APOSTOLI T.93

 

Embed or link this publication

Description

RELIGIOUS

Popular Pages


p. 1

αποσ τολήwww.apostoli.org ΕΤΟΣ 28ο - ΤΕΥΧΟΣ 93 - ΜΥΤΙΛΗΝΗ 2018 ὑτμῆεςῖ«ςἡἐἐμγσῆάτςρέἀσἐπνφοΚρσατυγορίλίςῳῆς» (A´ Κορ. 9, 2) ΕΤΗΣΙΑ ΠΕΡΙΟΔΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ «Η ΟΣΙΑ ΘΩΜΑΪΣ» ΣΩΖΕΤΑΙ Ο ΝΑΟΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΘΕΡΑΠΟΝΤΟΣ σελ. 3 Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΜΟΥΣΙΚΗ σελ. 6 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΦΥΛΛΟΥ σελ. 10

[close]

p. 2

Ο Ιησούς μάς παροτρύνει να συμμετέχουμε σε Κατηχητικές Συνάξεις Σ το νου μου στριφογυρίζουν τρεις αγιογραφικές περιπτώσεις, τις οποίες και σας μεταφέρω: Λουκά 10, 38-42: Ο Χριστός μαζί με τους Μαθητές Του, επι­ σκέφθηκε το σπίτι του φίλου Του Λαζάρου. Τον υποδέχθηκαν με πολλή καλοσύνη ο Λάζαρος και οι αδελφές του Μάρθα και Μαρία. Ο Θεάνθρωπος ξεκίνησε να μιλά. Η Μαρία «παρά τούς πόδας τοῦ Ἰησοῦ ἤκουε τόν λόγον Αὐτοῦ». Αντίθετα η Μάρθα ταλαιπωρείτο στη δουλειά, για να τους περιποιηθεί. Κάποια στιγμή, πλησιάζει τον Ιησού και διαμαρτύρεται: «Κύριε, δε βλέπεις ότι η αδελφή μου με άφησε μόνη στην κουζίνα; Πες της, λοιπόν, να έρθει να με βοηθήσει». Και ο Ιησούς της δίνει μια αποστομωτική κι ίσως προσβλητική απάντηση: «Μάρθα, Μάρθα, μεριμνᾷς καί τυρβάζῃ περί πολλά· ἑνός δέ ἐστι χρεία». Μάρθα, πρόσεξε καλά τι θα σου πω - αυτό σήμαινε η διπλή αναφορά του ονόματός της - ασχολείσαι κι αγωνιάς για τόσα πολλά πράγματα, ενώ για ένα μόνο χρειάζεται. Τι; Να καθίσεις κι εσύ και ν’ ακούσεις αυτά που λέω! Λουκά 11, 27-28: Μια άλλη φορά καθώς μιλούσε ο Ιησούς, μια γυναίκα από το πλήθος, έβγαλε δυνατή φωνή και Του είπε: «Χαρά στη μάνα που Σε γέννησε και Σε θήλασε!». Κι Εκείνος απάντησε: «Ναι, συμφωνώ μαζί σου, αλλά χαρά και σ’ εκείνους που ακούν τον λόγο του Θεού και τον εφαρμόζουν». «Μακάριοι οἱ ἀκούοντες τόν λόγον τοῦ Θεοῦ καί φυλάσσοντες αὐτόν». Λουκά 5, 1-7: Τα πλήθη συνωστίζονταν γύρω από τον Ιησού, για ν’ ακούσουν τον λόγο Του κι Εκείνος στεκόταν στην όχθη της λίμνης Γεννησαρέτ. Είδε δύο ψαροκάικα στην άκρη της λίμνης. Οι ψαράδες είχαν κατεβεί απ’ αυτά και έπλεναν τα δίχτυα. Ανέβηκε σε ένα από αυτά και άρχισε να διδάσκει τον κόσμο. Όταν τελείωσε την ομιλία Του, είπε στον Πέτρο να πάει στα βαθιά και να ρίξει τα δίχτυα του. Ο Σίμων Πέτρος Του αποκρίθηκε: «Διδάσκαλε, όλη τη νύχτα παιδευόμασταν και δεν πιάσαμε τίποτε, αλλά επειδή το λες Εσύ, θα ρίξω τα δίχτυα μου στη θάλασσα». Το έκανε κι έπιασε πάρα πολλά ψάρια, τόσα που άρχισαν να σχίζονται τα δίχτυα! Ως Ενοριακή Κοινότητα Αγίου Θεράποντος και ως Ορθόδοξη Κοινότητα «Η Οσία Θωμαΐς», υπακούοντας στον λόγο του Θεού «πορευθέντες μαθητεύσατε πάντα τά ἔθνη» (Ματθ. 28, 19), ξεκινάμε τη νέα μας κατηχητική …ψαριά. Τι; Πότε και πού; Η αφίσα μας στο οπισθόφυλλο δίνει τις απαραίτητες πληροφορίες. Τι περιμένω από εσάς, αδελφοί; Να μην ασχολείστε και να μην αγωνιάτε για πολλά και διάφορα, όπως η Μάρθα, αλλά να συμμετέχετε στις Συνάξεις μας και στα κηρύγματά μας, όπως την Μαρία, γιατί: «Μακάριοι οἱ ἀκούοντες τόν λόγον τοῦ Θεοῦ καί φυλάσσοντες αὐτόν». αποσ τολή ΕΤΗΣΙΑ ΠΕΡΙΟΔΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ «Η ΟΣΙΑ ΘΩΜΑΪΣ» ΕΤΟΣ 28ο . ΑΡΙΘΜΟΣ ΦΥΛΛΟΥ 93 . ΜΥΤΙΛΗΝΗ 2018 w w w. a p o s t o l i . o r g ΕΚΔΟΤΗΣ – ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ πρωτοπρ. Αθανάσιος Γιουσμάς Θεοφίλου Χατζημιχαήλ 78 Τ.Κ. 81100 Μυτιλήνη τηλ.: 22510 21549 e-mail: agiousmas@gmail.com ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ «Η ΟΣΙΑ ΘΩΜΑΪΣ» ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ «ΑΠΟΣΤΟΛΗ» Θεοφίλου Χατζημιχαήλ 78 Τ.Κ. 81100 Μυτιλήνη ΕΚΔΟΤΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ τηλ. 210-34.76.090 Φωτογραφία εξωφύλλου: Αγγελίνου Παναγιώτη (697 338 4124), το παρεκκλήσι του Αγ. Ερμογένους Λουτρών Λέσβου ΣΥΝΔΡΟΜΗ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΗ ΚΑΙ ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΗ

[close]

p. 3

αποστολή Σώζεται ο Ναός του Αγίου Θεράποντα ΜΕ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ κ. ΚΑΛΟΓΗΡΟΥ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ 1,8 ΕΚΑΤ. ΕΥΡΩ! Ξεχωριστό το πανηγύρι στον εμβληματικό Ναό της Μυτιλήνης, ιδιαίτερα όταν ο πρωτοπρεσβύτερος πατήρ Αθανάσιος ανακοίνωσε στο ποίμνιο τη σημαντική εξέλιξη. Σ ημαντικές φαίνεται ότι είναι οι εξελίξεις αναφορικά με την επισκευή, συντήρηση και διάσωση του εμβληματικού μνημείου της Ορθοδοξίας στον τόπο μας, το οποίο έχει συνδεθεί με την εικόνα και την προβολή της Μυτιλήνης. Πρόκειται για τον Ναό του Αγίου Θεράποντα στον οποίο πρόκειται να εκτελεστεί ένα εξαιρετικά σημαντικό έργο, η επισκευή, η συντήρηση και τελικά η διάσωσή του από τη φθορά του χρόνου που έχει διαβρώσει τμήματα και γλυπτά του οικοδομήματος τόσο στον εξωτερικό χώρο όσο και στο εσωτερικό του. Η επισκευή και συντήρηση του μνημείου με πρωτοβουλία της Περιφερειάρχη Χριστιάνας Καλογήρου, προτείνεται για το Πρόγραμμα Δημόσιων Επενδύσεων με προϋπολογισμό 1,8 εκατ. ευρώ, ώστε με τη φροντίδα της Εφορείας Νεωτέρων Μνημείων η κατάσταση του Ναού να βελτιωθεί και το οικοδόμημα να μπορέσει και πάλι, συντηρημένο, να αντέξει στις καιρικές συνθήκες των επόμενων δεκαετιών. Ξεχωριστό πανηγύρι Επί της ουσίας, η Περιφερειάρχης κ. Καλογήρου οδηγεί προς ένταξη και χρηματοδότηση τη μελέτη που εκπόνησε με δικά της έξοδα η Μονή Βατοπεδίου, με μέριμνα του ηγουμένου της Εφραίμ για τη διάσωση του Ναού και με την ολοκλήρωση της οποίας το Εκκλησιαστικό Συμβούλιο του Αγίου Θεράποντα βρισκόταν αντιμέτωπο με ένα «βουνό», καθώς έπρεπε να βρεθεί χρηματοδότηση για την υλοποίηση του σημαντικού αυτού έργου. Ανήμερα της γιορτής του Αγίου, το πανηγύρι της Μυτιλήνης ήταν ξεχωριστό, καθώς ο πρωτοπρεσβύτερος του Ναού, πατήρ Αθανάσιος Γιουσμάς, ανακοίνωσε στους πιστούς τη θετική εξέλιξη μετά την πρωτοβουλία της Περιφερειάρχη για τη διάσωση του μνημείου. Ο εφημέριος προέβη σε αυτήν την ανακοίνωση με αφορμή την επίσκεψη της κ. Καλογήρου, η οποία παρακολούθησε το πρωί την Πανηγυρική Θεία Λειτουργία συνοδευόμενη από τον Αντιπεριφερειάρχη Θεόδωρο Βαλσαμίδη και την Περιφερειακή Σύμβουλο Αγγελική Σαραντινού. Ο πατήρ Αθανάσιος εξέφρασε θερμές ευχαριστίες για αυτήν τη σημαντική εξέλιξη για τη συντήρηση και τη διάσωση του Ναού, καθώς ήδη εκτεταμένες φθορές έχουν αρχίσει να καταγράφονται και στο εσωτερικό του. Μάλιστα όπως έχουν ενημερώσει οι μελετητές το Εκκλησιαστικό Συμβούλιο στο πρόσφατο παρελθόν, αν μέσα σε μια 10ετία ή το αργότερο σε 15 χρόνια δεν έχει ολοκληρωθεί το έργο συντήρησης του Ναού, τότε η κατάσταση σχετικά με τις φθορές θα είναι μη αναστρέψιμη και οι ζημιές στο οικοδόμημα μεγαλύτερες. Ο εμβληματικός Ναός Σύμφωνα με την αρχαιολόγο Νατάσσα Τσουβαλίδη, η ανέγερση του Ναού του Αγίου Θεράποντα της Μυτιλήνης ξεκίνησε γύρω στα 1850 στη θέση παλαιότερου ναΐσκου που εξυπηρετούσε τις ανάγκες των ασθενών και του προσωπικού του Νοσοκομείου, του γνωστού «ξενοδοχειού» της Μυτιλήνης, το οποίο λειτουργούσε ακριβώς απέναντι, στη θέση του σημερινού Εκκλησιαστικού Βυζαντινού Μουσείου. Η παλαιότερη ιστορική μαρτυρία περί της λειτουργίας του Νοσοκομείου χρονολογείται στο 1692 και οι περισσότεροι μελετητές θεωρούν ότι και το ναΰδριο θα υπήρχε τουλάχιστον από αυτή τη χρονική περίοδο. Αξίζει να σημειωθεί ότι την ανέγερση του σημε- 3ρινού Ναού του Αγίου Θεράποντα οραματίστηκε ο

[close]

p. 4

αποστολή μητροπολίτης Μυτιλήνης Καλλίνικος, μετέπειτα Πατριάρχης Αλεξανδρείας, με πρωτοβουλία του οποίου διενεργήθηκαν έρανοι για την οικοδόμηση του Ναού. Βέβαιο είναι ότι ο νέος Ναός, έστω και ημιτελής, άρχισε να λειτουργεί το 1900. Ο βασικός αρχιτεκτονικός ρυθμός του Ναού είναι εγγεγραμμένος σταυροειδής με τρούλο. Εξωτερικά ο Ναός διακρίνεται για τα γοτθικά μορφολογικά χαρακτηριστικά, η παρουσία των οποίων οφείλεται στην επίδραση που δέχτηκε ο Αρχιτέκτονας του έργου Αργύρης Αδαλής από τους δασκάλους του. Ο εξωτερικός διάκοσμος είναι δημιούργημα του φημισμένου Λέσβιου ζωγράφου και γλύπτη Νικόλαου Κεσανλή. Η ποικιλότητα των στοιχείων που τον συνθέτουν, τον καθιστά εντυπωσιακό. Ο Ναός είναι χτισμένος με λαξευτούς λίθους. Είναι μάλιστα γνωστό ότι μεγάλο μέρος του υλικού για την ανέγερσή του, μεταφέρθηκε από το φημισμένο λατομείο Σαρμοσάκ της Μικράς Ασίας. Στην πρόσοψη υπάρχουν δύο επάλληλες σειρές κιόνων, ιωνικού και κορινθιακού ρυθμού. Πέντε τρούλοι επιστέφουν το οικοδόμημα. Ο κεντρικός τρούλος με επένδυση από ψευδάργυρο δίνει μια αίσθηση έξοχης μεγαλοπρέπειας. Κάθε τρούλος στηρίζεται σε αετώματα, κάποια από τα οποία έχουν διακοσμηθεί με ζωγραφιές (δυστυχώς μόλις διακρινόμενες σήμερα λόγω της φθοράς του χρόνου) και πολύ αξιόλογα γλυπτά. Το ξυλόγλυπτο τέμπλο του Ναού είναι έργο του 1915 και έχει δημιουργηθεί από το χέρι ενός Μυτιληνιού τεχνίτη του Δημήτριου Κόβαλα, όπως μαρτυρεί η επιγραφή του. Ο ίδιος καλλιτέχνης φιλοτέχνησε τον αρχιερατικό θρόνο, τον άμβωνα και τα δύο με- 4γάλα προσκυνητάρια του Ναού. Ο Ναός φιλοξενεί τον τάφο του Λέσβιου Μητροπολίτη Ουγγροβλαχίας Ιγνάτιου, ενός από τους μεγάλους πρωταγωνιστές της Επανάστασης του 1821. Η μαρμάρινη σαρκοφάγος του βρίσκεται στον κυρίως Ναό. Το σημαντικότερο κειμήλιο του Ναού είναι η εικόνα του Αγίου Θεράποντος, χρονολογημένη στο έτος 1651. Σ.ΣΑΜ.

[close]

p. 5

αποστολή ΕΝΑ ΔΙΚΟ ΜΑΣ ΒΥΖΑΝΤΙΝΟ ΜΟΥΣΕΙΟ του π. Ευστρατίου Κομνηνού * Ένα κομμάτι του τόπου μας, μια προσφορά της τοπικής Εκκλησίας στο νησί μας α­ ποτέλεσε και αποτελεί το Εκκλησιαστικό και Βυζαντινό Μουσείο. Η ιστορία του δεν ανάγεται στο μακρινό παρελθόν. Το 1958 ήρθε στη Μητρόπολη Μυτιλήνης από την Μη- τρόπολη Σισανίου και Σιατίστης ο αείμνηστος Μητροπολίτης Ιάκω­ βος Κλεομβρότου, ο οποίος βρήκε από τον προκάτοχό του, αείμνηστο Μητροπολίτη Ιάκωβο Νικολάου, τον από Δυρραχίου, μια μικρή συλλογή εικόνων και άλλων αντικειμένων λατρείας. Τη συλλογή αυτή, την πλούτισε κατά το διάστημα της ποιμαντορίας του και με άλλα αντικείμενα της χριστιανικής τέχνης, που τα βρήκε σε διάφορες εκκλησίες της Μητρόπολής του να είναι έξω από τη λατρευτική χρήση, παραδομένα στη φθορά και στον αφανισμό. Καθώς όμως πλήθαιναν τα ιερά αντικείμενα, και μεγάλωνε η συλλογή και δεν ήταν δυνατό να χωρέσει στο μικρό δωμάτιο της Μητροπολι- τικής κατοικίας, ο Μητροπολίτης κυρός Ιάκωβος άρχισε να σκέπτεται την ίδρυση ενός σύγχρονου Εκκλησιαστικού Μουσείου, που θα στέγαζε μόνιμα τη συλλογή αυτή. Το έτος 1976, με φροντίδες του, αγοράστηκε ο αδιαμόρφωτος ισόγειος όροφος του κτιρίου των Φιλανθρωπικών Καταστημάτων Μυτιλήνης, που βρίσκεται απέναντι από την είσοδο της Εκκλησίας του Αγίου Θεράποντα, διαμορφώθηκε κατάλληλα σε μουσειακό χώρο με σχέδια του Υπουργείου Πολιτισμού και Επιστημών, που επιχορήγησε μέρος του έργου, και το Σεπτέμβριο του 1978 άρχισε η λειτουργία του. Από τότε εκτίθενται στο χώρο αυτό εικόνες, που απλώνονται χρονικά, από τον 13ο έως και τον 20ο αιώνα. Καλύπτονται δηλαδή, η Μεσοβυζαντινή Περίοδος, οι περίοδοι των βυζαντινών αναγεννήσεων (Αναγέννηση των Μακεδόνων και Παλαιολόγεια Περίοδος), αλλά και η μεταβυζαντινή τέχνη (από το 15ο μέχρι τον 19ο αιώνα). Εκτός από την κύρια συλλογή εικόνων, εκτίθενται και άλλα εκ­ κλησιαστικά αντικείμενα, ξυλό­ γλυπτα, Ιερά άμφια, Ιερά σκεύη, έργα μικροτεχνίας, αντιμήνσια, Ευ­αγγέλια, χειρόγραφα, παλαίτυπα βιβλία, μια πήλινη κανάτα και μολυβδόβουλα, άξια λόγου, επειδή πρόκειται για μερικά από τα ελάχιστα σωζόμενα ευρήματα από τις ανασκαφές στην Ιερά Μονή του Αγίου Ραφαήλ. Όλα τα εκθέματα αποτελούν αριστουργήματα της βυζαντινής τέχνης. Eκθέματα, τα οποία είναι περιζήτητα στις περιοδικές εκθέσεις που διοργανώνονται τόσο στην Ελλάδα, όσο και στο εξωτερικό. Εξάλλου, όχι άδικα, από την ίδρυσή του, κατέτασσαν το μουσείο δεύτερο κατά σειρά μετά το Βυζαντινό Μουσείο Αθηνών. Φέτος, το Μουσείο συμπληρώνει σαράντα χρόνια Ορθόδοξης παρουσίας και προσφοράς στον τόπο μας. Μία κιβωτός της εκκλησιαστικής και πολιτιστικής μας κληρονομιάς, την οποία καλούμαστε όλοι εμείς, ως άγρυπνοι φρουροί και συνεχιστές της βαριάς κληρονομιάς των πατέρων μας να τη διαφυλάξουμε. * Ο π. Ε. Κομνηνός είναι εφημέριος του Ιερού Ναού Αγίου Θεράποντος Μυτιλήνης και Διευθυντής του Εκκλησιαστικού Βυζαντινού Μουσείου Φπ.ωΑτνοτγωρναίφοίυεςΚ: οντοπού, υπευθύνου Μουσείου. 5

[close]

p. 6

αποστολή Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΜΑΣ του π. Ευστρατίου Γιουσμά * Σ τα 20 πλέον χρόνια διδασκαλίας της πατρώας ελληνικής μουσικής, συνεχώς αναφέρω στους σπουδαστές μου, πως η Βυζαντινή Μουσική δεν Μετά τη Σταύρωση του Χριστού, οι πρώτοι χριστιανοί έκαναν κρυφές συγκεντρώσεις λατρείας. Σ’ αυτές, χρησιμοποιούσαν απλές µελωδίες που γνώριζαν από είναι μόνο η μουσική της λατρείας αλλά η μουσική που την καθηµερινή τους ζωή. Οι ψαλµωδίες αυτές ήταν καλλιεργήθηκε και αναπτύχθηκε σε όλο το γεωγρα- λογικό να έχουν µουσικά στοιχεία του πολιτισμού των φικό πλάτος της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Μάλιστα Εβραίων, των Συρίων, των Παλαιστινίων, των Ρωµαί- το πλήρες όνομα της Βυζαντινής Μουσικής είναι: Ανα- ων καθώς και στοιχεία της µουσικής παράδοσης των τολική Ελληνική Παραδοσιακή Εκκλησιαστική Μουσι- αρχαίων Ελλήνων. Οι πρώτοι χριστιανικοί ύµνοι δεν κή. Η Βυζαντινή Μουσική, όπως χαρακτηριστικά λέω, ήταν νέες συνθέσεις, ήταν παραφράσεις (νέα κείµενα είναι μία πολύτεκνη μάνα που έχει γεννήσει 4 παιδιά. σε γνωστές µελωδίες) ή παραλλαγές παλαιότερων γνω- Το παραδοσιακό τραγούδι (το κάθε φολκλορικό είδος στών µελωδιών. Η ψαλµωδία ήταν συλλαβική (σε κάθε ελληνικής μουσικής), το λαϊκό τραγούδι, το ρεμπέτι- συλλαβή µία ή δύο νότες) και µονοφωνική (όλοι τρα- κο τραγούδι, αλλά και την εκκλησιαστική μουσική. Με γουδούσαν την ίδια µελωδία). Εξαιτίας των διωγµών τους ήχους αυτής της μουσικής οι άνθρωποι έγραφαν δεν υπήρχε τάση νεωτερισµού, η υµνογραφία παρέµεινε κοσμικά τραγούδια, αλλά και ύμνους. για αιώνες σταθερή και απλή. Στο Βυζάντιο, ως λογική συνέχεια της ρωμαϊκής Μετά την ίδρυση της Κωνσταντινούπολης (330 µ.Χ.) αυτοκρατορίας και του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού, και την καθιέρωση του Χριστιανισµού ως επίσηµης η μουσική είχε εξέχοντα ρόλο. Για την κοσµική (µη θρησκείας (379 µ.Χ.), η εκκλησιαστική µουσική άρχισε θρησκευτική) μουσική έχουµε ελάχιστες πληροφορίες. να οργανώνεται και να αναπτύσσεται πιο ελεύθερα Αντίθετα, µας έχουν διασωθεί σηµαντικές πληροφο- απ' ό,τι στο παρελθόν. Μέχρι τον 4ο αιώνα δεν υπήρχε ρίες για την εκκλησιαστική μουσική, σε τέτοιο βαθµό διάκριση µεταξύ παθητικών ακροατών και ενεργητικών µάλιστα που ο όρος Βυζαντινή Μουσική συχνά συνδέ- ψαλτών· όλοι οι πιστοί που παρακολουθούσαν τη λει- εται σήµερα - εσφαλµένα - µόνο µε την εκκλησιαστική τουργία, έψαλαν «µε µια ψυχή και µια φωνή» και η µουσική. H Βυζαντινή Εκκλησιαστική Μουσική προ- µουσική ήταν µια δραστηριότητα που αφορούσε όλους. έρχεται από την αρχαία ελληνική, συριακή αλλά και Με την ανάπτυξη της µελοποιίας, οι εκκλησίες άρχισαν εβραϊκή θρησκευτική µουσική παράδοση. Ο Πυθαγόρας να διορίζουν ψάλτες, γιατί δεν ήταν δυνατόν το εκ- αναφέρεται ως θεµελιωτής του µουσικού είδους που κλησίασµα να αποµνηµονεύσει όλες τις νέες συνθέσεις. µετέπειτα εξελίχτηκε στη βυζαντινή µουσική. Παρ’ όλα αυτά καθήκον του ψάλτη ήταν να καθοδη- γεί µε κινήσεις του χεριού Από τη Χριστουγεννιάτικη Συναυλία της Σχολής στο Δημοτικό Θέατρο της πόλης μας. (νεύµατα) το εκκλησίασµα και να προτρέπει τις απαντήσεις. Από τον 5ο αιώνα κι έπειτα, οι νέες µελωδίες άρχισαν να απελευθερώ- νονται και πολλά στοι- χεία της κοσµικής µουσι- κής επηρέασαν τη µουσι- κή της εκκλησίας. Η περί- οδος ανάµεσα στον 8ο και τον 11ο αιώνα είναι η πε- ρίοδος όπου το κέντρο της χριστιανικής εκκλησιαστι- κής υµνολογίας µεταφέρε- 6 ται στην Κωνσταντινού-

[close]

p. 7

αποστολή πολη και χρησιµοποιού- νται περισσότεροι µου- σικοί νεωτερισµοί. Αυ- τή η περίοδος είναι συν­ υφασµένη µε µια ακµή σε πολλές εκφάνσεις της τέχνης, της λογοτεχνί- ας και της µουσικής. Τα µοναστήρια έγιναν τα κέντρα της υµνολογίας και οι µοναχοί δραστη- ριοποιήθηκαν στη σύν- θεση ύµνων, εγκαινιά- ζοντας νέους πειραµα- τισµούς στην εκκλησια- στική ψαλµωδία. Τον 10ο αιώνα, τα βιβλία της εκ- κλησίας είχαν γεµίσει α- πό ύµνους για κάθε λει- τουργική εκδήλωση, ώ- Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης μας με τη Χορωδία της Σχολής και τον π. Ευστράτιο. στε η ανάγκη για νέ- ους ύµνους περιορίστηκε, ενώ το ενδιαφέρον στράφη- Εμείς οι σύγχρονοι Έλληνες έχουμε την τάση να κε στην ανάπτυξη της µελωδίας. Με το τέλος της δηµι- απορρίπτουμε οτιδήποτε σχετίζεται με την παράδο- ουργικής ποιητικής σύνθεσης, το βυζαντινό άσµα εισήλ- σή μας και να το χαρακτηρίζουμε μάλιστα ως ξεπε- θε στην τελική περίοδό του, που αφιερώθηκε κατά ένα ρασμένο και να γαντζωνόμαστε στην φαντεζί εξέλιξη µεγάλο µέρος στην παραγωγή πιο επιµεληµένων µου- του δυτικού πολιτισμού. Γιατί τα παιδιά μας, λόγου σικών διασκευών. χάρη, μαθαίνουν δυτικούς συνθέτες όπως ο Μότσαρτ, Μέρος της βυζαντινής µουσικής, αν και χρονικά µε- ο Μπαχ, ο Σοπέν και όχι τον Ιωάννη Δαμασκηνό ή τον ταγενέστερο, µπορεί να θεωρηθεί το ελληνικό δηµοτικό Πέτρο Λαμπαδάριο; Γιατί τα παροτρύνουμε να μάθουν τραγούδι. Πάνω στους δρόμους της Βυζαντινής Μουσι- πιάνο ή ηλεκτρική κιθάρα και όχι κανονάκι ή ούτι; Για- κής χτίζεται το ρεµπέτικο τραγούδι,του οποίου παρα- τί τα παιδιά σήμερα χορεύουν pop ή hip hop ή tango τηρώντας τη µελωδική γραµµή, διακρίνοµε καθαρά την και όχι ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς; Οφείλουμε επίδραση ή καλύτερα την προέκταση του βυζαντινού λοιπόν να μιλήσουμε στα παιδιά μας κυρίως για τον µέλους. Η Βυζαντινή Μουσική ως άκουσµα, ξεχωρίζει τόσο πλούσιο πολιτισμό των Ελλήνων. Ευτυχώς, σήμε- από την ευρωπαϊκή, πρωτίστως γιατί δηµιουργήθηκε ρα γίνεται μία πολύ καλή προσπάθεια - που αποδίδει και αναπτύχθηκε για να εξυπηρετήσει τις ανάγκες του καρπούς - στροφής κυρίως των νέων στην πατρώα μας λόγου, επενδύοντάς τον µε µουσική, ώστε να γίνει πιο ελληνική μουσική. Η εξέλιξη των πάντων είναι ταχύ- ευχάριστος. Αντιθέτως, στην ευρωπαϊκή εκκλησιαστική τατη και σε συνδυασμό με τη χρήση του διαδικτύου µουσική κυριαρχεί η µουσική, που επενδύεται µε λόγο. έχουμε τη δυνατότητα να γνωρίσουμε τις ομορφιές του ∆ευτερευόντως λόγω των κλιµάκων των Ελλήνων και δυτικού αλλά και του ανατολικού πολιτισμού. Η μου- των άλλων τοπικών πολιτισµικών διαφορών. σική άλλωστε είναι η οικουμενική γλώσσα της αν- Δυστυχώς, στις μέρες μας έχει επικρατήσει η λα- θρωπότητας. Ας προσπαθήσουμε, όμως, ως Έλληνες θεμένη άποψη πως όποιος ασχολείται με την Βυζαντι- να κρατήσουμε τα δικά μας πολιτιστικά στοιχεία και νή Μουσική ενδιαφέρεται μόνο για την Εκκλησιαστική ας μεταλαμπαδεύσουμε την αγάπη μας γι’ αυτά, στα μουσική. Έχουμε σπουδαστές που η ενασχόλησή τους παιδιά μας. με την Βυζαντινή Μουσική αφορά κυρίως το παραδο- σιακό ή λαϊκό τραγούδι και όχι την εκμάθηση ύμνων * Ο π. Ε. Γιουσμάς είναι εφημέριος του Ιερού Ναού αυστηρά. Άλλωστε, έχουμε πλείστα όσα παραδείγματα Αγίων Πατέρων Άνω Χάλικα Μυτιλήνης και Διευθυντής της μεγάλων δασκάλων της Βυζαντινής Μουσικής οι οποίοι Σχολής Βυζαντινής Μουσικής «Άγιος Θεόδωρος ο Βυζάντι- είχαν μαθητές Οθωμανούς και αλλόθρησκους. ος» της Ιεράς Μητροπόλεώς μας. 7

[close]

p. 8

αποστολή Για να μη σβηστούν... Η φετινή αφίσα από την πανήγυρη της Αγίας μας. Πλάι στην εικόνα της Αγίας μας, τμήμα του Ιερού της Λειψάνου. Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης μας κ.κ. ΙΑΚΩΒΟΣ κατά τον πανηγυρικό Εσπερινό (2/1/2018). Στον Εσπερινό μίλησε ο π. Ευστράτιος Κομνηνός. Στη Θεία Λειτουργία μίλησε ο Άγιος Πρωτοσύγκελλός μας, π. Ιάκωβος Καραμούζης. Στην Ετήσια Εκδήλωση μάς μίλησε η ψυχολόγος κ. Ελεάνα Μπούζουκα. 8 Με παιδιά της Συντροφιάς Δημοτικού στην αυλή του Ναού μας.

[close]

p. 9

από τον αδηφάγο χρόνο... αποστολή Η φετινή αφίσα από την πανήγυρη του Αγίου μας. Η στολισμένη δεσποτική εικόνα του Αγίου μας. Οι Σεβασμιώτατοι Μητροπολίτες Μηθύμνης κ.κ. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ και Μυτιλήνης κ.κ. ΙΑΚΩΒΟΣ κατά την πανηγυρική Θεία Λειτουργία. Κλήρος και λαός κατά τον πανηγυρικό Εσπερινό στη μνήμη του Αγίου μας. Μετά τον πανηγυρικό Εσπερινό, παραδοσιακοί χοροί και τραγούδια στον αύλειο χώρο του Ναού μας. Από την Πασχαλινή Ενοριακή μας Συνεστίαση (13/4/2018). Από τη φετινή γιορταστική Λήξη των Συνάξεων της Συντροφιάς Νέων. …κι ούτε φυσικά τη Μικρασιατική Καταστροφή και τον Άγιο Χρυσόστομο Σμύρνης. Δεν ξεχνάμε κάθε χρόνο τα παιδιά μας που διαγωνίζονται… Η Ενορία μας φέτος πραγματοποίησε δύο εκδρομές, μία στους Αγίους Τόπους και μία στη Δυτική Ελλάδα Με την έναρξη του σχολικού έτους μοιράσαμε μαζί με το αντίδωρο, τετράδια και μολύβια σε όλα τα μικρά και μεγάλα παιδιά που εκκλησιάζονται στον Ναό μας 9

[close]

p. 10

αποστολή ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΦΥΛΟΥ Σκέψεις μετά από μια Ημερίδα Του π. Αθανασίου Γιουσμά Τ ην Τρίτη 6 Μαρτίου 2018 η Ειδική Συνοδική Επιτροπή Γά­μου, Οικογένειας, Προστασίας Παιδιού και Δημογραφικού Προβλήματος της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος πραγματοποίησε στο Βόλο μια Ημερίδα με θέμα: «Ταυτότητα Φύλου. Απαντήσεις σε ερωτήματα», θέμα που ανέπτυξε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Μεσογαίας και Λαυριωτικής κ.κ. Νικόλαος. Συμμετείχαν εκπρόσωποι από 45 Μητροπόλεις της χώρας μας! Με την ευλογία και πρόταση του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου μας κ.κ. Ιακώβου, εκπροσώπησα την Μητρόπολή μας. Ό,τι απεκόμισα θα καταθέσω στις παρακάτω γραμμές. Είναι πλέον γεγονός πως το τελευταίο χρονικό διάστημα η Πολιτεία έχει νομοθετήσει νόμους περίεργους. Γινόμαστε μάρτυρες πρωτόγνωρων εικόνων ή πραγμάτων. Λέγονται, γράφονται, γίνονται πολλά, που ως χθες δεν μπορούσαμε ούτε καν να τα φανταστούμε! Και μέσα σε όλη αυτή 10την καταιγίδα, καλείται η Εκκλησία ως Μητέρα, αλλά κι ο κάθε ρασοφόρος-ποιμένας, να προφέρει και να προσφέρει τη μαρτυρία της Αλήθειας, να καταθέτει την άποψη της Βίβλου και να παρουσιάζει το χαμένο θησαυρό της Ελληνορθόδοξης Παράδοσής μας. Είναι γεγονός και πασιφανές, πως ένα οργανωμένο lοbby και για συγκεκριμένους λόγους, προωθεί ποικίλα θέματα, όπως το θέμα της ταυτότητας φύλου, της ομοφυλοφιλίας και τα συναφή. Διαμορφώνει συνειδήσεις, πιέζει κυβερνήσεις, χρηματοδοτεί παρελάσεις ομοφυλοφίλων και όχι μόνο. Στην Ενωμένη Ευρώπη εικοσιένα κράτη έχουν νομοθετήσει την αλλαγή φύλου! Και προωθείται η νομιμοποίηση της εξής τακτικής: οι γονείς μετά την γέννηση του παιδιού τους να μην δηλώνουν το φύλο του, αλλά να αφήνεται στο ίδιο το παιδί σε μια κάποια ηλικία να δηλώνει πως ανήκει στο Α΄ ή Β΄ ή Γ΄ φύλο που επιθυμεί! Στην εκπαίδευση τα παιδιά μας σιγά-σιγά μαθαίνουν πως οικογένεια μπορεί να είναι δυο …μαμάδες ή δυο … μπαμπάδες! Αυτά και άλλα παρό- μοια γεγονότα, μας φέρνουν στο μυαλό θρησκευτικές προσωπικότητες που τον παλιό καλό καιρό αντιδρούσαν δυναμικά και επέμεναν, ώστε να μην ενταχθεί η χώρα μας στην ΕΟΚ. Εμείς αυτούς τότε τους χαρακτηρίζαμε ακραίους και συντηρητικούς… Η αλλαγή φύλου πέρασε από την Ελληνική Βουλή γρήγορα, πρόχειρα και απροϋπόθετα και πλέον είμαστε ενώπιον νέων προβληματισμών και σύγχρονων θεμάτων. Τι να έφταιξε αλήθεια; Ο υπερτονισμός της σεξουαλικότητας σχεδόν απ’ όλους ήταν ένας βασικός παράγοντας. Η σάρκα έγινε τα τελευταία χρόνια μια προσκυνούμενη θεότητα! Με αποτέλεσμα όπως οι Εθνικοί - σύμφωνα με όσα γράφει ο Απόστολος Παύλος (Ρωμ. 1, 1832) - να μεταλλάξουμε την Αλήθεια με το ψέμα, να λατρεύσουμε την κτίση κι όχι τον Κτίστη, να χάσουμε τον προσανατολισμό μας προς τον Θεό και να μπλεχτούμε μέσα σε πάθη ατιμίας και ασχημοσύνης. Από το «κατά φύσιν», οδηγηθήκαμε στο «παρά φύσιν».

[close]

p. 11

αποστολή Υπερτονίσαμε, ακόμη κι εμείς οι θεολόγοι, το Μυστήριο του Γάμου ως Μυστήριο Αγάπης και διαχωρίσαμε τη σεξουαλικότητα από την αναπαραγωγή, κι ας ήταν η αναπαραγωγή η πρώτη και βασική ευλογία του Θεού στον Αδάμ και στην Εύα (Γέν. 1, 28). Το αποτέλεσμα ήταν, αφού ο Γάμος είναι μόνο Μυστήριο Αγάπης και η αναπαραγωγή δεν είναι βασική κι απαραίτητη προϋπόθεση του Γάμου, γιατί να μην μπορούν να παντρευτούν και δυο άνθρωποι του αυτού φύλου, αφού …αγαπιούνται! Η Αγία Γραφή ευθύς εξ αρχής έκαμε τον διαχωρισμό του ανθρώπινου είδους σε «άρσεν» και «θήλυ» (Γέν. 1, 27). Στην Βίβλο δεν συναντάμε …τρίτο φύλο. Στην περίπτωση του κατακλυσμού, ο Θεός έδωσε εντολή να μπουν τα ζώα στην Κιβωτό «δύο δύο άρσεν και θήλυ», για να αναπαράγουν το είδος τους μετά την καταστροφή (Γέν. 7, 1-3 & 15-16). Άνδρας και γυναίκα είναι πρόσωπα ισότιμα, αλλά διαφορετικά στην ανατομία, στις λειτουργίες του σώματος και όχι μόνο. Πρόσωπα ίσα, αλλά διακριτά, που το ένα συμπληρώνει το άλλο. Ο Θεός δεν προίκισε τον άνθρωπο με σεξουαλικά όργανα, αλλά με αναπαραγωγικά όργανα, για να τα χρησιμοποιεί ιερά κι ευλογημένα σε μια μοναδική λειτουργία, που είναι η γέννηση ενός ανθρώπου. Έτσι για την Εκκλησία μας, ο Γάμος είναι μεν Μυστήριο Αγάπης, αλλά ταυτόχρονα και Μυστήριο Ένωσης και Ζωής ανάμεσα στον άνδρα και την γυναίκα. Στις ημέρες μας προβάλλεται η ομοφυλοφιλία και ένα πλήθος άλλες …μοντέρνες τακτικές και στάσεις ζωής. Σύμφωνα με την άποψη της Αγίας Γραφής και τη διδασκαλία της Εκκλησίας μας, η ομοφυλοφιλία δεν είναι μια ιδιαιτερότητα συγγενής ή επίκτητη ή ασθένεια ή αναπηρία ή ψυχοπάθεια, αλλά αμαρτία και διαστροφή του θείου θελήματος (Λευιτ. 20, 13 & Α΄ Κορ. 6, 9-11). Φυσικά δεν είναι η «μεγαλύτερη» αμαρτία, γιατί κάθε αμαρτία είναι προσβολή του θείου θελήματος, και δεν είναι η ομοφυλοφιλία «ασυγχώρητη» αμαρτία, γιατί μέσω της Μετάνοιας ο Θεός της Ευσπλαχνίας συγχωρεί και αποδέχεται τους πάντες. Η Εκκλησία μας ως Μητέρα, δεν απωθεί τον άνθρωπο, όποιος και ό,τι κι αν είναι, αλλά τον αγκαλιάζει και του μεταφέρει προσεκτικά, χωρίς υπέρμετρη οικονομία ή αυστηρότητα, την Αλήθεια του Ευαγγελίου. Για την Εκκλησία μας - Εκκλησία είμαστε εμείς οι κληρικοί και οι λαϊκοί Χριστιανοί ο κάθε άνθρωπος, ακόμη και ο πλέον αμαρτωλός, είναι εικόνα του Θεού, τον οποίον σεβόμαστε, αγαπάμε και διακονούμε. Ας μην παρουσιαζόμαστε ως αναμάρτητοι Άγγελοι ή ως φωνασκούντες ηθικολόγοι ή ως αποκεφαλιστές των ανηθίκων. Δεν θίγουμε, δεν προσβάλλουμε, δεν καταδικάζουμε κανέναν, απλώς τονίζουμε την ξεκάθαρη θέση της Αγίας Γραφής και της Εκκλησίας μας. Και κάτι ακόμη πολύ σημαντικό: Προσευχόμαστε να βοηθήσει ο Θεός αυτή την χώρα και τους ανθρώπους της και να μας διατηρεί μέχρι το θάνατό μας θεόφρονες… 11

[close]

p. 12

αποστολή Αγαπώ πολύ τη γλώσσα μου την Ελληνίδα Του αειμνήστου Μοναχού Μωυσή Αγιορείτου (+2014) Σε μία περίοδο κρίσεως, επικρίσεως και κατακρίσεως, πτώσεων, καταπτώσεων, επιπτώσεων και εκπτώσεων, ζάλης, παραζάλης, πάλης κι αιθάλης, πάσχει η μοναδική λαλιά μας, η εγχώρια πλούσια γλώσσα. Μαζί της μπορείς να πεις και να εκφράσεις τα πιο δύσκολα, τα πιο κρύφια, τα πιο υψηλά. Όπως λέει ο ποιητής Οδυσσέας Ελύτης, η ελληνική γλώσσα είναι η πιο παλιά και η πιο πλούσια του κόσμου. Στα ελληνικά μπορείς να εκφράσεις τα πιο λεπτά, τα πιο τέλεια νοήματα της θεολογίας, της φιλοσοφίας, της ποιήσεως. Να αποδώσεις ιδέες, στοχασμούς, σκέψεις, έννοιες μεγάλες, ευγενικές, ιερές και ωραίες. Η ελληνική γλώσσα εκφράζει περίτεχνα το μεράκι, τον καημό, τον πόθο του τεχνίτη, του καλλιτέχνη, του ήρωα, του Αγίου. Συντίθεται η αρχοντιά και η ταπεινότητα, η μεγαλοπρέπεια και η σεμνότητα, η φιλοκαλία. Η χαρμολύπη, η νηφαλιότητα, ο γλυκασμός και η λύτρωση. Δεν είναι εφάμαρτη υπερηφάνεια η αγάπη της γλώσσας μας, της πατρίδος μας, της πονεμένης και προδομένης. Προδόθηκε και η γλώσσα από συνεχείς ξενικούς όρους, που δυστυχώς καθιερώνονται στα παιδιά. Το ύδωρ, ο άρτος, ο ουρανός και η θάλασσα ονομάζονται εδώ και τρεις χιλιάδες χρόνια το ίδιο. Όπως τα έλεγε ο Όμηρος! Η γλώσσα μεταφέρει νόημα, ιστορία, ήθος και χάρη. Είναι πολύ σημαντικό να μπορείς να εκφράζεις με τη γλώσσα σου όλες τις σκέψεις σου. Δυστυχώς οι Νεοέλληνες δεν διαβάζουν και γι' αυτό η γλώσσα τους είναι πολύ φτωχή. Οι νέοι μας πάσχουν από φοβερή λεξιπενία. Η πάλη με τη γλώσσα είναι άγνωστη ακόμη και σε ειδήμονες. Η τέλεια έκφραση θέλει βαθιά γνώση της γλώσσας, κρίση, λίχνισμα, μελέτη, ορθή επιλογή. Λόγια παχιά, στομφώδη, βερμπαλιστικά, βαρύγδουπα, δεν αγγίζουν τις καρδιές. Στα εξήντα μου χρόνια έγραψα και είπα πολλά. Δεν γκρινιάζω αν ήταν όλα καλά, προσπάθησα όμως να είναι σωστά ελληνικά. Αγαπώ τη γλώσσα μου. Δεν έμαθα άλλη γλώσσα. Δεν έμαθα ούτε γραφομηχανή, ούτε ηλεκτρονικό υπολογιστή. Ήθελα να τη γράφω στη γλώσσα μου, να ορθογραφώ, να καθαρογράφω, να αγγίζω το μελάνι. Δεν μπορώ να πω ότι δεν αγαπώ να μιλώ και να γράφω. Έχω γράψει χιλιάδες χιλιάδων σελίδες. Αγαπώ πολύ τη γλώσσα μου την Ελληνίδα. Η αγάπη στη γλώσσα είναι ιερή. Πιστεύω στη δύναμη της γλώσσας. Μπορεί να επηρεάζει, να κρίνει, να σχολιάζει, να νουθετεί θετικά και ωφέλιμα. Μην, παρακαλώ, παραποιείτε τη γλώσσα μας την Ελληνίδα, μην τη νοθεύετε και μην τη λησμονάτε. Με τη γλώσσα μας αυτή δεν επικοινωνούμε απλά για να συνεννοηθούμε, αλλά ενώνουμε τις ψυχές μας. Η γλώσσα μας αυτή η Ελληνίδα είναι σταυρός, πολύτιμο φυλαχτό, βάλσαμο 12και αγιονέρι. Περί πολυ Η πολυφαγία και η ακολασία κεντάει περισσότερο από το αγκάθι και δαπανάει την ψυχή περισσότερο από τη μέριμνα, ενώ δημιουργεί χειρότερους πόνους και στο σώμα και στην ψυχή. Γιατί δεν πλήττεται κάποιος τόσο από τη φροντίδα, όσο από την αφθονία. Όπως τ’ αγκάθια, σαν τα μαζέψεις ματώνουν τα χέρια που τα κρατούν, έτσι και η πολυφαγία και η ακολασία, και τα πόδια και τα χέρια και το κεφάλι και τα μάτια και απλά όλα τα μέλη του σώματος τα ρημάζει. Η πολυφαγία, ξερή και άκαρπη, όπως το αγκάθι, προξενεί στενοχώρια και κακοπάθεια πολύ περισσότερη και πολύ πιο καίρια. Φέρνει πρόωρο γήρας, αμβλύνει τις αισθήσεις, θολώνει τον λογισμό, σακατεύει τον νου, που ήτανε ξυράφι, και κάνει πλαδαρό το σώμα, έτσι που η αποθήκη της κόπρου γίνεται πλουσιότερη και ικανή να μαζεύει σωρεία κακών και μεγαλύτερο φορτίο με το υπέρογκο γέμισμα. Εξαιτίας της, πολλά και συνεχή είναι τα πτώματα και πυκνά τα ναυάγια. Γιατί, αδελφέ, «λιπαίνεις» το σώμα σου; Μήπως σε έχουμε, για να σε προσφέρουμε θυσία; Ή για να σε παραθέσουμε σε τραπέζι; Τις όρνιθες καλώς τις παχαίνεις. Μάλλον ούτε κι εκείνες καλώς, γιατί όταν παχύνουν είναι άχρηστες για υγιεινή δίαιτα. Τίποτε δεν είναι για το σώμα πιο εχθρικό και βλαβερό όσο η πολυφαγία και η ακολασία. Ακόμη και οι κρασοπώλες δεν αφήνουν τους πελάτες τους να πιουν κρασί πέραν του δέοντος, για να μη σκάσουν. Όμως, οι φαγοπότες ούτε αυτή την πρόνοια δεν λαμβάνουν για την κοιλιά τους, αλλά απεναντίας φροντίζουν να την γεμίσουν μέχρι διαρρήξεως μέχρι τ’ αυτιά, μέχρι τις μύτες, μέχρι τον φάρυγγα γεμίζουν τα πάντα, προκαλώντας διπλή στενοχώρια και στο πνεύμα και στον ζωντανό τους οργανισμό. Μήπως γι’ αυτό σου δόθηκε ο φάρυγγας, για να τον γεμίζεις μέχρι το στόμα επάνω με σάπιο κρασί και όποια άλλη διαφθορά; Όχι γι’ αυτό, άνθρωπε, αλλά πρώτα για να ψάλλεις στον Θεό και να αναπέμπεις τις ιερές ευχές και για να συμβουλεύεις τους πλησίον σου αυτά που τους συμφέρουν. Εσύ όμως, σαν γι’ αυτό να έλαβες τον φάρυγγα, ούτε για λίγο δεν τον αφήνεις να ξεκουραστεί και σ’ όλη σου τη ζωή τον υποτάσσεις σ΄ αυτή την πονηρή δουλεία. Είναι σαν να πήρε κάποιος κιθάρα με χρυσές χορδές καλά κουρδισμένη και αντί να παίζει μ’ αυτήν αρμονική μελωδία, την παραχώνει με πολλή κοπριά και με πηλό! Έτσι κάνουν κι αυτοί. Και δεν είπα κοπριά την τροφή, αλλά την τρυφή και την πολλή εκείνη ασέλγεια. Γιατί, το επιπλέον αυτού που είναι αναγκαίο δεν είναι τροφή, αλλά μόνο όλεθρος.

[close]

p. 13

αποστολή φαγίας και ακολασίας Του Ιερού Χρυσοστόμου* Η κοιλιά, αυτή καθ’ εαυτή, έγινε μόνο για την υποδοχή των τροφών, ενώ το στόμα και ο φάρυγγας και η γλώσσα, και για άλλα πολύ αναγκαιότερα πράγματα. Μάλιστα, και η κοιλιά ακόμη δεν έγινε απλώς για την υποδοχή των τροφών, αλλά για την υποδοχή των τροφών με μέτρο. Κι αυτό μας το γνωστοποιεί βροντοφωνάζοντάς το μας με χίλιους τρόπους, όταν την παρενοχλήσουμε με αυτή την πλεονεξία. Και όχι μόνο βροντοφωνάζει, αλλά ευρισκόμενη σε άμυνα για την αδικία απαιτεί για μας την έσχατη ποινή. Και πρώτα, τιμωρούνται τα πόδια που μας βαστάζουν και μας πηγαίνουν στα πονηρά εκείνα συμπόσια, έπειτα τα χέρια που την υπηρέτησαν, μεταφέροντας τόσα και τέτοια εδέσματα. Πολλοί κατέστρεψαν κι αυτό το στόμα και τους οφθαλμούς και την κεφαλή. Και όπως ο δούλος, όταν του δοθούν εντολές που ξεπερνούν τη δύναμή του, χάνει το μυαλό του και βρίζει πολλές φορές αυτόν που του έδωσε τις εντολές, έτσι και αυτή – η κοιλιά – μαζί με τα μέλη αυτά καταστρέφει και διαφθείρει αναγκαστικά πολλές φορές και τον εγκέφαλο! Ο Θεός οικονόμησε και τούτα τα πράγματα καλά, ώστε από την αμετρία να γίνεται τόση βλάβη, που και όταν με τη θέλησή σου δεν ζεις ενάρετα, να μάθεις να βάζεις μέτρο – έστω και παρά τη θέλησή σου – από το φόβο της τόσο μεγάλης φθοράς. Γνωρίζοντάς τα λοιπόν αυτά, ας αποφεύγουμε την τρυφή, ας φροντίζουμε να έχουμε μέτρο, για να απολαύσουμε σωματική υγεία και να απαλλάξουμε και την ψυχή από κάθε αρρώστια και να επιτύχουμε τα μέλλοντα αγαθά με τη χάρη και τη φιλανθρωπία του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού, στον Οποίον ανήκει η δόξα και το κράτος εις τούς αιώνας των αιώνων. Αμήν! * Από την ΜΔ΄ ομιλία του στο «Κατά Ματθαίον Ευαγγέλιον», βλ.: «Καθημερινές ιστορίες Αγίων και αμαρτωλών στο Βυζάντιο» του Ηλία Βουλγαράκη, Εκδ. Μαΐστρος, 2007. Το Κατοικητήριο της Αγίας Θωμαΐδος λίγο έξω από την πόλη μας. 13

[close]

p. 14

αποστολή Ο Όσιος Θαλάσσιος περί εγκρατείας Ο Όσιος Θαλάσσιος γιορτάζει στις 20 Μαΐου. Χειροτονήθηκε Πρεσβύτερος και στη συνέχεια χρημάτισε ηγούμενος. Καταγόταν από τη Λιβύη της Αφρικής και έζησε στα χρόνια του βασιλιά Κωνσταντίνου Δ' του Πωγωνάτου (668 - 685 μ.Χ.). Υπήρξε ασκητικός συγγραφέας (έργα του υπάρχουν στη «Φιλοκαλία»). Συνέγραψε 400 κεφάλαια «Περί Αγάπης και Εγκρατείας και της κατά Νουν πολιτείας». Απεβίωσε ειρηνικά το 648 μ.Χ. και ήταν σύγχρονος του Αγίου Μαξίμου του Ομολογητού. Από τον Β' Τόμο της «Φιλοκαλίας» μεταφέρουμε σ᾿ αυτή τη στήλη ορισμένες σκέψεις του Αγίου: * Η εγκράτεια είναι αρετή που αφορά όχι μόνο πράξεις και λόγια, αλλά και σκέψεις και λογισμούς και επιθυμίες. * Τις σωματικές και ψυχικές ηδονές, τις ξεραίνει η εγκράτεια μαζί με την υπομονή, και η αγάπη μαζί με τη μακροθυμία. * Αν θέλεις να νικήσεις τους εμπαθείς λογισμούς, απόκτησε εγκράτεια και αγάπη προς τον πλησίον. * Να κυριαρχείς γενναία στον θυμό και την επιθυμία και γρήγορα θ' απαλλαγείς απ' τους πονηρούς λογισμούς. * Ασφάλισε τις αισθήσεις με την ησυχία και κρίνε τους λογισμούς που έρχονται στην καρδιά. * Με ποια ελπίδα θα συναντήσουμε τον Χριστό, αφού είμαστε δούλοι στις ηδονές; * Ωφελεί μόνον η πνευματική συνομιλία. Από όλες τις λοιπές, προτιμότερη είναι η ησυχία. * Όπως λιώνει το κερί μπροστά στη φωτιά, έτσι λιώνουν οι ακάθαρτοι λογισμοί μπροστά στον φόβο του Θεού. Αν θέλεις να γίνεις κυρίαρχος της ψυχής και του σώματος, κόβε πρώτα τις αιτίες των παθών. * Άρχοντας είναι εκείνος που κυριάρχησε στον εαυτό του και υπέταξε στο λογικό την ψυχή και το σώμα του. * Αν θέλεις να σωθείς, απαρνήσου την ηδονή και ανάλαβε εγκράτεια και αγάπη, μαζί με αδιάλειπτη προσευχή. * Συγκέντρωσε τον νου σου και πρόσεχε τους λογισμούς σου· όσους βρεις εμπαθείς, πολέμησέ τους. * Η αγάπη και η εγκράτεια καθαρίζουν την ψυχή, ενώ η καθαρή προσευχή λαμπρύνει τον νου. * Χαλίνωσε τις ορμές της επιθυμίας με την εγκράτεια, και τις ορμές του θυμού με την πνευματική αγάπη. * Άθλιος είναι ο άνθρωπος που με τα έργα του προτίμησε το σώμα από την ψυχή και τον κόσμο από τον Θεό. * Πρόσεχε τους λογισμούς σου και φεύγε από την κακία, για να μη σκοτιστεί ο νους σου και βλέπει άλλα αντί άλλων. * Αν θέλεις να ελευθερωθείς απ᾿ όλα τα πάθη, οπλίσου με εγκράτεια, αγάπη και προσευχή. Προσευχόταν ο Άγιος ως εξής: «Κύριε, Ιησού Χριστέ, ελευθέρωσέ μας από τα ολέθρια πάθη και από τους λογισμούς που προέρχονται από αυτά. Καθάρισέ μας από κάθε μολυσμό. Σπάσε τα δεσμά των παθών που μας κατέχουν. Απάλλαξέ μας από την τυραννία τους, για να λατρεύουμε αιωνίως μόνο Εσένα κι έτσι να συγκροτήσουμε μαζί με τους Αγίους Αγγέλους Σου τη μία και ευλογημένη και ακατάλυτη χορεία των Δικαίων Σου». Αμήν! 14 Επιμέλεια: Έφη Ψαρογιώργου

[close]

p. 15

αποστολή Πριν τα Σόδομα και τα Γόμορα, τι; Του Αγαπητού Αρετάκη Πιστεύω ότι δεν υπάρχει άνθρωπος που να μην γνωρίζει για ποιο λόγο έχουν γίνει γνωστές οι πόλεις των Σοδόμων και Γομόρων. Επίσης, ότι δεν υπάρχει νοήμων άνθρωπος που να μην παραλληλίζει την εποχή μας με το πώς ζούσαν οι κάτοικοι αυτών των πόλεων. Η διήγηση για το τέλος των δύο αυτών πόλεων - στο 19ο κεφάλαιο της Γενέσεως - είναι συγκλονιστική και προβληματίζει: Γιατί ο Θεός να επιλέξει τέτοιο τέλος για τις κοινωνίες αυτές; Βεβαίως, στον στίχο 21, μας πληροφορούν οι απεσ­ταλμένοι Άγγελοι ότι "ὑψώθη ἡ κραυγὴ αὐτῶν ἔναν­τι Κυρίου", αλλά και αλλού (Ιεζ. ις’ 49-50) μας πληροφορεί ο ίδιος ο Κύριος ότι "τὸ ἀνόμημα Σοδόμων, ὑπερηφανία" ότι, αν και "ἐν πλησμονῇ ἄρτων καὶ ἐν εὐθηνίᾳ οἴνου ἐσπατάλων", ωστόσο "χεῖρα πτωχοῦ καὶ πένητος οὐκ ἀντελαμβάνοντο", και τέλος "ἐμεγαλαύχουν καὶ ἐποίησαν ἀνομήματα ἐνώπιον ἐμοῦ". Άρα επρόκειτο για πλούσιες κοινωνίες, οι οποίες όμως ζούσαν με σπατάλη, υπερηφάνεια, σκληροκαρδία και καύχημά τους ήταν η αμαρτία τους! Σας θυμίζει τίποτα; Και πρόκειται για κείμενα 2,5-3,5 χιλιάδων χρόνων κι όμως τόσο επίκαιρα, και αυτό είναι ακόμα πιο λυπηρό... Όμως, και πάλι, το τέλος των δύο πόλεων είναι τουλάχιστον φοβερό! Γιατί να καταστραφούν έτσι (ἐκτρίψαι αὐτήν); Ταπεινά ο νους ταξιδεύει στη διήγ­ηση του θαύματος της «ξηρανθείσης συκῆς» (Μαρκ. 11, 13-14 και Ματθ. 21, 19) και κάνει τις ανάλογες συγκρίσεις. Ήρθε η ώρα που πείνασε ο Ιησούς, αλλά καρπός ανύπαρκτος και "ἐξηράνθη παραχρῆμα ἡ συκῆ". Μήπως να είναι αυτή η ουσία πίσω από την καταστροφή των Σοδόμων; Πλούσιες κοινωνίες, που όμως είχαν καταστεί ηθελημένα παντελώς ανίκανες να δώσουν καρπό στον Θεό; Να είχαν φτάσει αυτοί οι άνθρωποι σε τέτοιο βάθος πώρωσης και αλλοίωσης, ώστε να μην υπήρχε ουδεμία δυνατότητα/ελπίδα καρποφορίας; Η αμαρτία της ομοφυλοφιλίας είναι θέμα αδιάφορο εδώ! Η ουσία είναι το πόσο βαθιά επιτρέπουμε να μας κυριεύσει η οποιαδήποτε αμαρτία. Τόσο, ώστε, πνευματικά να έχουμε αυτοκτονήσει. Μήπως στη θέση του όμορφου δέντρου (ή των Σοδόμων) θα πρέπει να βάλουμε πρωτίστως τους εαυτούς μας ως Χριστιανούς (που, δόξα τω Θεώ, έχουμε γεμάτο το ψυγείο μας) ή ίσως την οικογένειά μας, τη δική μας χριστιανική κοινωνία; Τι νόημα έχει ένα δέντρο άκαρπο; Ποιος κρατά στον μπαχτσέ του λαχανικά χωρίς καρπό; Δεν τα ξεριζώνει; Θα μου πείτε, να ένας καρπός, ο Λωτ. Δυστυχώς, ο Λωτ είναι η εξαίρεση, δεν είναι ο καρπός. Και ο Θεός μας δεν είναι Θεός της εξαίρεσης, αλλά Κύριος του αμπελώνος Του, και περιμένει - ανεξήγητα φιλάνθρωπα και υπομονετικά - την καρποφορία μας. ΝΕΑ  ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ Κάποια πάθη μας, είναι γεγονός πως τα αναγνωρίζουμε, τα εξομολογούμαστε ή παλεύουμε να τα απομακρύνουμε. Κάποια, ούτε καν τα αντιλαμβανόμαστε. Ο Μέγας Βασίλειος θεωρούσε πως δεν υπάρχουν μόνο τα φανερά μας πάθη, «υπάρχουν και κρυφά πάθη, τα οποία είναι τα πλέον επικίνδυνα, για έναν ακριβώς λόγο: γιατί δεν θέλουμε να τα παραδεχθούμε κι έτσι δεν προσπαθούμε να τα εξολοθρεύσουμε». Την πεταλίδα όταν είναι κολλημένη στο βράχο, δεν την βυθίζουν τα κύματα. Κοντά στο Χριστό και στον πνευματικό μας. Κολλημένοι όμως… Κεντρική διάθεση από την 15ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ «Η ΟΣΙΑ ΘΩΜΑΪΣ» ΜΥΤΙΛΗΝΗ Τηλέφωνα επικοινωνίας: 22510 43958 και 6951 938604

[close]

Comments

no comments yet