσεύουν, δεν μπορείς να βλέπεις τους ανθρώπους σαν ένα ωραίο είδος» όπως σημειώνει στην «Εξομολόγηση στον αναγνώστη». Στις 14 Απριλίου 1941 διαλύεται το σύνταγμα, στο οποίο υπηρετεί & επιστρέφει με τα πόδια στην Αθήνα «με έναν απέραντο θαυμασμό για τον Ελληνικό Μάθημα ποίησης & ιστορίας Μ λαό». Τις δύσκολες & μεγάλες ώρες της κατοχής, ο Βρεττάκος παίρνει ενεργό μέρος στην Εθνική Αντίσταση (1941-44), οργανώνεται στο Ε.Α.Μ. & γίνεται μέλος του Κ.Κ.Ε. Του απονέμεται το Βραβείο της Εθνικής Αντίστασης για τα αντιστασιακά του ποιήματα (194547), όμως απολύεται από το Υπουργείο Εργασίας (που δούλευε ως γραφέας) λόγω των πολιτικών του φρονημάτων. Το γεγονός αυτό δείχνει την οξυμμένη πολιτική ατμόσφαιρα που επικρατεί στη χώρα μας στη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου αλλά και μετά από αυτόν όταν οι αριστεροί διώκονται πολιτικά. Το ίδιο συνέβη & στη γυναίκα του Καλλιόπη Αποστολίδη, η οποία απολύεται από τον Ο.Λ.Π. το 1954. Ο ποιητής αργότερα πληγώνεται για μια ακόμα φορά όταν στην Ελλάδα επιβάλλεται το καθεστώς των Απριλιανών & τον Αύγουστο του 1967 συλλαμβάνεται ο γιός του Κώστας & φυλακίζεται, ενώ ο ίδιος αυτοεξορίζεται & επιστρέφει στην Ελλάδα με κλονισμένη υγεία τον Αύγουστο του 1974 με την αποκατάσταση της δημοκρατίας. Μέσα σ΄ αυτό το ιστορικό πλαίσιο έζησε ο σπουδαίος Έλληνας ποιητής που πέθανε το 1991 πλήρης ημερών πνευματικής δημιουργίας & προσφοράς. Γιατί ο Ν. Βρεττάκος έκαμε το χρέος της ζωής του, το οποίο- όπως γράφει ο ίδιος- « θα πει να προσφέρεις τον οβολό της δύναμής σου με όλη σου την ειλικρίνεια & την αγάπη στην υπόθεση της ζωής του & μετά από σένα θα συνεχίζεται & να διατηρήσεις έτσι το σύνδεσμό σου & την αδελφικότητά σου με το μέλλον».

[close]

p. 3

“Το Γυμνάσιον” 3 Η αγάπη του Νικηφόρου Βρεττάκου για την ποίηση Ο ποιητής παρουσιάζοντας την ανθολογία του για παιδιά και νέους αναφέρεται στο κίνητρο που τον οδήγησε στην συγκεκριμένη έκδοση. Από μικρό παιδί λάτρευε την ανάγνωση βιβλίων και ειδικότερα την ανάγνωση ωραίων ποιημάτων. Μέσα από τις σελίδες της ποίησης ανοίγονταν μπροστά του ένας κόσμος γεμάτος χρώματα, συναισθήματα και φαντασία. Η ποίηση για τον Νικηφόρο Βρεττάκο αποτελούσε έναν αληθινό θησαυρό, την πιο μεγάλη χαρά του κόσμου. Το πάθος του αυτό δυστυχώς δεν το καταλάβαινε κανένας, κάτι που αποτελούσε καημό του ποιητή. Μόνος του μέσα από την ανάγνωση βιβλίων γνώρισε και αγάπησε Έλληνες και ξένους ποιητές. Σφοδρή του επιθυμία ήταν η ύπαρξη ενός βιβλίου με πολλά ωραία ποιήματα. Τα χρόνια πέρασαν και έγινε και ο ίδιος ποιητής. Ως ενήλικας τώρα πια κάνει στα παιδιά ένα δώρο που ευχόταν να είχε ο ίδιος σαν παιδί. Ένα έργο γεμάτο ποίηση. Το ποιητικό έργο του Νικηφόρου Βρεττάκου είναι ογκώδες και κυριαρχεί η αίσθηση της αγωνιώδους προσπάθειας του ανθρώπου να κερδίσει την εσωτερική του γαλήνη. Η πρώτη ποιητική συλλογή του «κάτω από σκιές και φώτα» εκδόθηκε το 1929. Ακολούθησαν οι παρακάτω ποιητικές συλλογές «Κατεβαίνοντας στη σιγή των αιώνων», «ο πόλεμος», «Η επιστολή του κύκνου», «το ταξίδι του Αρχάγγελου», «το μεσουράνημα της φωτιάς», «τριαντατρείς ημέρες», «παραμυθένια πολιτεία», «το βιβλίο της μαργαρίτας», «ο Ταϋγετος και η σιωπή», «τα θολά ποτάμια», «Πλούμιτσα», «ο χρόνος και το ποτάμι», «η μητέρα μου στην εκκλησία», «το βάθος του κόσμου», «αυτοβιογραφία», «το ποτάμι Μπυές και τα επτά ελεγεία», «διαμαρτυρία», «ωδή στον ήλιο», «απογευματινό ηλιοτρόπιο», «εκκρεμής δωρεά», «χορωδία», «η φιλοσοφία των λουλουδιών», «συνάντηση με τη θάλασσα». Παράλληλα υπάρχει και ένα σημαντικό πεζογραφικό έργο του Βρεττάκου με σημαντικότερα πεζογραφήματα τα παρακάτω: «δύο άνθρωποι μιλούν για την ειρήνη του κόσμου», «οδύνη» και «ο ένας από τους δύο κόσμους». Ο Νικηφόρος Βρεττάκος έχει τιμηθεί με το Α’ Κρατικό Βραβείο Ποίησης και με το Βραβείο Ακαδημίας Αθηνών. Επίσης έχει προταθεί για 4 φορές για το βραβείο NOBEL Λογοτεχνίας. Τέλος στις 26 Φεβρουαρίου του 1987 η Ακαδημία Αθηνών τιμά τον ποιητή με την εκλογή του ως μέλους της. Το έργο του, οι πράξεις του και οι κόποι του έχουν μείνει στην ιστορία και θα μείνουν για πάντα, γιατί πέρα από ποιητής, υπήρξε ένας αγωνιστής και Άνθρωπος άξιος εκπρόσωπος της ελληνικής λεβεν τιάς! Νίκη Νικολοπούλου Κωνσταντίνα Πανοπούλου Νίκος Οικονομόπουλος ΤΗΝ ΠΙΟ ΜΕΓΑΛΗ Χ ΑΡΑ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ υ χάριζε ένα όταν ήμουνα παιδί, αν μο Θα μου την έδινε κανείς έδωσε τότε την α. Κανείς όμως δεν μου βιβλίο με ωραία ποιήματ ίτη Δημοτικού, α. Όταν ήμουνα στην Τρ ασ ξέχ το δεν τέ πο τό αυ κι ά» του μου, στα «Ψηλά Βουν κό στι νω αγ αν στο διάβασα ν ψυχή μου. ατα που έκαναν καλό στη Παπαντωνίου, κάτι ποιήμ έκαναν τον αν κάτι άλλο μέσα μου… .. με συγκινούσαν, ξύπναγ νειζόμουνα πιο όμορφο. Από τότε δα ι κα ό ιστ ατ ωμ χρ πιο ο κόσμ ζα όλα τους τα ν άλλων τάξεων. Διάβα και τα αναγνωστικά τω επαρχίας και στο βιβλιοπωλείο της ποιήματα… Μετά πήγαινα κα. Διάβαζα, διάβαζα… μου κι αγόραζα ό,τι έβρισ ……… …………………………… … … … … … … … … … … ………… ……….. μην υπάρχει αυτός ο καημός. Γιατί να ενε έμ υ μο ως όμ τε ντο Πά θησαυρό α, νάχω αυτόν τον αληθινό ατ ιήμ πο αία ωρ με λίο ένα βιβ ια κι έγραψα άρι μου; Πέρασαν τα χρόν στη σάκκα μου ή στο μαξιλ τέ δεν τον πο ιδικό μου αυτόν καημό κι εγώ ποιήματα. Τον πα ει κανείς δεν βρέθηκε να μού χαρίσ υ πο λίο βιβ το ι Κα α. ξέχασ χαρίσω εγώ αποφάσισα σήμερα να το έμενα εκείνα τα χρόνια, στα παιδιά. ι νέους, Ανθολογία για παιδιά κα εκδόσεις Κέδρος

[close]

p. 4

4 “Το Γυμνάσιον” ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ 90 χρόνια από τότε (Μιράντα Τερζοπούλου) Γιατί «η μνήμη είναι πρώτα απ’ όλα παρόν κι ύστερα παρελθόν» Σ’ αυτό το τεύχος της εφημερίδας θελήσαμε κι εμείς να δώσουμε έκταση στο θέμα της Μικρασιατικής Καταστροφής και να αναδείξουμε πλευρές του όπως τις είδαμε και τις νιώσαμε μέσα από δράσεις κι έρευνες που κάναμε. Γιατί, ποιος μπορεί να μείνει αδιάφορος απέναντι στις σφαγές, στους διωγμούς και στον ξεριζωμό που υπέστη ο ελληνισμός της Ανατολής; Ποιος μπορεί να μείνει αδιάφορος αφού οι συνέπειες των γεγονότων άφησαν το αποτύπωμά τους σε χιλιάδες οικογένειες; Ξεκινήσαμε, λοιπόν, κάνοντας μια βιβλιογραφική έρευνα στη Δημόσια Βιβλιοθήκη. Παρακολουθήσαμε το DVD του National Geographic «Η μεγαλύτερη μετακίνηση πληθυσμών στην ιστορία». Στη συνέχεια εξερευνήσαμε το Μουσείο Μικρασιατικού Ελληνισμού «Φιλιώ Χαϊδεμένου» στην Αθήνα και επισκεφτήκαμε το θωρηκτό Αβέρωφ. Τέλος, αναζητήσαμε το θέμα στην Ελληνική Λογοτεχνία και σε μαρτυρίες ανθρώπων που βίωσαν τον πόνο. Μικρασιατική Καταστροφή ως ιστορικό γεγονός είναι συνέπεια μιας σειράς αλληλένδετων γεγονότων, τάσεων και αποφάσεων που εμείς δεν είμαστε σε θέση να παρουσιάσουμε στην εφημερίδα μας ολοκληρωμένα. Κάνοντας μια ταπεινή προσπάθεια να μάθουμε τα γεγονότα, εντοπίσαμε και σας εκθέτουμε στοιχεία που θεωρήσαμε απαραίτητο να αναφέρουμε. Το τέλος του Α΄ Παγκόσμιου Πολέμου αναδεικνύει νικητές τις συμμαχικές δυνάμεις, γνωστές ως Αντάντ (Γαλλία, Αγγλία, Ρωσία, η Ιταλία και εν μέρει οι ΗΠΑ) απέναντι στη Γερμανία και τους συμμάχους της (Αυστροουγγαρία, Βουλγαρία και οθωμανική αυτοκρατορία). Ο ανταγωνισμός της Αντάντ (Entente στη γαλλική γλώσσα = συνεννόηση) και της Εγγύς Ανατολής για το ξαναμοίρασμα του αποικιακού πλούτου και της παγκόσμιας ηγεμονίας ήταν ένας βασικός παράγοντας που καθόρισε τις εξελίξεις. Η εκστρατεία στη Μ. Ασία ήταν μια παγίδα και η συμφορά που ακολούθησε ήταν μια συνέπεια του ανταγωνισμού των μεγάλων δυνάμεων και κυρίως μια φάση της διαμάχης στο στρατόπεδο των μονοπωλιακών συγκροτημάτων για την εξασφάλιση των πετρελαίων της Μέσης Ανατολή.. Η εποχή για την οποία μιλάμε ήταν η εποχή της «Μεγάλης Ιδέας», που εμφανίστηκε στην Ελλάδα τον 18ο αι., δηλαδή πριν την επανάσταση του 1821. Η «Μεγάλη Ιδέα» του 20ου αι. ήταν μια λαϊκή τάση που απέβλεπε στην ολοκλήρωση της απελευθέρωσης των ελληνικών πληθυσμών, ήταν όπως λένε η «εις ακέραιον αποκατάστασις» του ελληνικού έθνους. Οι αιτίες της Μικρασιατικής Καταστροφής -η επεκτατική πολιτική -η εθνολογική και οικονομική κατάσταση του ελλαδικού και μικρασιατικού χώρου κατά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο -οι εσωτερικές ανωμαλίες που αντιμετωπίζουν οι εμπόλεμες δυνάμεις, Ελλάδα και Τουρκία -η αναξιοπιστία και η ασυνέπεια των μεγάλων δυνάμεων στη διαμοίραση εδαφών χωρίς να σεβαστούν τις αρχές της αυτοδιάθεσης, της ανεξαρτησίας και της ακεραιότητας των λαών -οι διαμάχες των συμμάχων της Αντάντ για τα πετρέλαια της Εγγύς Ανατολής Η • τα ελληνικά στρατεύματα αποβιβάζονται στη Σμύρνη • ο Κεμάλ συγκαλεί συνέδριο των δυνάμεων που αντιτίθενται στην κατοχή τμημάτων της οθωμανικής αυτοκρατορίας • ο αγγλικός στόλος βρίσκεται έξω από την Κωνσταντινούπολη • το θωρηκτό «Αβέρωφ» πλέει στο Βόσπορο • διάσκεψη του Λονδίνου – οριστική παραχώρηση της Θράκης και της Σμύρνης στην Ελλάδα • συνθήκη των Σεβρών (Σέβρες: γαλλική πόλη που σήμερα αποτελεί προάστιο του Παρισιού και όπου υπογράφεται η συνθήκη) : παραχωρούνται στην Ελλάδα η Θράκη, τα νησιά Ίμβρος και Τένεδος, η περιοχή της Σμύρνης θα διοικείται από Έλληνα αρμοστή, τα Δαρδανέλια κι η θάλασσα του Μαρμαρά αποστρατικοποιούνται και γίνονται διεθνείς περιοχές • εκλογές και ήττα του Βενιζέλου • Γάλλοι και Ιταλοί μετά τη λήξη της συνδιάσκεψης του Λονδίνου έχουν ήδη συνάψει μυστικές συμφωνίες με τους Τούρκους. Το ίδιο θα κάνουν αργότερα και οι Σοβιετικοί. • Ο ελληνικός στρατός προελαύνει στο εσωτερικό της Μ. Ασίας – περνάει τον Σαγγάριο μετά από αιματηρές μάχες –οι κεμαλικές δυνάμεις αντιστέκονται σθεναρά. • Κυβερνητικοί κύκλοι συζητούν το ενδεχόμενο εκκένωσης της Μ. Ασίας από τον ελληνικό στρατό. • η κορύφωση του δράματος Η ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΤΗΣ ΣΜΥΡΝΗΣ 1919 1920 1921 1922

[close]

p. 5

“Το Γυμνάσιον” 5 Στη θάλασσα, μπροστά στην ίδια τη Σμύρνη, φιγουράρει ελληνικής ζωής στη Σμύρνη. Με την επίθεση των Τούρκων με τον όγκο του ο πολεμικός στόλος των Ευρωπαϊκών στις 26 Αυγούστου 1922 κατέρρευσε το μέτωπο του ελληνικού Δυνάμεων. στρατού. Οι Έλληνες από τα βάθη της Ανατολίας μπροστά Στις 19 Αυγούστου, ο μητροπολίτης Σμύρνης απευθύνει στη δίνη των σφαγών άρχισαν να μετακινούνται δυτικά προς τα τελευταία λόγια προς τους Σμυρνιούς, στον κατάμεστο τη Σμύρνη, 30.000 πρόσφυγες την ημέρα. Μέσα στην πόλη, παμπάλαιο ναό της Αγίας Φωτεινής. Πίστευε ότι κι αυτές όλοι οι λεωφόροι, οι δρόμοι και τα σοκάκια αρχίζουν να ακόμα τις φοβερές ώρες, κάτι θα γίνει για να σωθεί η ελληνική κατακλύζονται κάθε ώρα που περνά από δεκάδες χιλιάδες Μικρασία. ελληνορθόδοξους Ο υπουργός πρόσφυγες, που έρχονται Εξωτερικών Θεοτόκης πανικόβλητοι στη Σμύρνη του είχε υποσχεθεί ότι θα με κάθε συγκοινωνιακό φροντίσει προσωπικά για μέσο και μ’ όσα τη διάθεση ενισχύσεων, πράγματα μπορούν να τώρα όμως εξαφανίζεται. κουβαλήσουν μαζί Στις 22 Αυγούστου τους. Οι ξεκληρισμένοι ο αρχιστράτηγος πρόσφυγες είναι Χατζανέστης δηλώνει ατελείωτοι. Γρήγορα στην εφημερίδα «Θάρρος» οι δρόμοι πήζουν μέχρι της Σμύρνης: ασφυξίας, επικρατεί το «Οι Τούρκοι, όχι μόνον χάος. Στην περιοχή της Σκίτσο του Κλάδη Χριστόφορου Γ2 μετά δέκα ημέρας, αλλ’ θάλασσας, η κυκλική ούτε μετά δέκα μήνας θα δυνηθούν να εισέλθουν εις την προκυμαία καταλαμβάνεται από εκατοντάδες χιλιάδες Σμύρνην…» άστεγους Έλληνες. Είναι σπάνιες οι μεγάλες πόλεις στην Στις 25 Αυγούστου ο Χατζανέστης μεταφέρει σε πλοίο το παγκόσμια ιστορία που δέχτηκαν σε μια μέρα πληθυσμό αρχηγείο του. Οι πρόσφυγες κάνουν αγωνιώδεις προσπάθειες τουλάχιστον διπλάσιο από τον κανονικό τους. Πρεσβείες να επιβιβαστούν σε πλοία. Η στρατιωτική εκκένωση έχει κλείνουν και πρόξενοι εγκαταλείπουν την πόλη. ολοκληρωθεί. Η πόλη είναι πια ανυπεράσπιστη. Οι περιπολίες Ώρα 6 το απόγευμα. ευρωπαίων ναυτών έχουν εντολές να περιοριστούν στη Χιλιάδες πρόσφυγες περιφέρονται στην προκυμαία. Όσο φρούρηση των ξένων ιδρυμάτων. Ο Χρυσόστομος γράφει το βλέπουν τα ελληνικά πλοία ελπίζουν. τελευταίο του γράμμα στο Βενιζέλο: Το Σάββατο 27 Αυγούστου ο τούρκικος στρατός μπαίνει «Αγαπητέ φίλε και αδελφέ, κ. Ελευθέριε Βενιζέλε, στη Σμύρνη. Η πρώτη μέρα της καταστροφής. Επέστη η μεγάλη στιγμή της μεγάλης εκ μέρους σας Ξεκινά η σφαγή στην αρμένικη γειτονιά. Ο τούρκικος χειρονομίας. Ο ελληνισμός της Μικράς Ασίας, το ελληνικόν στρατός βάζει φωτιά στην πόλη με εξαίρεση την τούρκικη κράτος, αλλά και σύμπαν το ελληνικόν Έθνος καταβαίνει συνοικία. Το πλήθος τρέχει αλλόφρον. Μέχρι τις 3 του πλέον εις τον Άδην από του οποίου καμμία πλέον δύναμις δεν Σεπτέμβρη ό,τι ήταν ελληνικό είχε γίνει στάχτη. θα δυνηθή να το αναβιβάση και το σώση…» Μέχρι τις 8 Οκτωβρίου η εκκένωση της Σμύρνης είχε Η 26η Αυγούστου αποτελεί την τελευταία μέρα της ολοκληρωθεί. Η Ελλάδα υποδέχθηκε 1.200.000 πρόσφυγες σε ένα έτος από την καταστροφή της Σμύρνης. Ο Γάλλος ιστορικός Driault ανεβάζει σε δεκάδες χιλιάδες τους σφαγμένους απ’ τα τουρκικά πογκρόμ που επακολούθησαν και θεωρεί τη μικρασιατική καταστροφή «μεγαλύτερη και χειρότερη από την πτώση της Κωνσταντινούπολης το 1453». Οι Τούρκοι ονόμαζαν τη Σμύρνη «Γκιαούρ Ισμίρ» δηλαδή Σμύρνη των άπιστων. Με την καταστροφή της οι άνθρωποι έχασαν οικογένειες, πρόσωπα που αγαπούσαν και ήρθαν στην Ελλάδα φτωχοί, πεινασμένοι, ταλαιπωρημένοι και συναισθηματικά άδειοι. Οι περιουσίες έγιναν θρύψαλα και στάχτη και ταξίδεψαν μαζί με τον άνεμο σε όλη τη γη. Η Μάρτζορι Χαουζπιάν στο έργο της «Η Σμύρνη στις φλόγες» γράφει: Η πυρπόληση των πόλεων δεν είναι κάτι νέο. Η Ρώμη, το Λονδίνο και το Σικάγο ξαναγεννήθηκαν από τη στάχτη τους και οι θρύλοι πάνω σ’ αυτό παραμένουν αθάνατοι. Η καταστροφή της Σμύρνης ήταν διαφορετική, όπως και τα αποτελέσματά της. Το 1922 η Σμύρνη πέθανε, ξεγράφτηκε από παντού και στη θέση της ξεφύτρωσε το Ιζμίρ. Το Ιζμίρ ξεπήδησε απ’ τις στάχτες της Σμύρνης με την επίσημη επιδοκιμασία των Μεγάλων Δυνάμεων, υποδέχτηκαν την Τουρκία στην κοινοπραξία των πολιτισμένων, συγχαρήκανε τους ηγέτες και έλυσαν το πρόβλημα των μειονοτήτων… … Γι’ αυτό είναι σημαντικό σήμερα να μελετάμε τις λύσεις που δόθηκαν στα προβλήματα των παλαιών χρόνων και να μπορέσουμε να αντιμετωπίσουμε τα δικά μας αντίστοιχα.

[close]

p. 6

6 “Το Γυμνάσιον” Μαρτυρίες ι παρακάτω πληροφορίες καταγράφηκαν από την κύρια Χαρβαλίδη Γεωργία, κόρη πρόσφυγα και αυτόπτη μάρτυρα των κατωτέρω γεγονότων κ. Χαρβαλίδη Δημητρού ο οποίος μετά την καταστροφή εγκαταστάθηκε στον Πύργο Ηλείας. Σήμερα ονομάζεται Χάρμπαλη Γεωργία αφού το όνομα τροποποιήθηκε με την πάροδο των χρόνων! Είχε την θέληση να μας αφηγηθεί τις αναμνήσεις της, τουλάχιστον όσες θυμάται από τα όσα της είχε αφηγηθεί ο πατέρας της όταν αυτός ζούσε. «…Ήταν μια ατμόσφαιρα αποπνικτική! Ένα τοπίο μουντό! Οικογένειες αποχωρίζονταν, φοβισμένα παιδιά έκλαιγαν, μητέρες πενθούσαν βγάζοντας λυγμούς για το θάνατο των ανήλικων παιδιών ή συζύγων τους, πατεράδες προσπαθούσαν καθημερινά να τα βγάλουν πέρα ώστε να ανταποκρίνονταν στις ανάγκες των οικογενειών τους! Χαρακτηριστικά; Η πείνα και η δίψα. Ένα τεράστιο ποσοστό των ανθρώπων από όλες τις περιοχές της Μικράς Ασίας πέθαινε ή μετανάστευε καθημερινά. Ακουγόταν ένας ήχος τρομακτικός ! Ήταν τα κανόνια από την Προκυμαία. Η παλιά ανεπτυγμένη Νικομήδεια είχε πλέον εξαφανιστεί! Πόλεμοι γίνονταν συνέχεια. Επικρατούσε ένα χάος με κυρίαρχους παράγοντες την φτώχεια και το θάνατο. Εγώ με την οικογένεια μου, τον πατέρα μου, την μητέρα μου, τους τρεις αδελφούς μου και τη μονάκριβη αδελφή μου και μόλις στην ηλικία των 10 χρονών περίπου, ήμουν χέρι – χέρι με την μητέρα μου. Συναισθήματα; Ανάμεικτα! Δεν ήξερα τι να πρωτοπαρατηρήσω, τι να πρωτοακούσω και τι να πρωτοαισθανθώ. Έπρεπε να παρατηρούσα τα πτώματα που με περιέβαλαν; Να πρωτοάκουγα τις φωνές των Τούρκων; Να πρωτοαισθανόμουν φόβο ή φρίκη; Όμως δεν έχανα την ψυχραιμία μου. Συνέχισα να ακολουθώ τους γονείς μου. Και τότε είδα εκείνον! Ήταν ο περιβόητος Κεμάλ, ο επικεφαλής των Τούρκων, πάνω σε ένα άσπρο άλογο καμαρωτός που έδωσε σήμα να καταλάβουν τη Νικομήδεια. Έως τέλους η ματιά μου ήταν καρφωμένη σε αυτόν. Αμέσως ο πατέρας μου πήρε σφιχτά στην αγκαλιά του, δύο από τα αδέλφια μου και η μητέρα μου πήρε την αδελφή μου μαζί μ’ εμένα. Επιταχύναμε βήμα και κατευθυνόμασταν προς την έξοδο της Νικομήδεια. Αλλά ένας στρατός από Τούρκους είχε κλείσει το δρόμο γιατί έλεγχε τους άλλους ανθρώπους. Τουλάχιστον πριν έδινε εκείνη την διαταγή ο Κεμάλ. Να αποκεφαλίζονταν όλες οι γυναίκες μαζί και η μητέρα μου που όταν το άκουσε με λυμένα τα γόνατα και λυγισμένη την καρδιά κρύφτηκε πίσω από τον πατέρα μου. Θα έλεγε κανείς πως ο δρόμος μας ήταν άτυχος! Ο πατέρας μου μετά από πολλές προσπάθειες να προστατέψει την μητέρα μου Ο Από την καταστροφή της Νικομήδειας και δείχνοντας μας σε αυτούς μήπως και λυπόνταν την άτυχη μοίρα μας τα παράτησε. Μόνο ένας καλόκαρδος αξιωματικός μας λυπήθηκε. Αυτός ήταν και ο σωτήρας μας! Την ώρα που ο Δήμιος πήγε να αποκεφαλίσει την μητέρα μου και τρέχοντας γρήγορα μας έδειξε ένα πιο σύντομο δρόμο για την έξοδο. Ο πατέρας μου ρίχνοντας του μια ματιά αιώνιας ευγνωμοσύνης έτρεξε γρηγορότερα. Όμως για κακή τύχη του αξιωματικού καθώς γύριζε την πλάτη του τον πυροβόλησαν και τον σκότωσαν. Στον πανικό που συνέχισε να επικρατεί και καθώς απομακρυνόμασταν εξαφανίστηκε ο μικρότερός μας αδελφός, κάναμε απεγνωσμένες προσπάθειες για να τον βρούμε αλλά αυτές ήταν άκαρπες. Ανίκανοι να τον αναζητήσουμε κι άλλο και προκειμένου οι γονείς μας να σώσουν και εμάς από τον θάνατο, απομακρυνθήκαμε εγκαταλείποντας…. Μετά από μέρες ακόμα και μήνες περπάτημα, με την θλίψη να μας κυριαρχεί, για τον άδικο χαμό του αδελφού μας, αντιμετωπίζοντας δυσκολίες και έχοντας την πείνα να μας καταλύει, εγκατασταθήκαμε στον ΠΎΡΓΟ Ηλείας όπου εγώ και τα αδέλφια μου αγαπάμε και έχουμε ως δεύτερη πατρίδα μας». Σε αυτό το σημείο αξίζει να επισημάνω ότι ο πατέρας μου ποτέ δεν πίστεψε ότι έχει σκοτωθεί ο αδελφός του που χάθηκε στην Μικρά Ασία… Πάντα μέσα στην καρδιά του ήταν αισιόδοξος και σίγουρος ότι ο αδελφός του κατάφερε και ξέφυγε από τον πανικό της καταστροφής και εγκαταστάθηκε στην Ελλάδα ή σε κάποια άλλη χώρα δημιουργώντας δική του οικογένεια… Ελπίζοντας εγώ και τα αδέλφια σε αυτή την προσδοκία του πατέρα μας, απευθυνθήκαμε στον Ερυθρό Σταυρό ο οποίος κάποια χρόνια έκανε ανακοινώσεις μέσω του ραδιοφώνου, για ανθρώπους που είχαν χαθεί στην καταστροφή της Σμύρνης, αλλά δεν υπήρξε κάποιο θετικό αποτέλεσμα Αυτές οι εμπειρίες και οι αναμνήσεις που μας είχε διηγηθεί, παρόλο την πάροδο των χρόνων, θα μου μείνουν αναλλοίωτες. Καμαρώνω για την καταγωγή μου και είμαι περήφανη για την πατρίδα και τους προγόνους μου!!! ΣΑΣ ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ ΕΙΛΙΚΡΙΝΑ ΓΙΑΤΙ ΜΟΥ ΔΩΣΑΤΕ ΤΗΝ ΕΥΚΑΙΡΙΑ ΝΑ ΞΑΝΑΘΥΜΗΘΩ ΤΑ ΠΑΛΙΑ! ΚΑΙ ΠΡΟΠΑΝΤΩΝ ΤΟΝ ΠΟΛΥΑΓΑΠΗΜΕΝΟ ΜΟΥ ΠΑΤΕΡΑ Ο ΟΠΟΙΟΣ ΕΧΕΙ ΑΠΟΒΙΩΣΕΙ ΑΡΚΕΤΑ ΧΡΟΝΙΑ ΠΡΙΝ … ΕΛΠΙΖΩ ΝΑ ΣΑΣ ΕΔΩΣΑ ΚΑΠΟΙΕΣ ΧΡΗΣΙΜΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ! ΜΕ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΧΑΡΜΠΑΛΗ ΓΕΩΡΓΙΑ! Της Γεωργίας Παρασκευοπούλου Α4 Θυμάμαι…. Μαρτυρίες «Ένας φαντάρος θυμάται» (Κωνσταντίνου Ντούλα, Αθήνα, 1976) «Την ημέρα βλέπαμε τα καράβια που μπαινόβγαιναν στο λιμάνι της Σμύρνης και στέλναμε μ’ αυτά τους χαιρετισμούς και τη σκέψη μας πέρα από τα μακρινά πέλαγα στην πατρίδα μας, στους δικούς μας. .. οι πολλοί έπαιρναν τακτικά γράμματα και δεματάκια και χαρτζιλίκι. Μερικοί απόκληροι της μοίρας έμεναν με το παράπονο…» Οι Έλληνες στρατιώτες στη Σμύρνη ήταν πολύ μακριά από τις οικογένειές τους και δεν ήξεραν αν θα τις ξαναδούν. Μόνη τους παρηγοριά ήταν ο ταχυδρόμος ο οποίος που και που τους έφερνε κάποιο γράμμα από την Ελλάδα.

[close]

p. 7

“Το Γυμνάσιον” 7 ΜΟΥΣΕΊΟ ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ ΦΙΛΙΩ ΧΑΪΔΕΜΕΝΟΥ Το Μουσείο πήρε το όνομα της γιαγιάς Φιλιώς που καταγόταν από το Βουρλά της Μ. Ασίας κοντά στη Σμύρνη. Η Φιλιώ Χαϊδεμένου γεννήθηκε στις 28 Οκτωβρίου του 1899 και βίωσε τη Μικρασιατική Καταστροφή. Εγκαταστάθηκε στην Ελλάδα και μην μπορώντας να ξεχάσει τον πόνο και τον ξεριζωμό ορκίστηκε να κάνει κάτι για να μην ξεχαστεί ποτέ η Μ. Ασία. Επιδόθηκε λοιπόν από πολύ νωρίς στην συλλογή κειμηλίων για την ίδρυση μουσείου. Οι συλλογές της, παρόλο που εκτίθεντο στο παλιό δημαρχείο της Ν. Φιλαδέλφειας, μπόρεσαν να πάρουν τη θέση που τους άξιζαν στο κτίριο του Παγκόσμιου Πολιτιστικού Ιδρύματος Ελληνισμού της Διασποράς στην ίδια περιοχή. Το Μουσείο εγκαινιάστηκε στις 2 Απριλίου του 2007 από τον τότε πρωθυπουργό και στις 4 Ιουνίου του ίδιου χρόνου η Φιλιώ έφυγε σε ηλικία 107 ετών έχοντας καταφέρει να κάνει το όνειρό της πραγματικότητα. Τα κειμήλια που μπορεί να θαυμάσει ο επισκέπτης αφορούν την εκπαίδευση, τις ενδυμασίες, το «μπουντουάρ» της Μικρασιάτισσας, την προίκα, τα ιερά κειμήλια της χριστιανοσύνης. Οι φωτογραφίες από τους εκτοπισμούς και την προσφυγιά καθώς και από την εγκατάσταση στην Ελλάδα είναι συγκλονιστικές. Από το 1828 μέχρι το 1921 καταγράφονται 150 φιλεκπαιδευτικοί σύλλογοι και αδελφότητες που ενεργοποιούνταν παράλληλα με το Πατριαρχείο για τη διάδοση της εκπαίδευσης. Στη Μ. Ασία λειτουργούσαν εκπαιδευτήρια διεθνούς φήμης με πρωτοποριακά προγράμματα. Τέτοια ιδρύματα υπήρχαν εκτός από την Κωνσταντινούπολη, στη Σμύρνη, στην Τραπεζούντα και σχεδόν σε όλες τις πόλεις με ακμαίο ελληνισμό. Στις αρχές του 20ου αιώνα στη Σμύρνη υπήρχαν 94 ελληνικά σχολεία όπου φοιτούσαν 14.000 μαθητές. Για την προαγωγή των ελληνικών γραμμάτων κορυφαία στιγμή ήταν η ίδρυση Ελληνικού Πανεπιστημίου στη Σμύρνη, του οποίου το έργο δεν πρόλαβε να ξεκινήσει εξαιτίας της καταστροφής του 1922. Εκπαίδευση: τετράδια και σχολικοί έλεγχοι Ενδυμασία: συνδύαζε στοιχεία αρχαιοελληνικά, ρωμαϊκά και βυζαντινά με ανατολίτικες και δυτικές επιρροές. Το ένδυμα ήταν ένδειξη της κοινωνικής και οικονομικής κατάστασης. Ακριβές πρώτες ύλες, βαφές πορφύρας, χρυσοκλωστές και αργυροκλωστές χαρακτήριζαν τις ενδυμασίες της ανώτερης τάξης. Η καθημερινή ενδυμασία ήταν απλή. Οι γυναίκες πρόσεχαν πολύ την εμφάνισή τους. Έφτιαχναν καλλυντικά και αιθέρια έλαια από λουλούδια, διάφορα βότανα, σπόρους αξιοποιώντας τις ευεργετικές ιδιότητές τους. Η αστική βέβαια τάξη της Σμύρνης προμηθευόταν καλλυντικά και αρώματα από τις αγορές της Ευρώπης και κυρίως από το Παρίσι. Τα κοσμήματα ήταν ιδιαίτερα αγαπητά στις Σμυρνιές. Τα πιο διαδεδομένα ήταν τα πεντόλιρα, τα φλουριά, οι λίρες. Διακοσμητικά αντικείμενα για άντρες και γυναίκες υπήρχαν άφθονα στη Σμύρνη: ταμπακέρες, θήκες καλλυντικών, δίσκοι, ζώνες, περιλαίμια, καρφίτσες, σκουλαρίκια, πόρπες κ.λ.π. Μπουντουάρ: Κασετίνα τουαλέτας Κεντημένες παντόφλες - Ιερά κειμήλια - Ιερή σύνοψη Οι ξεριζωμένοι Μικρασιάτες άφησαν πίσω τα υπάρχοντά τους, αλλά πήραν μαζί τους τα ιερά κειμήλιά τους. «Μέσα στα στήθη μου είχα κρύψει μια εικόνα του σπιτιού» Η Οθωμανική Αυτοκρατορία ήταν ένα μωσαϊκό πληθυσμών. Οι εθνοθρησκευτικές κοινότητες, τα μιλέτ, από τα μέσα ου 19ου αι. αποτελούσαν τη βασική διοικητική μονάδα της αυτοκρατορίας. Κεφαλή του ορθόδοξου μιλέτ ήταν ο Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως ο οποίος ρύθμιζε μεταξύ άλλων και την εκπαίδευση. (μαρτυρία Αντωνίας Χατζηστεφάνου από τα Μουγλά Ιωνίας, «Η Έξοδος», τ.Α΄, Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών)

[close]

p. 8

8 “Το Γυμνάσιον” Στη λογοτεχνία Η αιχμαλωσία – Έξοδος από τη Σμύρνη, Γιώργος Δεληγιάννης , εκδόσεις Ίδμων, 2001 Ένα γεγονός που έχει σημαδέψει τη νέα ελληνική ιστορία και την πορεία του έθνους μας δεν θα ήταν δυνατό να καταγραφεί μόνο από τα ιστορικά βιβλία. Το έπος της Μικρασίας ενέπνευσε γενιές συγγραφέων οι οποίοι ζωντάνεψαν μέσα από τα βιβλία τους το χρονικό της καταστροφής, του διωγμού αλλά και των σχέσεων μεταξύ των Ελλήνων και των αλλόθρησκων της περιοχής. Ιστορίες συγκινητικές, ιστορίες πικρές και τραγικές Η λογοτεχνία μας είναι πλουσιότατη σ’ αυτές. Κάνοντας μια έρευνα ανακαλύψαμε έναν όγκο λογοτεχνικών βιβλίων, μέρος του οποίου ενδεικτικά παρουσιάζουμε. • Ματωμένα χώματα - Διδώ Σωτηρίου 1962 • Το κόκκινο σημάδι – Σοφία Βόικου 2009 • Όταν οι άγγελοι πέθαιναν στη Σμύρνη – Γιάννης Καψής 2008 • Το Αϊβαλί η πατρίδα μου – Φώτης Κόντογλου 2000 • Μέσα στις φλόγες – Διδώ Σωτηρίου 1978 • Τρεις αιώνες μια ζωή – Φιλιώ Χαϊδεμένου • Οι μάγισσες της Σμύρνης – Μάρα Μεϊμαρίδη • Αιολική γη – Ηλίας Βενέζης 1943 • Στου Χατζηφράγκου – Κοσμάς Πολίτης 1963 • Η ιστορία ενός αιχμαλώτου – Στρατής Δούκας 1929 • Ήθελα μόνο ένα αντίο – Πασχαλία Τραυλού • Οι νεκροί περιμένουν – Διδώ Σωτηρίου 1959 • Η αγάπη δεν έχει τέλος – Κώστας Καρακάσης 2006 • Δακρυσμένη Μικρασία - Βασίλης Τζανακάρης – • Κρατικό Βραβείο 2008 κ.λ.π….. Στο βιβλίο αυτό ο συγγραφέας κατέγραψε τις συγκλονιστικές μαρτυρίες δυο προσφύγων από τη Σμύρνη «Στον Πόντο οι άντρες αντάρτες ανεβαίνουν στα βουνά. Στη Σμύρνη, στις πόλεις και στα βουνά οργανώνονται οι αλύγιστοι. Η Ελλάδα ξεσπά σ’ αντρειοκάμωτο πόλεμο στ’αλώνια του 21. Η Σμύρνη κι η μικρασιάτικη Ελλάδα ποτίζουν το δέντρο της Λευτεριάς με το αίμα του άμαχου πληθυσμού τους. Μ’ αυτόν τον τρόπο η Ελλάδα αργοπεθαίνει, οι σύμμαχοί της κοιτάζουν τα δικά τους συμφέροντα και την αφήνουν άοπλη και με αυτόν τον τρόπο δεν θα καταφέρουν ν’ απωθήσουν και ν’ αντιμετωπίσουν τους Τούρκους που κατέφθαναν στη Σμύρνη. Τώρα κυριελέηδες, δραγουμάνοι, μαγγιόροι, διπλωμάτες του διεθνούς εμπορίου-θα ‘λεγε στα σίγουρα ο Γιάννης Σκαρίμπας-διαμοιράζουν τα υπάρχοντα του ετοιμοθάνατου Οθωμανού και ούτε δείχνουν ενδιαφέρον για τη ρωμιοσύνη, τους αρμένιους και το λαό της Τουρκίας…» Σκίτσο του Κατσιλιέρη Θ. Γ2

[close]

p. 9

“Το Γυμνάσιον” 9 Βασιλική Σωτηριανίδη-Δαλκιράνη από Γιαλί-Τσιφλίκ της Βιθυνίας (η μαγνητοφώνηση έγινε το 1995 στο σπίτι της κ. Βασιλικής στο Παλιοχώρι Καβάλας όταν ήταν 85 ετών) Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένας άρχοντας πολύ πλούσιος που είχε έναν γιο έξυπνο και διαβασμένο. Ολημερίς καθόταν μέσα στο σπίτι και διάβαζε. Ο άρχοντας πλήρωνε τους καλύτερους δασκάλους για να μάθει γράμματα το παλικάρι του. Ήρθε κάποτε ο καιρός που το αρχοντόπουλο τέλεψε Ένα από τα παραμύθια – Το αρχοντόπουλο και η υπομονή Στο τραγούδι « Από ξένο τόπο » ή « Ουσκουντάρ » Από ξένο τόπο κι απ’ αλαργινό ήρθε ένα κορίτσι, φως μου, δεκαοχτώ χρονώ ήρθε ένα κορίτσι, φως μου, δεκαοχτώ χρονώ Ούτε στην πόρτα βγαίνει, ούτε στο στενό Ούτε στο παραθύρι, φως μου, δυο λόγια να τής πω Έβγα κόρη του γιαλού, άστρο λαμπερό χάρισέ μου την ελιά σου που ’χεις στο λαιμό Aπό ξένο τόπο κι απ' αλαργινό ήρθ' ένα κορίτσι, φως μου, δώδεκα χρονώ Ούτε στην πόρτα βγαίνει ούτε στο στενό ούτε στο παραθύρι φως μου, δυο λόγια να της πω Έχει μαύρα μάτια και σγουρά μαλλιά και στο μάγουλό του, φως μου, έχει μιαν ελιά Δε μου τη δανείζεις δεν μου την πουλάς την ελίτσα που 'χεις, φως μου, και με τυραννάς Δε σου τη δανείζω, δεν σου την πουλώ μόν' να τη χαρίσω θέλω σε κείνον π' αγαπώ τα σπουδάγματά του και ο πατέρας του σκέφτηκε να πάει στο παλάτι να παρακαλέσει το βασιλιά να πάρει το γιο του για γραμματικό. Μια ημέρα από τις μέρες λοιπόν, διάταξε τους δούλους του να ετοιμάσουν την άμαξά του και κίνησε να δει το βασιλιά. Οι φύλακες του παλατιού, μόλις είδαν τον άρχοντα άνοιξαν διάπλατα τις σιδερένιες πόρτες να περάσει μέσα. «Πολυχρονεμένε μου βασιλιά, έχω ένα γιο πολύ σπουδαγμένο. Ξέρει γιατρική, φαρμακευτική, τη γνώση των αστεριών, τέλεια γραμματική, αριθμητική, ιστορία. Μπορεί να κοιτάζει τ’ αστέρια και να σου δίνει συμβουλές. Θα είναι ωφέλιμος για σένα, τη φαμίλια σου και ολόκληρο το βασίλειό σου». Ο βασιλιάς απόρησε μαθές, με τόσα πολλά που ήξερε ο γιος του άρχοντα, γι’ αυτό τον ρώτησε: «Και πώς έμαθε ο γιος σου όλα αυτά, αφού είναι τόσο νέος;» «Πολυχρονεμένε μου βασιλιά», αποκρίθηκε ο άρχοντας, «ο γιος μου όλο διαβάζει σφαλιγμένος μέσα στο σπίτι, γι’ αυτό ξέρει τόσα πολλά γράμματα». Ο βασιλιάς τότε είπε του άρχοντα: «Ο γιος σου, αφού μένει μέσα στο σπίτι σφαλιγμένος, δεν θα έχει μάθει το σπουδαιότερο πράγμα της ζωής. Δηλαδή τον ίδιο «τον άνθρωπο». Αν μάθει και αυτό, τότε να τον στείλεις για γραμματικό μου».... …. Για τη συνέχεια του παραμυθιού δεν έχετε παρά να ανατρέξετε στη Δημόσια Βιβλιοθήκη και να αναζητήσετε το βιβλίο. Από τα πιο γνωστά τραγούδια των ανατολικών παραλίων. Γράφτηκε για το Σκούταρι (Ουσκουντάρ), η αρχαία Χρυσόπολις, μεγάλο προάστιο της Κωνσταντινούπολης, όπου ζούσαν χιλιάδες Έλληνες. Έχει τραγουδηθεί από την Κωνσταντινούπολη έως τη Νέα Υόρκη και από την Αλεξάνδρεια έως το Τόκυο. Τη δεκαετία του 1950 η αμερικανίδα τραγουδίστρια και ηθοποιός Έρθα Κιτ το έκανε γνωστό πέρα από τον Ατλαντικό και στην Άπω Ανατολή. Ένα τραγούδι με παγκοσμιότητα που το 1960 ο Μάρκος Βαμβακάρης το συμπεριέλαβε στο ρεπερτόριό του. Μπορείτε να ακούσετε μια εξαιρετική εκτέλεση εδώ: http://www.youtube.com/watch?v=Pt5b-vwtUYs ΠΗΓΕΣ 1. DVD NATIONAL GEOGRAPHIC « Η ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ ΠΛΗΘΥΣΜΩΝ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ» 1922 Ο ΜΕΓΑΛΟΣ ΞΕΡΙΖΩΜΟΣ 2. ΠΑΠΥΡΟΣ ΛΑΡΟΥΣ ΜΠΡΙΤΑΝΙΚΑ 3. Η ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΚΑΙ Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΤΟΥ ΙΜΠΕΡΙΑΛΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟ, ΔΙΔΩ ΣΩΤΗΡΙΟΥ, ΑΘΗΝΑ, ΚΕΔΡΟΣ 1980 4. «Η ΠΡΟΔΟΘΕΙΣΑ ΕΛΛΑΣ» 1922, ΣΤΥΛ. ΠΡΩΤΟΝΟΤΑΡΙΟΥ 5. ΤΟ ΕΠΟΣ ΤΗΣ ΜΙΚΡΑΣΙΑΣ 1919-1922, ΧΡ.ΝΕΡΑΝΤΖΗΣ, ΠΥΡΑΜΙΔΑ πα Έξι αγαπημένα ς ύς και μεγάλου Ασία για μικρο 008, δη – Τούντα, 2 Ελένη Χατζού ρα εκδόσεις Άγκυ η ήταν η «Γιατί η αγάπ φταίχτρα» Μ. ραμύθια από τη

[close]

p. 10

10 “Το Γυμνάσιον” Το πλοίο θρύλος του Πολεμικού μας Ναυτικού υτή τη χρονιά μας δόθηκε η ευκαιρία να επισκεφτούμε το πλοίο με το οποίο είναι συνυφασμένη η ιστορία της Ελλάδας του 20ου αιώνα. Αγκυροβολημένο στο Φλοίσβο του Φαλήρου περιμένει σιωπηλό τώρα πια, αλλά αγέρωχο, τις νέες γενιές να μάθουν την ιστορία του, να το γνωρίσουν από κοντά και να αισθανθούν την παρουσία του. Η ξενάγηση στους χώρους του μας άγγιξε, μας συγκίνησε, μας συνεπήρε. Ας ταξιδέψουμε στο παρελθόν του. 1908. Παραγγελία της κυβέρνησης Μαυρομιχάλη σε ναυπηγείο της Ιταλίας ενός καταδρομικού πλοίου. Το ποσόν της προκαταβολής (το 1/3 της συνολικής του αξίας) προήλθε από τη διαθήκη του Γεωργίου Αβέρωφ. 1910. Λιβόρνο: Το θωρηκτό Αβέρωφ καθελκύεται 1911. Φάληρο: άφιξη του θωρηκτού στην Ελλάδα όπου γίνεται δεκτό από τους Έλληνες με ενθουσιασμό. 1912. Βαλκανικοί Πόλεμοι: Ναυμαχία της Έλλης 1913. Βαλκανικοί Πόλεμοι: Ναυμαχία της Τα χαρακτηριστικά του Λήμνου . Μήκος: 140μ. Ο Ελληνικός στόλος γο (λί μεγαλύτερο από με ναυαρχίδα το ένα γήπεδο ποδοσφαίρου) Αβέρωφ, κατατροπώνει Πλάτος: 21μ., τον τουρκικό και Βύθισμα: 7,5., ύτητα: 22,5 κόμβοι απελευθερώνει τα νησιά ταχ τη Μέγισ του Ανατολικού Αιγαίου. Η νικηφόρα έκβαση των δύο ναυμαχιών διέλυσε τις προσδοκίες του Σουλτάνου για τον έλεγχο του Αιγαίου. 1918. Κωνσταντινούπολη: το θωρηκτό υψώνει την ελληνική σημαία για να δηλώσει ότι η Ελλάδα είναι ένας από τους νικητές του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου. Α Θωρηκτό Αβέρωφ 1919-22. Σμύρνη: το θωρηκτό αποβιβάζει ελληνικά στρατεύματα. Μετά τη μικρασιατική καταστροφή βοηθάει στην αποχώρηση των Ελλήνων. 1926. Τουλώνη: το θωρηκτό εκσυγχρονίζεται 1941. Αλεξάνδρεια: ο ελληνικός στόλος μεταφέρεται εκεί με την κυβέρνηση μετά την κήρυξη του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου 1942. Βομβάη: κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου το Αβέρωφ κάνει περιπολίες στη Μέση Ανατολή και στον Ινδικό Ωκεανό. 1944. Φάληρο: το θωρηκτό επιστρέφει την ελληνική Τη χρονιά καθέλκυσης του ι ο έλληνας θωρηκτού γεννήθηκε κα ίας ποιητής Νίκος Καββαδ ή της ιοχ (1910-1975) στην περ ύλεψε Δο ς. Μαντζουρίας της Ρωσία πος θρω άν στα καράβια και έγινε ο το με ι κα η που ταξίδεψε στα πελάγ ο. ποιητικό του έργ Οι επιτυχίες του στο Αιγαίο του χάρισαν τον χαρακτηρισμό «τυχερό πλοίο» κυβέρνηση στην απελευθερωμένη Ελλάδα. 1945. Ρόδος: συμμετοχή στον εορτασμό ενσωμάτωσης της Δωδεκανήσου στην Ελλάδα, που ως τότε βρισκόταν υπό ιταλική κατοχή. 1956. Πόρος: το πλοίο παραμένει εκεί παραμελημένο για 27 χρόνια. 1983. Φάληρο: το θωρηκτό συντηρείται και μετατρέπεται σε μουσείο. Οι δαπάνες καλύφθηκαν από δωρεές ιδιωτών. Μεταξύ άλλων βοήθησε η Κυπριακή Δημοκρατία, η οικογένεια Λάτση και το ίδρυμα Ωνάση. Η δυνατότητα που υπάρχει σήμερα για τις επισκέψεις σχολείων, ιδρυμάτων, οργανισμών κ.λ.π. δίνει σάρκα και οστά στο όραμα του δωρητή Γεωργίου Αβέρωφ που ήθελε το πλοίο να εκπληρώνει εκπαιδευτική αποστολή παράλληλα με τον εθνικό του σκοπό. Το αφιέρωμα στο ΕΠΟΣ ΤΗΣ ΜΙΚΡΑΣΙΑΣ επιμελήθηκαν οι μαθητές του Α4 Σκίτσο Α. Χονδρογιάννη

[close]

p. 11

“Το Γυμνάσιον” 11 Ποτοποιία Κουτήφαρη Τρεις γενιές έχουν σημαδέψει την ιστορία της ποτοποίας Κουτήφαρη. Από τον πρώτο ιδιοκτήτη κύριο Παπαλιχρονίου πέρασε στον ανιψιό του κ. Κουτήφαρη που δούλεψε εκεί από 13 χρονών παράλληλα με το σχολείο (είχε τελειώσει την Εμπορική Σχολή του Πύργου έχοντας ως όνειρο να γίνει καπετάνιος) και σήμερα είναι στα χέρια της κόρης του Κωνσταντίνας Κουτήφαρη και του συζύγου της, κυρίου Ζώη Χάρμπαλη. Ένα πρωί γύρω στις 9.00, πριν η αγορά ξυπνήσει και πάρει τους γρήγορους ρυθμούς της ημέρας, βρισκόμαστε ήδη στο κατάστημα της οικογένειας. Η κ. Κουτήφαρη μας μιλάει με χαρά και υπερηφάνεια για την οικογενειακή επιχείρηση: Από την πόλη μας, τον Πύργο εβόμενη την παράδοση του παρελθόντος προχωρά στο μέλλον Ένα κατάστημα που διατηρεί την παράδοση ζωντανή Σ που έχουν σημαδέψει με τη δράση τους τον τόπο μας. “Η εισβολή των πολυεθνικών εταιριών ήταν καθοριστική. Σημειώθηκε στροφή στις προτιμήσεις των καταναλωτών προς τα ξένα ποτά. Το ουίσκυ, οι μπύρες, το τζιν, η βότκα μείωσαν το ενδιαφέρον του κόσμου για τα παραδοσιακά ποτά. Ο κόσμος δεν πίνει τόσο ούζο και λικέρ όπως παλιότερα που αγόραζαν διάφορα ποτά από την ποτοποιία για τις διάφορες γιορτές. Έτσι επηρεάστηκε η δουλειά μας. Αυτή τη χρονιά βέβαια παρατηρήθηκε κάποια αύξηση στη ζήτηση κάποιων ποτών. Ο κόσμος αντί να πάει στο σούπερ μάρκετ προτίμησε να αγοράσει ποτά από εμάς. Μας υποστήριξαν αρκετά αλλά βέβαια δυσκολεύονται αυτή την περίοδο λόγω της κρίσης.” Δυσκολίες που αντιμετώπισε η επιχείρηση “Η ποτοποιία μας υπάρχει από το 1902 σε αυτό το χώρο που βρισκόμαστε και σήμερα. Ήταν από τις λίγες ποτοποιίες στην Πελοπόννησο με πάρα πολύ μεγάλη κατανάλωση που έκανε διανομές σε χωριά της Ηλείας και της Γορτυνίας. Δουλεύαμε παλιά και τις Κυριακές, Ο κόσμος σηκωνόταν από τις 5 το πρωί για να πάει στις δουλειές του, οπότε το πρωί έπιναν λίγο κονιάκ, λίγο λικέρ για να ξεκινήσουν τη δύσκολη μέρα. Κάποιοι νταήδες του παρελθόντος έμπαιναν έφιπποι στο μαγαζί, έπιναν το ποτό τους καβάλα στο άλογο και συνέχιζαν το δρόμο τους. Η λειτουργία του καταστήματος δεν διακόπηκε κατά τη διάρκεια της Κατοχής, ωστόσο είχαν γίνει επεισόδια με τους Γερμανούς και συλλήψεις. Το υπόγειο χρησίμευε ως καταφύγιο. Μετά την Κατοχή πέρασε μια εποχή κατά την οποία λειτούργησε ως λογοτεχνικό καφενείο αφού υπήρχαν τραπέζια στο μαγαζί και έπαιρναν το ποτό τους και το μεζεδάκι τους πολλοί γνώριμοί μας Πυργιώτες όπως οι Τάκης Δόξας, Βαρουξής και πολλοί άλλοι που ασχολούντο με τις τέχνες, τα γράμματα και τον πολιτισμό. Επίσης μια χαρακτηριστική φιγούρα που σύχναζε εδώ ήταν αυτή ενός ηλικιωμένου από τη Βαρβάσαινα, του κυρ Πάνου, που πάντα με ένα γαρύφαλλο στο πέτο διηγιόταν ιστορίες από το αντάρτικο, την εξορία, τον πόλεμο. Το μαγαζί ήταν πόλος έλξης για όλον τον κόσμο, γνωστούς και άγνωστους, καθημερινούς ανθρώπους αλλά και πρόσωπα Αναδρομή στο παρελθόν Στην ερώτηση για τα μελλοντικά σχέδια της επιχείρησης οι ιδιοκτήτες μας απάντησαν: “Αυτό που προέχει είναι να σταθούμε στην εσωτερική αγορά και να επεκταθούμε στην εξωτερική, γιατί η εγχώρια είναι πλέον περιορισμένη και υποτονική. Επομένως, εφόσον το ούζο είναι αναγνωρισμένο ελληνικό προϊόν και αρέσει στο εξωτερικό, μένει να απευθυνθούμε στην εξωτερική αγορά. Μέλλον “Άλλωστε εδώ και πολλά χρόνια έχουμε πολλούς Γερμανούς πελάτες που έρχονται το καλοκαίρι Αναγνωρισιμότητα

[close]

p. 12

12 “Το Γυμνάσιον” Από την πόλη μας, τον Πύργο και αυτοί μας συστήνουν και σε άλλους. Τους αρέσει το ούζο που φτιάχνουμε. Είμαστε σε πολλά ξένα sites, εφημερίδες και περιοδικά. Υπάρχει σχέση ποιότητας και τιμής και μας εκτιμούν. Προσπαθούμε να είμαστε έντιμοι και με τους Έλληνες πελάτες και με τους ξένους, οπότε έχουμε μια πελατεία πάρα πολλά χρόνια”. “Η επιχείρηση διαθέτει, εκτός από το ούζο, κονιάκ 3 και 5 αστέρων, κουαντρώ και μια μεγάλη ποικιλία λικέρ: μπανάνα, τριαντάφυλλο, γαρύφαλλο, μανταρίνι, ρόδι, μαστίχα, μέντα, καρύδα, κεράσι, βατόμουρο και στρέγκα (ποτό από διάφορα φρούτα). Όλα τα προϊόντα μας προέρχονται από απόσταξη στο δικό μας εργαστήριο που βρίσκεται στην οδό Ολυμπίων. Η διάθεση αυτών των προϊόντων δεν περιορίζεται στην Ηλεία αλλά απλώνεται σε Αρκαδία, Μεσσηνία και Αττική. Επίσης είναι πολλοί οι έμποροι που μας ζητούν να στείλουμε προϊόντα σε διάφορα μέρη της Ελλάδας. Το ούζο μας έχει ταξιδέψει σε όλον τον κόσμο. Έχει μπει σχεδόν σε όλα τα σπίτια των Ελλήνων του εξωτερικού. Προϊόντα Το κτίριο έχει ανεγερθεί από το 1880. Δεν έχει υποστεί ζημιές από σεισμούς εκτός από ακροκέραμα, γωνίες και φυσικά μπουκάλια!.. Δεν έχουμε ποτέ σκεφτεί να ανακαινίσουμε το μαγαζί μας. Αρέσει στον κόσμο. Δεν θα ήταν επιτυχής μια ανακαίνιση γι’ Αυτό το είδος καταστήματος. Κρατάει την παράδοση από τότε που άνοιξε, δηλαδή εδώ και 110 χρόνια. (!!!) Όσοι επισκέπτες έρχονται στην πόλη μας έρχονται και σε μας και μας παρακινούν να το διατηρούμε όπως είναι. Πριν μερικά χρόνια γυρίστηκαν σκηνές για ένα ντοκιμαντέρ για τη ζωή του Νίκου Καζαντζάκη και του Κωνσταντίνου Καζάκου που προβλήθηκαν από τη δημόσια τηλεόραση. Επίσης ο κόσμος που έρχεται στον Πύργο για το Φεστιβάλ Κινηματογράφου για παιδιά και νέους δεν παραλείπει να μας επισκεφθεί. Επιμελήθηκαν οι μαθητές του Α3: Κοττούλας Παναγιώτης, Κωνσταντόπουλος Αλέξης, Κωνσταντάρα Αγγελική, Κωστόπουλος Ραφαήλ, Λέσι Μαρινέλα, Λιανός Άκης, Μανιάτη Ευγενία, Μαντά Αιμιλία, Μαντζαβίνου Σταυρούλα, Μαρκοπούλου Αναστασία, Μπακατσέλου Αλίκη, Μπεβούδας Απόστολος Συνεχίζουμε όπως είχαμε ξεκινήσει Θέατρο Απόλλων ο θέατρο Απόλλων είναι κόσμημα για την πόλη του Πύργου. Είναι δωρεά του κτηματία Σωκράτη Συλλαϊδόπουλου το 1840. υποστηρίζεται ότι τα σχέδια είναι του Έρνεστ Τσίλερ. Είναι ένα υπέροχο νεοκλασικό κτίριο με λευκά μάρμαρα και λεπτοδουλεμένα ανθέμια στα επίκρανα. Σε αυτό το θέατρο έπαιξε η θρυλική ηθοποιός Ευαγγελία Παρασκευοπούλου. Εκείνη την εποχή ο Απόλλωνας γνώρισε μεγάλες δόξες: θεατρικές παραστάσεις, θίασοι από το εξωτερικό, συναυλίες, φιλαρμονικές, όπερες. Αργότερα το θέατρο ξέπεσε. Στην Κατοχή χρησιμοποιήθηκε ως στάβλος για τα άλογα των κατακτητών. Και όμως μια ομάδα τότε νεαρών φοιτητών ίδρυσαν τον σύλλογο «Πυργιώτικος Παρνασσός» με μέντορα τον διανοούμενο Τάκη Δόξα και τόλμησαν να ανεβάσουν το 1943 τη θεατρική παράσταση «Οι παλιοφοιτητές» Γύρω στο 1960 το θέατρο άρχισε να μαραζώνει λόγω της αδιαφορίας της πολιτείας και των δύσκολων πολιτικών συνθηκών. Τη δεκαετία του 1980 αρχίζει σιγά σιγά η ανακαίνισή του με τη συνδρομή του εφοπλιστή Γιάννη Λάτση. Το 1995 άρχισε πάλι να λειτουργεί. Σήμερα θεωρείται πνευματικός «πνεύμονας» του Πύργου με έντονη Τ πολιτιστική δραστηριότητα. Φιλοξενεί τις προβολές του Διεθνούς Φεστιβάλ Κινηματογράφου για Παιδιά και Νέους, παραστάσεις καραγκιόζη, γνωστών θιάσων από τηνΑθήνα κ.λ.π. Σήμερα υπάρχουν 4 θεατρικές ομάδες στον Πύργο που διοργανώνουν παραστάσεις στο Θέατρο Απόλλων. Τις τελευταίες ημέρες στην αγκαλιά του φιλοξένησε τη θεατρική ομάδα Πύργου που έπαιξε το έργο «Σμύρνη-μνήμες» με αναφορά στον ξεριζωμό των Ελλήνων από τη Μ. Ασία. Αλίκη Μπακατσέλου Α3

[close]

p. 13

“Το Γυμνάσιον” 13 Όταν οι μαθητές εκφράζονται ι συμμαθητές μας Γιώργος Λαγογιάννης της Γ΄ τάξης και η Λίνα Λύγκα της Β΄, μέλη της Θεατρικής Ομάδας Πύργου. Έπαιξαν στην παράσταση «Σμύρνη» και τους ζητήσαμε να μας μιλήσουν για την εμπειρία τους, -Ποια ήταν τα συναισθήματά σας πριν την παράσταση; Γιώργος: ήμουν ενθουσιασμένος και παράλληλα αγχωμένος και κουρασμένος από τις πρόβες. Είχα μεγάλη αγωνία για το αποτέλεσμα. Λίνα: ένιωθα υπέροχα. Για μένα ήταν πρωτόγνωρα συναισθήματα. Ήμουν αγχωμένη από την συναίσθηση της ευθύνης να ανταπεξέλθω σωστά στο ρόλο ώστε να μη γίνουν λάθη και αυτό να έχει αντίκτυπο στην υπόλοιπη ομάδα. -Υπήρξε κάποιο λάθος που πέρασε απαρατήρητο; Γιώργος: Μια ατάκα προς το τελευταίο μισάωρο της παράστασης ανάμεσα σε ένα Τούρκο και μια Αθηναία και αντί να πω «Τι σε ενδιαφέρει» είπα «Γιατί ρωτάς». Αυτό μπέρδεψε την κοπέλα που έλεγε την επόμενη ατάκα αλλά ευτυχώς κατάφερε να ανταπεξέλθει χωρίς να γίνει κάτι αντιληπτό. -Σας έγινε πρόταση να συμμετέχετε ή εσείς το επιδιώξατε; Λίνα: η θεατρική ομάδα χρειαζόταν για τη συγκεκριμένη παράσταση ένα βιολί. Έχοντας παίξει σε σχολικές γιορτές οι καθηγήτριές μου Λία Λυρή και Κουλοχέρα Κατερίνα γνώριζαν πως παίζω βιολί. Έτσι μου πρότειναν να μπω στην ομάδα για την παράσταση της «Σμύρνης». Γιώργος: Ο πατέρας μου ήταν μαζί με άλλους τρεις ανθρώπους ο ιδρυτής της ομάδας και αυτή η ιδέα άρχισε να ανθίζει σε ένα μπαρ στον Πύργο πριν ακόμα γεννηθώ, το 1993. Η ιδέα αυτή στη συνέχεια έγινε πράξη με ασκήσεις υποκριτικής και το 1994 έγινε η πρώτη παράσταση. Έγινε η αρχή μιας «ιστορίας» του θεάτρου στον Πύργο και από χρονιά σε χρονιά φτάσαμε στο 1998. Στην παράσταση «Βασιλικός» η μητέρα μου ήταν έγκυος σε μένα. Από εκεί και πέρα ήμουν συνεχώς εκεί, στις πρόβες, στις παραστάσεις, το θέατρο ήταν το δεύτερο σπίτι μου. Οι παραστάσεις ήταν επιτυχημένες. Το 2008 ήταν η τελευταία παράσταση του πατέρα Ο μέσα από το θέατρο μου στο ανέβασμα του έργο «Δον Καμίλο». Μετά η διάθεση της ομάδας είχε πέσει και οι παραστάσεις έχασαν κάτι από τη δόξα τους, ήταν μια μεταβατική περίοδος. Έπειτα ήθελα κι εγώ να συμμετέχω. Η πρώτη μου συμμετοχή ήταν στον «Παπαδιαμάντη». Έτσι μπορώ να πω πως η θητεία συνεχίστηκε. Μπήκα στην ομάδα υπό αυτές τις συνθήκες και συνεχίζω έως σήμερα. Εύχομαι να μπορώ να συνεχίζω να παίζω. -Πώς αισθανθήκατε στο τέλος των παραστάσεων; Γιώργος: Στενοχωρήθηκα γιατί περάσαμε ωραία αλλά ηρέμησα μετά την επιτυχία και αυτής της χρονιάς. Λίνα: Είναι το τραγούδι του Λοϊζου, το «Όλα σε θυμίζουν» που ακούγοντας τους στίχους του θυμάμαι την παράσταση. Όταν κάθομαι στο θρανίο ή αλλού και ακουμπώ το χέρι μου σε μια επιφάνεια μου «βγαίνουν» μηχανικά τα πατήματα του βιολιού των τραγουδιών της παράστασης. Τότε σφίγγομαι και λέω μέσα μου «τελείωσε…» Στο σπίτι μου έχουν μείνει προγράμματα, κάρτες από ανθρώπους που όταν τα βλέπω βουρκώνω. -Υπήρχε καλή συνεργασία μεταξύ των μελών της ομάδας; Γιώργος: Πολύ καλή. Γενικότερα, με την καλή μας διάθεση ξεπερνούσαμε κάθε δυσκολία. -Πώς ήταν ο συνδυασμός σχολείο-θέατρο; Γιώργος-Λίνα: Όχι εύκολο γιατί κάθε βράδυ κοιμόμασταν πολύ αργά. Πρέπει να σημειώσουμε ότι η προετοιμασία της παράστασης κράτησε περίπου 5 μήνες. Η δε Λίνα μαθαίνει βιολί εδώ και 5 χρόνια. Ο Γιώργος και η Λίνα παρατήρησαν ότι το κυριότερο χαρακτηριστικό αυτής της παράστασης ήταν η μεγάλη συγκίνηση των θεατών. Άλλωστε κι όλοι όσοι συμμετείχαν ένιωσαν τη βαθιά θλίψη για τα γεγονότα της περιόδου εκείνης. Επιμελήθηκαν οι μαθήτριες του Α3 Μανιάτη Ευγενία και Μπακατσέλου Αλίκη «Φέγγε μου να περπατώ» Η μουσικοχορευτική παράσταση της θεατρικής ομάδας του σχολείου μας. Ένα σχόλιο μέσα από εμπειρίες, σκέψεις, συναισθήματα των ίδιων των παιδιών. Όλο το κείμενο προέκυψε μέσα από βιωματικές ασκήσεις που έγιναν στις θεατρικές συναντήσεις. Δραματουργικά όλα συντέθηκαν σε μια ενότητα από το θεατρολόγο Γιώργο Βρόντο που αφιλοκερδώς έγινε συνοδοιπόρος σ’ αυτό το θεατρικό παιχνίδι. Στη δημιουργία αυτής της παράστασης συμμετείχαν 45 μαθητές με τη βοήθεια των καθηγητριών Κ. Κουλοχέρα, Λυρή Λ. και Νικολοπούλου Φ. Τα τραγούδια που ακούγονται στην παράσταση και στο τέλος είναι του καθηγητή Φυσικής, Δημήτρη Κορίζη.

[close]

p. 14

14 “Το Γυμνάσιον” Γράφει η Αιμιλία Μαντά με αφόρμηση το βιβλίο «Ένα αγγελάκι στα Εξάρχεια» της Λότη Πέτροβιτς-Ανδρουτσοπούλου. αντάσου ένα τοπίο όσο πιο όμορφο μπορείς. Βλέπεις, άραγε ένα εξωτικό τοπίο; Ή μήπως ένα χιονισμένο δάσος; Το τοπίο που θα σου περιγράψω εγώ είναι κάπως διαφορετικό, γεμάτο σύννεφα κι όμορφα φυτά, μια όμορφη όαση γαλήνης, με ότι φυτό φανταστεί ο νους σου να υπάρχει, με τον ήλιο και το φεγγάρι να τη φωτίζουν, το καθένα με τη σειρά του. Είναι η γειτονιά των αγγέλων, στον ουρανό. Από κείνο το μέρος ξεκινά η ιστορία μας. Σκέψου τώρα μικρά αγγελάκια, να παίζουν μ’ ένα τόπι φτιαγμένο από τις πιο παιχνιδιάρικες αχτίδες του ηλίου, και μερικά μεγαλύτερα να κάνουν τις δουλειές που τους ανέθεσε ο καλός Θεούλης. Τώρα, ήρθε η ώρα να σου περιγράψω ένα ξεχωριστό αγγελάκι, που δεν παίζει με τα άλλα, παρά προτιμά να κάθεται… Να κάθεται σ’ ένα σύννεφο και να κοιτά τον κόσμο, τη Γη ολόκληρη. Μια πολύ περίεργη, για τα υπόλοιπα αγγελάκια ασχολία, μα όχι και για κείνο. Είναι ένα αγγελάκι κοντύτερο από τ’ άλλα, με όμορφα μάτια, με χρώμα τέτοιο, που αν τα κοιτάξεις, θαρρείς και βλέπεις κάποια γαλήνια θάλασσα μέσα τους. Σε αντίθεση όμως με τα μάτια του, τα μαλλιά του είναι μαύρα, κατάμαυρα σαν την πιο ξάστερη νύχτα, και πέφτουν με χάρη στο προσωπάκι του οι κυματιστές, μακριές του μπούκλες. Φορά έναν χιτώνα μακρύ, ίσαμε λίγο πιο κάτω από το μέσο της γάμπας, είναι σε χρώμα κίτρινο απαλό, από χαμόγελα παιδιών φτιαγμένος, κι είναι ξυπόλητο, σαν όλα τα υπόλοιπα αγγελάκια, με ρόδινες πατούσες. Το λένε Σκέψη, και πραγματικά του ταιριάζει το όνομα αυτό, θα δείτε τώρα γιατί. Δεν είναι ζωηρό και γελαστό. Σπάνια χαμογελά, κι είναι ζήτημα αν γέλασε δυνατά μια δυο φορές, από τότε που γεννήθηκε. Παρά, απορροφάται στις σκέψεις του για ώρες πολλές, οι οποίες και σχετίζονται με τη ζωή των ανθρώπων κάτω στη Γη, εκείνων που παρακολουθεί. Έτσι και σήμερα. Καθισμένο στο κατάλευκο, πουπουλένιο του σύννεφο, παρακαλά το γλυκό αεράκι να το πάει ένα ταξίδι στον κόσμο, να δει τι γίνεται κει κάτω για άλλη μια φορά. Και το αεράκι, το πάει να δει πρώτα την αγαπημένη του χώρα, την Ελλάδα, και στέκονται πάνω από ένα κτήριο, σχολείο το λένε οι άνθρωποι, όπου μια τάξη κάνει τώρα Ιστορία, για την Κατοχή. Παρακαλά, λοιπόν το αγγελάκι το σύννεφο, και κάθονται ν’ ακούσουν. Η δασκάλα με τη ζεστή φωνή, όλα ωραία τα λέει, με τα λόγια της ταξιδεύουν στο παρελθόν. Το σύννεφο την ξέρει, ήταν κι εκείνη άγγελος, προτού εκπληρωθεί η επιθυμία της για ένα ταξίδι στη Γη, ως θνητή. Ήταν η πιο πρόθυμη, και ο Θεός την άφησε να ζήσει τ όνειρό της. Το μάθημα τελειώνει. Και, ήρθε ώρα το αγγελάκι να φύγει από κείνο το σχολείο, να πάει στον ουρανό. Θέλει να ζητήσει μια χάρη από έναν Αρχάγγελο, να το βοηθήσει να δει πραγματικά πως ήταν η ζωή εκείνα τα μαύρα χρόνια. Χαμογέλασε ο Αρχάγγελος, σαν τ’ άκουσε αυτό. Όχι δε μπορούσε να πει στο μικρό αγγελάκι, γιατί ήταν πάντα πρόθυμο για όλες τις δουλειές, και κανέναν δεν ενοχλούσε. Φορές ξεχνούσαν και την ύπαρξή του, τόσο σιωπηλό ήταν. Το πήρε λοιπόν από το χέρι, και πήγαν μαζί να δουν τον κόσμο του τότε, γιατί, καθώς πιστεύω, οι άγγελοι έχουν τη δύναμη να πηγαίνουν σε άλλες εποχές, όποτε το θελήσουν. Κι είδε το αγγελάκι τη φρίκη, την πείνα, τον πόλεμο, το θάνατο, τις εκτελέσεις, που όσα κι αν γραφτούν γι’ αυτά, ποτέ δε θα είναι αρκετά. Είδε την αντίσταση του Έλληνα, το αδούλωτο πνεύμα του, τους τοίχους να γράφουν « ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ » επάνω… Είδε μετά την Απελευθέρωση, που κράτησε δυο μήνες μόνο. Είδε τον εμφύλιο, και σπάραξε η καρδιά του, όταν έβλεπε αδέλφια να σκοτώνονται μεταξύ τους. Πήγε και στην Ιαπωνία, είδε την έκρηξη της ατομικής βόμβας, τις ψυχές που αποδεκάτισε. Δεν άντεξε άλλο, ξέσπασε σε κλάματα, κι ο Αρχάγγελος το πήρε, πήγαν πάλι στην εποχή μας. Εκεί, του σκούπισε με μαντίλι τα δάκρυα, και το άφησε να κοιμηθεί. Του είπε πως όλα αυτά πέρασαν, πως η ειρήνη πάντα θα επικρατεί στο βάθος όλων των ψυχών. Κι άμα κοιμήθηκε το αγγελάκι, πήγε μόνο του στη Γη, πετώντας με τα μπαμπακένια, απαλά και κατάλευκα φτερά του, που μπορεί να ήταν σχετικά μικρά, όπως όλων των μικρών αγγέλων, μα πετούσαν μια χαρά. Ξαναπήγε στο σχολείο, όπου είχε ακούσει για την Κατοχή, και βρήκε ένα παιδί, που σαν κι εκείνο, δεν έπαιζε με τ’ άλλα, καθόταν μόνο του σ’ ένα παγκάκι και σκεφτόταν. Έκατσε δίπλα του το μικρό αγγελάκι, και το ρώτησε πως το λένε, κάνοντάς το να ξαφνιαστεί και να τρομάξει. Η Αγαθή, έτσι έλεγαν το παιδάκι, στο χαρακτήρα έμοιαζε κι εκείνη « ΜΕΤΑΞΥ ΑΓΓΕΛΩΝ» στο αγγελάκι. Παρατηρούσε τον κόσμο μέσα από τα βιβλία της, από τις εφημερίδες, και τις κουβέντες των μεγάλων. Κλειστός χαρακτήρας, όλο σκεφτόταν, κι ήταν λιγομίλητη. Μίλησε στο γαλανομάτικο αγγελάκι για τον πόνο της. Κανείς δεν την καταλάβαινε από τα συνομήλικα παιδιά, κι οι γονείς της όλη μέρα έλειπαν στην πλούσια εταιρία τους. Με νταντάδες μεγάλωναν τη μοναχοκόρη τους, μες τα πούπουλα. Τίποτα δεν της έλειπε. Βιβλία ειδικά, έπαιρνε κάθε μέρα, και πληροφορούνταν για όλα. Είχε και διαδίκτυο, έψαχνε πράγματα κι ενημερωνόταν. Δεν ήταν όμως ευτυχισμένη. Στις νταντάδες δε μπορούσε να μιλήσει, δεν ήταν οι δικοί της, να τους εμπιστευτεί. Ξένες γυναίκες, αγγελάκι μου, και πώς να τις εμπιστευτώ; Το αγγελάκι της περιέγραψε κι εκείνο τη ζωή του στον ουρανό. Μοιάζανε λοιπόν. Τότε, την πήρε από το χέρι, και παρέα πήγαν ένα ταξίδι στον απέραντο κόσμο. Είδαν τους πλούσιους Αμερικανούς του Hollywood , είδαν μεγάλες εταιρίες να βγάζουν χρήματα με εκμετάλλευση, ενώ φτωχοί ζητούσαν ένα κέρμα για να πάρουν λίγο φαγητό. Είδαν της Αφρικής τους πεινασμένους, να μετράς τα πλευρά τους. Σκελετωμένα παιδιά, κακοντυμένα και φτωχά, να τα μαστίζει η πείνα. Και, για ν’ αλλάξουν λίγο κλίμα, είδαν τις πυραμίδες της Αιγύπτου, κι αντάλλαξαν ιστορικά στοιχεία με τη Σφίγγα. Ακόμα, είδαν καγκουρό, είδαν απομακρυσμένες αυστραλιανές φάρμες, και τροπικές θάλασσες. Είδαν ασιάτισσες με παράξενες φορεσιές, Γιαπωνέζες με τα τελευταίας τεχνολογίας αντικείμενά τους. Τίποτα δε θύμιζε κείνη την Ιαπωνία του 1945. Μόνο ένα μνημείο, της Σαντάκο, όπως το λέγανε, που τη χτύπησε βόμβα, κι ήλπιζε πως θα θεραπευόταν, αν έφτιαχνε 1000 χάρτινους γερανούς. Είδαν τη διώρυγα του Παναμά, τις Βραζιλιάνες να χορεύουν σάμπα, κι είδαν τα γερμανικά στρατόπεδα συγκέντρωσης. Τέλος, πήγαν μια βόλτα από τη Σμύρνη, και την Πόλη, ξύπνησε η μανία τους «Πάλι με χρόνια με καιρούς, πάλι δικά μας θα’ ναι», είπαν κι οι δυο με νοσταλγία. Προσευχήθηκαν στην Αγια- Σοφιά, κι έκαναν τέλος ένα γύρο πάνω από την Ελλάδα. Επέστρεψαν στο σχολείο. Και, τότε το αγγελάκι είδε κάτι στο δροσερό πρόσωπο της Αγαθής, που ήταν κι εκείνη κοντή, με μάτια σαν κάρβουνα μαύρα, μαλλιά σα στάχυα ξανθά, σε αντίθεση με τα μάτια της. Φορούσε εκείνη τη μέρα ένα απαλό πράσινο φόρεμα, με ύφασμα σαν το χιτώνα του αγγέλου, που της έφτανε ακριβώς στη μέση της γάμπας. Είδε έναν επίγειο άγγελο. Από τότε, κάθε μέρα κατέβαινε στη Γη, κι έκανε παρέα στη φίλη του, τον επίγειο άγγελο. Χαμογελούσε τότε το όμορφο προσωπάκι του, γίνονταν σα ρόδα τα μαγουλάκια του. Λίγο καιρό μετά την αρχή της σπουδαίας τους φιλίας, ο Θεός θέλησε να πάρει το μικρό, επίγειο αγγελούδι, να το κάνει από επίγειο άγγελο, ουράνιο. Και, μια μέρα, η Αγαθή διέσχιζε το δρόμο με μια από τις νταντάδες της, όταν ένα φορτηγό, που ερχόταν με πολύ φόρα, τις χτύπησε και τις δυο. Αυτό ήταν. Η νταντά έζησε, μα του κοριτσιού η ψυχή πέταξε κατευθείαν στον ουρανό, κοντά στην αγαπημένη του φίλη, που το περίμενε με χαρά, αφού ο Αρχάγγελος Μιχαήλ, ο συνοδός της ψυχής της φίλης του, του το’ χε ανακοινώσει. Η Σκέψη έντυσε την Αγαθή μ’ έναν γαλανό χιτώνα, και την έφερε να κάτσει μαζί της, στο ίδιο σύννεφο. Της φανέρωσε τη σκέψη του Θεού, και της μίλησε για τη ζωή της στον ουρανό, προτού τη γνωρίσει, και της έκανε ένα δώρο. Ένα ζευγάρι κατάλευκα φτερά, σαν τα δικά της, να πετάνε παρέα γύρω από τον κόσμο, και να συνεχίζουν να ονειρεύονται με τον τρόπο τους, κάνοντας ότι έλεγαν τα ονόματά τους : Αγαθές Σκέψεις. Και υπέροχες πράξεις, όπως έλεγαν, αφού μάθαιναν τα μικρά αγγελάκια να πετούν, τα βοηθούσαν να κατανοήσουν τα μαθήματά τους, με τους βίους αγίων, τις Διαθήκες, το λόγο του Θεού, κι όλα τα πράγματα που θα τα βοηθούσαν στη μετέπειτα εξέλιξη τους ως κανονικοί άγγελοι, στην υποδοχή των ψυχών στον Παράδεισο, και στις δουλειές τ’ ουρανού, πάντα βρίσκοντας χρόνο να κουβεντιάζουν για τις στιγμές που ήταν απλώς ένα κορίτσι κι ένας μοναχικός άγγελος, μα που βρήκαν κι οι δυο την αδελφή τους ψυχή, μετά από μπόλικο ψάξιμο, καθώς κάτι τέτοιο, δεν το βρίσκεις σε μια μέρα. Χρειάζονται μήνες, ίσως και χρόνια, μα αν τη βρεις, ποτέ δε θα την αφήσεις, να είσαι σίγουρος γι’ αυτό…. Αιμιλία Μαντά Α3 Φ

[close]

p. 15

“Το Γυμνάσιον” 15 Γυμνάσιο». Αυτή ήταν η λέξη που τριγύριζε στο νου μας όλο το περασμένο καλοκαίρι. Και οι δυο μας θα μπαίναμε σ’ ένα καινούριο σχολείο, ξεκινώντας παράλληλα την Β/ΘΜΙΑ εκπαίδευση. Την πρώτη μέρα, περάσαμε την πόρτα του νέου μας σχολείου με συναισθήματα αγωνίας, ανυπομονησίας, αλλά και χαράς. Μια νέα περίοδος ξεκινούσε στη ζωή μας. Ανάμεσα σ’ αυτά τα δυο σχολεία, παρατηρήσαμε τις διαφορές… • Στο Γυμνάσιο έχουμε έναν καθηγητή σε κάθε μάθημα, ενώ στο δημοτικό είχαμε ένα δάσκαλο για όλα. • Το κτήριο του Γυμνασίου είναι μικρότερο από το δημοτικό, πράγμα λογικό, αφού φιλοξενεί λιγότερα παιδιά. • Στο Γυμνάσιο έχουμε περισσότερα μαθήματα απ΄ ότι στο δημοτικό και ας μην ξεχνάμε τις εξετάσεις στο τέλος του χρόνου. • Στο Γυμνάσιο τα διαλείμματα είναι περισσότερα αλλά μικρότερα. …και τις ομοιότητες : • Πηγαίνουμε εκδρομές. • Σε ορισμένες ειδικότητες (γαλλικά και γερμανικά) συνεχίζουμε να έχουμε διαφορετικούς καθηγητές. Η περίοδος προσαρμογής στο νέο σχολείο δεν είναι εύκολο πράγμα. Συναισθήματα ανασφάλειας, φόβου και άγχους μας κατέκλυζαν, ενώ δεν έλειπε και το κλάμα. Σιγά - σιγά , όμως,- τι να κάνουμε- προσαρμοστήκαμε. Στο Γυμνάσιο: 1) Έχουμε πιο όμορφο και μεγάλο κήπο 2) Ζούμε πιο έντονα και διασκεδαστικά τις γιορτές 3) Υπάρχουν ορισμένα μαθήματα τα οποία γίνονται με διαφορετικό, πιο κατανοητό τρόπο. Στο Δημοτικό η διδασκαλία ορισμένων μαθημάτων ήταν πολύ απρόσωπη και κουραστική, με αποτέλεσμα να μην μας τραβούν το ενδιαφέρον. Όμως 1) Ορισμένοι καθηγητές βάζουν πάρα πολλά για να διαβάσουμε, ξεχνώντας ότι έχουμε και άλλα μαθήματα να μελετήσουμε για την ίδια μέρα. 2) Τα διαλείμματα διαρκούν λίγη ώρα. 3) Έχουμε πιο βαρύ καθημερινό πρόγραμμα. « Από το Δημοτικό στο Γυμνάσιο Μέσα από όλα αυτά, συμπεραίνουμε ότι και τα δύο σχολεία έχουν κοινά χαρακτηριστικά και διαφορές. Κατά τη γνώμη της μίας μαθήτριας, από εμάς, το γυμνάσιο είναι πιο ενδιαφέρον λόγω των διαφόρων δραστηριοτήτων και του τρόπου διδασκαλίας. Κατά τη γνώμη της άλλης, ωστόσο, το δημοτικό είναι το καλύτερο, αφού γνωρίζουμε τους περισσότερους δασκάλους και περάσαμε εκεί ένα μεγάλο μέρος της ζωής μας μαζί τους. Ειρήνη Κλάδη - Αιμιλία Μαντά Α3 από το 2ο δημοτικό σχολείο πέρασε η Ειρήνη και από το 1ο δημοτικό η Αιμιλία Στη δύσκολη αυτή περίοδο που διανύουμε, άλλο ένα πρόβλημα ήρθε να προστεθεί στην ταλαίπωρη χώρα μας. Πρόβλημα που-παραδόξως- δεν αφορά την οικονομία, μα την ίδια την ταυτότητα της. Ποιο; Δεν πάει το κάπου το μυαλό σας; Κάτι που να αφορά την πολύπαθη γλώσσα μας, ένα ακόμη χτύπημα που την έπληξε… Τα greeklish. Απανταχού παρόντα! Αδύνατον να σερφάρεις στο διαδικτυακό ιστότοπο χωρίς να πέσεις πάνω τους! Ελληνικές λέξεις κομμένες, τραυματισμένες, γραμμένες με αγγλικούς χαρακτήρες. T knc; Kl uTpt! Μία από τις βασικές φράσεις!Λες και τα 5 δευτερόλεπτα που θα χάνονταν γράφοντας: Τι κάνεις; Καλά εσύ; Τίποτα!, αξίζουν να σκοτώνουμε τη γλώσσα μέσω της οποίας εκφράστηκαν οι μεγαλύτερες προσωπικότητες του χώρου των τεχνών και των επιστ ημών! Η ελληνική είναι μια γλώσσα με αδιάκοπη ιστορία απ’τον 15ο αιώνα π.Χ., όταν γράφτηκαν τα παλαιότερα γνωστά GREEKLISH κείμενα, μέχρι σήμερα. Μια γλώσσα απ’τις ελάχιστες με τέτοιες δυνατότητες ακριβούς έκφρασης, δυνατότητες έκφρασης των λεπτότερων εννοιολογικών αποχρώσεων. Μια γλώσσα στην οποία βασίστηκαν τόσες άλλες για τη δημιουργία τους! Στο βωμό της ξενομανίας όμως, τη θυσιάζουμε κι αυτή. Λες και η λεξιπενία που μαστίζει ιδιαίτερα τις νεότερες ηλικία δεν είναι αρκετή! Κι όμως, se kamia allh xwra, se kamia allh glwssa den to kanoun auto! Ένας Άγγλος δε θα έγραφε ποτέ lav αντί για love! Κι εμείς, αντί να είμαστε υπερήφανοι, καταστρέφουμε ένα σημαντικό στοιχείο της εθνικής πολιτισμικής μας κληρονομιάς. Ας το σκεφτούμε λίγο, κι ας κάνουμε τα greeklish παρελθόν. Ειδάλλως, όπως είπε ο Γ. Μπαμπινιώτης, η ίδια η γλώσσα μας θα μας εκδικηθεί. Να είμαστε σίγουροι πως -και- μακροπρόθεσμα θα βρει τρόπο! Μενύχτα Κωνσταντίνα Β4

[close]

Comments

no comments yet