ΒΥΖΖΑΝΤΙΝΟΙ ΘΕΑΤΡΙΚΟΙ ΔΙΑΛΟΓΟΣ - Ιστορικό Θέατρο - Διασκευές

 

Embed or link this publication

Description

Comenius Regio ARCA.DIA.logue

Popular Pages


p. 1

Δρ. Δήμητρα Μακρή ΒΤΖΑΝΣΙΝΟΙ ΘΕΑΣΡΙΚΟΙ ΔΙΑΛΟΓΟΙ Ιςτορικό θέατρο Διεύθυνςη Δευτεροβάθμιασ Εκπαίδευςησ Α΄ Αθήνασ 2015

[close]

p. 2

ΔΙΕΤΘΤΝ΢Η ΔΕΤΣΕΡΟΒΑΘΜΙΑ΢ ΕΚΠΑΙΔΕΤ΢Η΢ Α΄ ΑΘΗΝΑ΢ _______ Έκδοςη ARCA.DIA.logue _______ ΢υγγραφέασ: Δρ. Δήμητρα Μακρή, Σχ. Σύμβουλοσ Δ.Ε. κλ. Π.Ε.15 Υιλολογική Επιμέλεια: Δημήτρησ Ματθαίοσ, Εκπαιδευτικόσ κλ. ΠΕ 02 Ηλεκτρονική επεξεργαςία: Δρ. Δήμητρα Μακρή, Σχ. Σύμβουλοσ Δ.Ε. Μακέτα εξωφύλλου: Δρ. Ιωάννησ Μακρήσ, Επιςτ. Συνεργάτησ ΑΣΠΑΙΤΕ Τίτλοσ πρωτοτύπου: Βυζαντινοί θεατρικοί διάλογοι Ιςτορικό θέατρο 1η έκδοςη, Copyright 2015 για την ελληνική γλώςςα και για όλο τον κόςμο, All rights reserved Κεντρική διάθεςη: Γραφείο Σχολικών Συμβούλων Α΄ Αθήνασ, κλ. ΠΕ15 http://macrisocialsciences.blogspot.gr/p/blog-page_21.html ISBN 978-618-82175-1-5 Η πνευματική ιδιοκτηςία αποκτάται χωρίσ καμία διατύπωςη και χωρίσ την ανάγκη ρήτρασ απαγορευτικήσ των προςβολών τησ. Κατά το Ν.2387/20 (όπωσ έχει τροποποιηθεί με το Ν. 2121/93) και ιςχύει ςήμερα) και κατά τη Διεθνή Σύμβαςη τησ Βέρνησ (που έχει κυρωθεί με το Ν. 100/1975) απαγορεύεται η αναδημοςίευςη, η αποθήκευςη ςε κάποιο ςύςτημα διάςωςησ και γενικά η αναπαραγωγή του παρόντοσ έργου με οποιονδήποτε τρόπο ή μορφή, τμηματικά ή περιληπτικά, ςτο πρωτότυπο ή ςε μετάφραςη ή άλλη διαςκευή, χωρίσ γραπτή άδεια του εκδότη.

[close]

p. 3

Το παρόν πόνημα αφιερώνεται ςτουσ μαθητέσ του Π.Σ.Π.Α. που υπήρξαν εμπνευςτέσ αυτήσ τησ βιωματικήσ δράςησ. 2

[close]

p. 4



[close]

p. 5

Ευχαριςτώ τη ςυνάδελφο, κ. Αικατερίνη Κυριακού, η οποία, κατά το έτοσ που πραγματοποιήθηκε η βιωματική παρέμβαςη ςτο μάθημα τησ Οικιακήσ Οικονομίασ, ςτήριξε τουσ μαθητέσ από το μετερίζι τησ, το μάθημα τησ Ιςτορίασ, το ςυνάδελφο κ. Δημήτρη Ματθαίο που είχε την ευγενή καλοςύνη να διαβάςει όλο το έργο και να μου κάνει ςημαντικέσ παρατηρήςεισ , την εικαςτικό κ. ΢ταυρούλα ΢ακκά που μου διόρθωςε τα ςκίτςα των βυζαντινών αυτοκρατόρων. 4

[close]

p. 6



[close]

p. 7

ΠΔΡΗΔΥΟΜΔΝΑ Η΢ΣΟΡΗΚΟ ΠΛΑΗ΢ΗΟ 8 ΜΔΓΑ΢ ΚΩΝ΢ΣΑΝΣΗΝΟ΢, ΑΓ. ΔΛΔΝΖ, ΜΔΓΑ΢ ΘΔΟΓΟ΢ΗΟ΢ 16 ΑΘΖΝΑΪΓΑ, Ζ ΑΤΣΟΚΡΑΣΔΗΡΑ ΣΟΤ ΒΤΕΑΝΣΗΟΤ ΔΤΓΟΚΗΑ 28 ΗΟΤ΢ΣΗΝΗΑΝΟ΢ & ΘΔΟΓΩΡΑ 38 ΖΡΑΚΛΔΗΟ΢ 48 ΘΔΟΓΩΡΑ Ζ ΜΑΚΑΡΗΑ 58 ΘΔΟΦΑΝΩ 66 ΑΝΝΑ Ζ ΚΟΜΝΖΝΖ 72 6

[close]

p. 8



[close]

p. 9

ΔΗ΢ΑΓΩΓΖ 8

[close]

p. 10

Ζ εθπαηδεπηηθή ζπλεξγαζία ηεο Γηεχζπλζεο Γεπηεξνβάζκηαο Δθπαίδεπζεο Α΄ Αζήλαο κε ηελ Δθπαηδεπηηθή Πεξηθέξεηα ηεο Απνπιίαο (Κάησ Ηηαιία), ζην πιαίζην ηνπ επξσπατθνχ πξνγξάκκαηνο Comenius Regio ARCA.DIA.logue, νδήγεζε ηνπο ζπκκεηέρνληεο λα αλαδεηήζνπλ ηηο θνηλέο ξίδεο θαη λα ζπκεζνχλ ηνπο θψδηθεο πνπ έρνπλ θιεξνλνκήζεη απφ ην παξειζφλ. ΢ην πιαίζην απηήο ηεο πξνζέγγηζεο δεκηνπξγήζεθε ε επηηαθηηθή αλάγθε κηαο θαιχηεξεο γλσξηκίαο κε ην Βπδάληην , γηαηί απνηειεί έλα απφ ηα πνιιά θνηλά ζηνηρεία ησλ δχν πεξηνρψλ. ΢ην ζεκείν απηφ ζπκεζήθακε κηα παιαηφηεξε εξγαζία καο κε ηνπο καζεηέο ηνπ Πεηξακαηηθνχ ΢ρνιείνπ ηνπ Παλεπηζηεκίνπ Αζελψλ θαη απνθαζίζακε λα ηελ αμηνπνηήζνπκε. ΢ην πιαίζην ηεο εξγαζίαο απηήο, ζην κάζεκα ηεο Οηθηαθήο Οηθνλνκίαο, νη καζεηέο κειέηεζαλ κε επηκέιεηα ηα θείκελα ηεο Ηζηνξίαο πνπ ηνπο είραλ πξνηαζεί θαζψο θαη θιαζηθά εηθνλνγξαθεκέλα πνπ αλαθέξνληαλ ζε βπδαληηλνχο απηνθξάηνξεο, ελψ παξάιιεια, ζην κάζεκα ηεο Ηζηνξίαο, ζε ζπλεξγαζία κε ηελ εθπαηδεπηηθφ ηεο ηάμεο κπνξνχζαλ λα ιχζνπλ ελδερφκελεο απνξίεο ηνπο. Ζ κειέηε απηή νδήγεζε, ηελ ππεχζπλε γηα ην ζελάξην νκάδα καζεηψλ, λα εκπλεπζηεί πξφζσπα, λα επηιέμεη ζθελέο θαη λα θάλεη έλα ζθαξίθεκα ζεαηξηθψλ δηαιφγσλ. Απηά ηα πξνζρέδηα επεμεξγαζηήθακε πξνζσπηθά θαη κε ηνλ ηξφπν απηφ δηακνξθψζεθαλ νη παξαθάησ ζεαηξηθνί δηάινγνη. Ζ δηδαθηηθή πξνζέγγηζε πνπ επηρεηξήζεθε παξνπζηάζηεθε κε ηε κνξθή άξζξνπ θαη δεκνζηεχζεθε ζηελ Επηζεώξεζε Εθπαηδεπηηθώλ Θεκάησλ. ΋πνηνο επηζπκεί, κπνξεί λα ηε δηαβάζεη ζηελ αθφινπζε ειεθηξνληθή δηεχζπλζε: http://www.pi-schools.gr/download/publications/epitheorisi/teyxos10/099-114.pdf ΢πλεπψο, εάλ θάπνηνο ελδηαθέξεηαη γηα ην Ηζηνξηθφ ζέαηξν κπνξεί λα ρξεζηκνπνηήζεη ηνπο δηαιφγνπο θαη παξάιιεια λα κειεηήζεη ηνλ ηξφπν κε ηνλ νπνίν έγηλε ε δηδαθηηθή παξέκβαζε. Δίλαη φκσο ειεχζεξνο λα ρξεζηκνπνηήζεη θαη επηιεθηηθά ην πξνηεηλφκελν πιηθφ.

[close]

p. 11

Η΢ΣΟΡΗΚΟ ΠΛΑΗ΢ΗΟ 10

[close]

p. 12

ΣΟ ΡΩΜΑΪΚΟ ΚΡΑΣΟ΢ Σν Ρσκατθφ θξάηνο κε ηε κεγάιε δχλακε, πνπ απφρηεζε, θπξίεςε φινλ ην γλσζηφ ηφηε θφζκν. Τπνδνχισζε ην Μαθεδνληθφ θξάηνο, αξγφηεξα δε ζηα 146 π.Υ. θη φιε ηελ άιιε Διιάδα, πνπ έγηλε Ρσκατθή επαξρία κε ην φλνκα Αραΐα. Αιιά ε ππνδνχισζε απηή ηεο Διιάδαο βνήζεζε γηα λα δηαδνζεί ε ειιεληθή γιψζζα, ε ειιεληθή θηινζνθία θαη ε ξεηνξηθή ζηνπο ιανχο ηεο Ρσκατθήο απηνθξαηνξίαο. ΋ιεο νη αξηζηνθξαηηθέο νηθνγέλεηεο ησλ Ρσκαίσλ πήξαλ Έιιελεο δαζθάινπο ζηα παηδηά ηνπο, νη δε απηνθξάηνξεο ζεσξνχζαλ ηηκή ηνπο κεγάιε λα νκηινχλ ειιεληθά. Έηζη ιίγν -ιίγν ην Ρσκατθφ έπαηξλε κνξθή ειιεληθή. ΢ηελ εμάπισζε ηεο Διιεληθήο γιψζζαο βνήζεζε πνιχ θαη ν ρξηζηηαληζκφο. ΢ηηο πξψηεο ρξηζηηαληθέο εθθιεζίεο δίδαζθαλ ην επαγγέιην ζηελ ειιεληθή γιψζζα. Οη εθθιεζίεο απηέο ζπζηήζεθαλ απφ ηνπο Απνζηφινπο. Ο Απφζηνινο Παχινο ζχζηεζε ηηο πεξηζζφηεξεο, κηα απ’ απηέο είλαη ηεο Αζήλαο, φπνπ πξψηνο επίζθνπνο γίλεθε ν Γηνλχζηνο ν Αξενπαγίηεο, πνπ ηνλ ρεηξνηφλεζε ν ίδηνο ν Απφζηνινο Παχινο, γηα αληηπξφζσπφ ηνπ. Οη Ηνπδαίνη θη νη εζληθνί Ρσκαίνη βιέπνληαο ηε κεγάιε δηάδνζε ηνπ ρξηζηηαληζκνχ θήξπμαλ ελαληίνλ ηνπ θνβεξφ δησγκφ. Πνιινί ρξηζηηαλνί ζαλαηψζεθαλ κε ηνλ πην άγξην ηξφπν . ε απηνζπζία ηνπο φκσο απηή έθεξε ηε ζηεξέσζε θαη ηελ εμάπισζε ηνπ ρξηζηηαληζκνχ. Οη πην θνβεξνί δησγκνί έγηλαλ απφ ηνπο απηνθξάηνξεο. Νέξσλα, Γηνθιεηηαλφ θαη Μαμηκηαλφ. ΢ηελ επνρή ηνπ Νέξσλα καξηχξεζαλ νη θνξπθαίνη απφζηνινη Πέηξνο θαη Παχινο, ζηελ επνρή δε ηνπ Γηνθιεηηαλνχ ν άγηνο Γεψξγηνο θη ν άγηνο Γεκήηξηνο. Ο ΜΔΓΑ΢ ΚΩΝ΢ΣΑΝΣΗΝΟ΢ Οη δησγκνί ησλ ρξηζηηαλψλ έπαςαλ, αθφηνπ αλαγνξεχηεθε απηνθξάηνξαο ν κέγαο Κσλζηαληίλνο. Ο Κσλζηαληίλνο κε πξσηνθαλή ηθαλφηεηα, κεηά απφ επηηπρεκέλεο κάρεο, νδεγνχκελνο απφ ην φξακα ηνπ Σηκίνπ ΢ηαπξνχ κε ηελ παξφηξπλζε «Ελ ηνύησ λίθα», ένωζε ηο απέπανηο Ρωμαϊκό κπάηορ πνπ ήηαλ ρσξηζκέλν ζηηο αξρέο ηνπ 4νπ κ.Υ. αηψλα ζε Αλαηνιηθφ θαη Γπηηθφ. ΢ην Μηιάλν ηεο Ηηαιίαο (Μεδηφιαλα) εμέδσζε ην γλσζηφ θαη ηζηνξηθφ «διάηαγμα ηος Μεδιολάνων», δίλνληαο ην δηθαίσκα ζηνπο ππεθφνπο ηεο Ρσκατθήο απηνθξαηνξίαο λα πηζηεχνπλ ζε φπνηα ζξεζθεία ζέινπλ. Με ηνλ ηξφπν απηφ άθεζε ηνπο ρξηζηηαλνχο λα πηζηεχνπλ ειεχζεξα ζηε ζξεζθεία ηνπ Υξηζηνχ. Αξγφηεξα , γηα λα πξνζηαηέςεη ηε ρξηζηηαληθή ζξεζθεία απφ εζσηεξηθέο δηακάρεο , θάιεζε ηελ πξψηε Οηθνπκεληθή ΢χλνδν ζηε Νίθαηα ηεο Μ. Αζίαο. ΢ηε ζχλνδν απηή ζπληάρζεθαλ ηα πξψηα 7 άξζξα ηνπ «΢ςμβόλος ηηρ Πίζηεωρ», («Πιζηεύω») θαη θαλνλίζηεθαλ δηάθνξα άιια δεηήκαηα ηεο Δθθιεζίαο. Ζ κεηέξα ηνπ Κσλζηαληίλνπ , Αγία Διέλε, αλαθάιπςε ηνλ Σίκην ΢ηαπξφ θαη ηνλ Παλάγην Σάθν θη έθακε εθεί ην λαφ ηεο Αλαζηάζεσο. Σέινο, ν Κσλζηαληίλνο μεηάθεπε ηην ππωηεύοςζά ηνπ απφ ηε Ρψκε ζην Βπδάληην, ηε λέα Ρψκε, πνπ νλνκάζηεθε χζηεξα Κσλζηαληηλνχπνιε. Ο ΚΡΑΣΟΤ΢ ΜΔΓΑ΢ ΘΔΟΓΟ΢ΗΟ΢ & Ο ΔΞΔΛΛΖΝΗ΢ΜΟ΢ ΣΟΤ ΑΝΑΣΟΛΗΚΟΤ ΡΩΜΑΪΚΟΤ Ο Θενδφζηνο ήηαλ έλαο απφ ηνπο πην κεγάινπο απηνθξάηνξεο ηνπ αλαηνιηθνχ Ρσκατθνχ θξάηνπο. Νίθεζε θαη ππνδνχισζε ηνπο Βεζηγφηζνπο, πξνζηάηεςε πνιχ ην Υξηζηηαληζκφ θαη ηνλ φξηζε επίζεκε ζξεζθεία ηνπ θξάηνπο ηνπ.

[close]

p. 13

Μεηά ην ζάλαηφ ηνπ, ην Ρσκατθφ θξάηνο ρσξίζηεθε ζε αλαηνιηθφ θαη δπηηθφ. Σν δπηηθφ δηαιχζεθε κέζα ζε 80 ρξφληα, ελψ ην αλαηνιηθφ δηαηεξήζεθε ρίιηα ρξφληα ζρεδφλ θαη απέθηεζε κεγάιε δφμα θαη δχλακε. Ζ ειιεληθή γιψζζα ηφζν εμαπιψζεθε ζε απηφ, πνπ ιίγν-ιίγν φιν ην αλαηνιηθφ θξάηνο πήξε κνξθή ειιεληθή θαη ιεγφηαλ πηα Διιεληθφ Βπδαληηλφ θξάηνο. ΢ε ηνχην βνήζεζε θαη ην Παλδηδαθηήξην, πνπ ζχζηεζε ζηελ Κσλζηαληηλνχπνιε ε απηνθξάηεηξα Δπδνθία, φπνπ δηδαζθφηαλ ε ειιεληθή γιψζζα θαη ε θηινζνθία. Σελ επνρή εθείλε έδεζαλ θαη νη κεγάινη παηέξεο ηεο εθθιεζίαο, ν κέγαο Βαζίιεηνο, ν Γξεγφξηνο ν Ναδηαλδελφο θαη ν Ησάλλεο ν Υξπζφζηνκνο. Ο ΗΟΤ΢ΣΗΝΗΑΝΟ΢ ΚΑΗ ΣΑ ΔΡΓΑ ΣΟΤ Άιινο ιακπξφο απηνθξάηνξαο αλαδείρζεθε ν Ηνπζηηληαλφο. Απηφο κε ηνπο άμηνπο ηνπ ζηξαηεγνχο, ην Βειηζάξην θαη ην Ναξζή, νίκηζε και ςπόηαξε πολλούρ βαπβάποςρ, πνπ έβιαςαλ ην βπδαληηλφ θξάηνο. απηνί ήηαλ νη Γφηζνη, νη Βεζηγφηζνη, νη Βάλδαινη θαη άιινη. Με ην κεγάιν λνκνδηδάζθαιν Σξηβσληαλφ ηασηοποίηζε ηοςρ παλιούρ Ρωμαϊκούρ νόμοςρ, ζπλαζξνίδνληάο ηνπο ζηνλ Κώδηθα, ζηνλ Παλδέθηε θαη ζηηο Εηζεγήζεηο, πνπ σο ζήκεξα ζπνπδάδνπλ νη λνκηθνί, θαη ζπληάζζνληαο ζπκπιεξσκαηηθά λένπο λφκνπο. Έθακε, ζπλάκα, ν Ηνπζηηληαλφο μεγάλα και λαμππά κηίπια θη απφ φια πην ιακπξφ ην λαφ ηεο Αγίαο ΢νθίαο. Έθεξε κεηαμφζπνξν απφ ηελ Κίλα θη έηζη άξρηζαλ λα βγάδνπλ μεηάξι ζην βπδαληηλφ θξάηνο ηφηε, θη χζηεξα θαη ζηελ άιιε Δπξψπε. Ο ΖΡΑΚΛΔΗΟ΢ Άιινο κεγάινο απηνθξάηνξαο ήηαλ ν Ζξάθιεηνο. Ο Ζξάθιεηνο βξήθε ην θξάηνο ζε θαθή θαηάζηαζε. Σαρηνπνίεζε πξψηα ηα νηθνλνκηθά, νξγάλσζε ην ζηξαηφ θαη ην ζηφιν θαη θαηφπηλ πνιέκεζε ηνπο Πέξζεο θαη ηνπο Αβάξνπο, ηνπο λίθεζε θαη ιεπηέξσζε πνιιέο επαξρίεο ηνπ θξάηνπο ηνπ, πνπ εθείλνη ηηο είραλ θπξηέςεη. Πήξε πίζσ απφ ηνπο Πέξζεο ηνλ Σίκην ΢ηαπξφ θαη ηνλ έζηεζε πάιη ζηελ Ηεξνπζαιήκ. Ζ ΔΗΚΟΝΟΜΑΥΗΑ ΢ηελ επνρή ηνπ απηνθξάηνξα Λένληα Γ΄ ηνπ Ηζαχξνπ παξνπζηάζηεθε ην δήηεκα ησλ αγίσλ εηθφλσλ, πνπ ρψξηζε ηνπο ρξηζηηαλνχο ζε εηθνλνκάρνπο θαη εηθνλνιάηξεο. Πνιιέο θηινληθίεο ηφηε αλαζηάησζαλ ηε ρξηζηηαληθή εθθιεζία. ν Λένληαο ήηαλ κε ηνπο εηθνλνκάρνπο θαη δηέηαμε λα απνκαθξπλζνχλ απφ ηηο εθθιεζίεο νη εηθφλεο. Σν ίδην έθακαλ θαη νη δηάδνρνί ηνπ. Όζηεξα απ’ απηνχο, ε απηνθξάηεηξα Δηξήλε ε Αζελαία μαλάθεξε ηηο εηθφλεο ζηηο εθθιεζίεο, αιιά, φηαλ απηή πέζαλε, ηηο έβγαιαλ πάιη. Σέινο, ε Θενδψξα, πνπ θπβέξλεζε ην θξάηνο αληί ηνπ γηνπ ηεο, Μηραήι, γηαηί ήηαλ αλήιηθνο, θάιεζε λέα ΢χλνδν θαη πξφζηαμε πάιη ηελ πξνζθχλεζε ησλ αγίσλ εηθφλσλ. ΟΗ ΒΟΤΛΓΑΡΟΗ Οη Βνχιγαξνη είλαη απφ ηελ ίδηα θπιή κε ηνπο Σνχξθνπο . πξψηα πήγαλ θαη θαηνίθεζαλ θνληά ζην Βφιγα πνηακφ ηεο Ρσζίαο. Απ’ εθεί πξνρψξεζαλ ζηα Γπηηθά θη έθακαλ επηδξνκέο ζηηο ρψξεο ηεο βπδαληηλήο απηνθξαηνξίαο, ηελ επνρή ηνπ Ηνπζηηληαλνχ. Όζηεξα εγθαηαζηάζεθαλ ζηηο ρψξεο, πνπ είλαη θνληά ζην Γνχλαβε ζηε ζεκεξηλή Βνπιγαξία. Δθεί αλαθαηεχζεθαλ κε ηνπο ΢ιάβνπο θαη πήξαλ ηε γιψζζα ηνπο. ΢ηα 811 κ.Υ., ζηελ επνρή ηνπ Νηθεθφξνπ ηνπ Α΄ έθακαλ ηελ πην θνβεξή επηδξνκή. Ο Νηθεθφξνο Α΄ εθζηξάηεπζε ελαληίνλ ηνπο θαη ζε κηα κάρε ζθνηψζεθε καδί κε άιινπο νλνκαζηνχο ζηξαηεγνχο ηνπ. Ζ θαηαζηξνθή είλαη νινθιεξσηηθή. Ο Θενθάλεο, 12

[close]

p. 14

ηζηνξηνγξάθνο ηεο επνρήο, απνηππψλεη κε κειαλά ρξψκαηα ηελ έθηαζε ηεο θαηαζηξνθήο. ΋κσο, ε ηαπείλσζε ησλ Βπδαληηλψλ δελ πεξηνξίζηεθε ζηελ ήηηα θαη ηε ζθαγή. Ο βαζηιηάο ησλ Βνπιγάξσλ, Κξνχκνο, έθνςε ην θεθάιη ηνπ απηνθξάηνξα θαη αθνχ θαζάξηζε ην θξαλίν, ην αζήκσζε θαη ην είρε γηα πνηήξη λα πίλεη θξαζί ζηα ηξαπέδηα ηνπ. Μέρξη εθείλε ηελ επνρή ίζσο ήηαλ ε κεγαιχηεξε ηαπείλσζε πνπ είρε ππνζηεί ε Βπδαληηλή Απηνθξαηνξία. ΢ηα 830 κ.Υ., ν ηφηε παηξηάξρεο Φψηηνο, έζηεηιε ζηε Βνπιγαξία δπν θαιφγεξνπο κνξθσκέλνπο, ην Μεζφδην θαη ηνλ Κχξηιιν, πνπ δίδαμαλ ζηνπο Βνχιγαξνπο ηε ρξηζηηαληθή ζξεζθεία. Πξψηνο απ’ φινπο ηνπο Βνχιγαξνπο βαθηίζηεθε ν εγεκφλαο ηνπο, Βφγνξεο, θη χζηεξα φινη νη Βνχιγαξνη. Ο ΒΑ΢ΗΛΔΗΟ΢ Ο ΒΟΤΛΓΑΡΟΚΣΟΝΟ΢ ΢ηα 996 κ.Υ., νη Βνχιγαξνη έθακαλ θαη πάιη επηδξνκέο θαη έθαλαλ κεγάιε θαηαζηξνθή ζηηο ειιεληθέο ρψξεο. Κπξίεςαλ φιε ηε Μαθεδνλία, ηε Θεζζαιία θαη ηελ Πεινπφλλεζν έρνληαο αξρεγφ ηνπο ην ΢ακνπήι. Ο απηνθξάηνξαο Βαζίιεηνο έζηεηιε ηφηε ελαληίνλ ηνπο ην ζηξαηεγφ ηνπ, Νηθεθφξν Οπξαλφ. Απηφο ζπλάληεζε ηνπο Βνχιγαξνπο ζην ΢πεξρεηφ, ηνπο επηηέζεθε ηε λχρηα θαη έζθαμε ηνπο πην πνιινχο. Λίγνη ζψζεθαλ καδί κε ην ΢ακνπήι. Λίγν θαηφπηλ, ν Βαζίιεηνο εθζηξάηεπζε ν ίδηνο ζηε Βνπιγαξία, φπνπ λίθεζε ηνπο Βνπιγάξνπο, δηέιπζε ην θξάηνο ηνπο θαη έθακε ηε Βνπιγαξία επαξρία ηνπ Βπδαληηλνχ θξάηνπο. ΟΗ ΢ΣΑΤΡΟΦΟΡΗΔ΢, ΟΗ ΢ΣΑΤΡΟΦΟΡΟΗ ΚΑΗ Ζ ΑΛΩ΢Ζ ΣΖ΢ ΚΩΝ΢ΣΑΝΣΗΝΟΤΠΟΛΖ΢ Ζ πξψηε ζηαπξνθνξία έγηλε ζηελ επνρή ηνπ απηνθξάηνξα Αιεμίνπ Α΄ Κνκλελνχ, ζηα 1096 κ.Υ. Οη πξψηνη ζηαπξνθφξνη εμνινζξεχηεθαλ ζην δξφκν απφ ηνπο Οχγγξνπο θαη Βνχιγαξνπο θαη ηειεπηαία απφ ηνπο Σνχξθνπο . ηνλ ίδην ρξφλν έγηλε ε πξψηε νξγαλσκέλε ζηαπξνθνξία. Σφηε πέξαζαλ νη ζηαπξνθφξνη ζηελ Αζία απφ ηελ Κσλζηαληηλνχπνιε κε πινία ηνπ απηνθξάηνξα Αιεμίνπ Α΄, πνπ ηνπ ππνζρέζεθαλ κε φξθν λα ηνπ παξαδψζνπλ φζεο ρψξεο ζα θπξίεπαλ. Απηνί φκσο, άκα θπξίεςαλ ηελ Ηεξνπζαιήκ, δελ θξάηεζαλ ηνλ φξθν ηνπο, αιιά έθακαλ εθεί δηθφ ηνπο Φξάγθηθν θξάηνο. Ο Αιέμηνο, φκσο, εθζηξάηεπζε θαη ηνπο πήξε φιεο ηηο ρψξεο πνπ θπξίεςαλ ζηελ Αζία. ΢ηελ επνρή ηνπ Αιεμίνπ Γ΄ Αγγέινπ, νη ζηαπξνθφξνη έθακαλ ηελ ηέηαξηε ζηαπξνθνξία κε αξρεγνχο ην Βνληθάηην θαη ην Βαιδνπΐλν. Απηνί ήηαλ έηνηκνη λα πεξάζνπλ κε ελεηηθά πινία ζηελ Αζία. Σφηε ν γηνο ηνπ πξνεγνχκελνπ απηνθξάηνξα, Ηζααθίνπ Β΄ Αγγέινπ πνπ είρε ηπθιψζεη θαη εθζξνλίζεη ν Αιέμηνο Γ΄, ηνπο δήηεζε λα βνεζήζνπλ ηνλ παηέξα ηνπ λα πάξεη πάιη ηε βαζηιεία. Οη ζηαπξνθφξνη δέρηεθαλ θαη έθακαλ ηνλ Ηζαάθην θαη ην γην ηνπ Αιέμην Δ΄ Κνκλελφ απηνθξάηνξεο ζηελ Κσλζηαληηλνχπνιε. Ο ιαφο, φκσο, ηνπο έδησμε θαη έθακε άιινπο απηνθξάηνξεο. Σφηε νη ζηαπξνθφξνη βξήθαλ αθνξκή θαη θπξίεςαλ ηελ Κσλζηαληηλνχπνιε θη φιν ην άιιν Βπδαληηλφ θξάηνο θαη ην κνηξάζηεθαλ αλακεηαμχ ηνπο. Σφηε ζην βπδαληηλφ θξάηνο έγηλαλ πνιιέο Φξαγθηθέο εγεκνλίεο, πνπ νλνκάδνληαλ θένπδα. ΣΑ ΝΔΑ ΔΛΛΖΝΗΚΑ ΚΡΑΣΖ ΋ηαλ νη Φξάγθνη ππνδνχισζαλ ην βπδαληηλφ θξάηνο, πνιινί απφ ηηο ειιεληθέο απηνθξαηνξηθέο νηθνγέλεηεο ζχζηεζαλ ζε δηάθνξεο ειιεληθέο ρψξεο ειιεληθέο εγεκνλίεο. Ζ πην ζπνπδαία ήηαλ ε εγεκνλία ηεο Νίθαηαο πνπ ζχζηεζε ν Θεφδσξνο Α΄ Λάζθαξεο. Γακπξφο θαη δηάδνρνο ηνπ, ππήξμε ν Ησάλλεο Γ΄ Γνχθαο Βαηάηδεο, ν άγηνο

[close]

p. 15

απηνθξάηνξαο, ζπλεηφο θπβεξλήηεο θαη ηθαλφο ζηξαηησηηθφο. Με ηέηνηνπο απηνθξάηνξεο ην ειιεληθφ εθείλν θξάηνο δπλάκσζε πνιχ θαη κπφξεζε λα δηψμεη ηνπο Φξάγθνπο απφ ηελ Κσλζηαληηλνχπνιε, ηελ νπνία έθακε πάιη πξσηεχνπζα ηνπ βπδαληηλνχ θξάηνπο. Έηζη, ζηα 1261 κ.Υ. ζπζηήζεθε πάιη ε Βπδαληηλή απηνθξαηνξία κε ηελ πξφηεξή ηνπ πξσηεχνπζα. Δθηφο απφ ηε εγεκνλία ηεο Νηθαίαο, πξφθνςε πνιχ θαη ην δεζπνηάην ηεο Ζπείξνπ κε πξσηεχνπζα ηελ Άξηα. ΢’ απηφ εγεκφλαο ήηαλ ν Μηραήι Άγγεινο Κνκλελφο. Ο δηάδνρφο ηνπ, Θεφδσξνο Κνκλελφο, έδησμε ηνπο Φξάγθνπο, ηνπο Βνχιγαξνπο, ηνπο ΢έξβνπο θαη ηνπο Άξαβεο απφ πνιιέο ειιεληθέο ρψξεο θαη κεγάισζε ην θξάηνο ηνπ. Σειεπηαία θπξίεςε ηε Θεζζαινλίθε. Σν θξάηνο απηφ ιεγφηαλ θαη δεζπνηάην ηεο Διιάδαο θαη δηαηεξήζεθε σο ην 1313 κ.Υ. ΒΤΕΑΝΣΗΟ ΚΑΗ ΣΟΤΡΚΟΗ Απφ ηα 1000 κ.Υ., λένο θνβεξφο ερζξφο ηνπ ειιεληζκνχ παξνπζηάζηεθε ζηε Μ. Αζία, νη Σνχξθνη. Μεηά ηελ ήηηα ησλ βπδαληηλψλ ζηε κάρε ηνπ Μάηδηθεξη ην 1071 κ.Υ. θαη ηε ζχιιεςε ηνπ απηνθξάηνξα Ρσκαλνχ Γ΄, νη Σνχξθνη εγθαζίζηαληαη νξηζηηθά ζηελ Αλαηνιή θαη απνηεινχλ απμαλφκελν θίλδπλν γηα ηνπο βπδαληηλνχο. ΋ηαλ γίλεθε ζνπιηάλνο ν Μνπξάη Β΄, νη Σνχξθνη πνιηφξθεζαλ ηελ Κσλζηαληηλνχπνιε, ρσξίο απνηέιεζκα. ΋κσο, φηαλ ήηαλ απηνθξάηνξαο ν Ησάλλεο Ζ΄ Παιαηνιφγνο, ν Μνπξάη πήξε πνιιέο ρψξεο απφ ην βπδαληηλφ θξάηνο. Όζηεξα απφ ην ζάλαην ηνπ Ησάλλε απηνθξάηνξαο έγηλε ν Κσλζηαληίλνο ΗΑ΄ ν Παιαηνιφγνο, ελψ ην Μνπξάη δηαδέρηεθε ν Μσάκεζ Β΄. Απηφο απνθάζηζε θη αγσλίζηεθε λα θπξηέςεη ηελ Κσλζηαληηλνχπνιε, πνπ ηελ ππεξάζπηδε γελλαία ν Κσλζηαληίλνο κε ην ιίγν ζηξαηφ ηνπ. Σέινο ζηηο 29 Μαΐνπ ηνπ 1453 κ.Υ., εκέξα Σξίηε, χζηεξα απφ θνβεξή κάρε, ε Πφιε θπξηεχηεθε απφ ηνπο Σνχξθνπο θη ν Κσλζηαληίλνο ζθνηψζεθε πνιεκψληαο καδί κε ηνπο γελλαίνπο ηνπ αμησκαηηθνχο. Όζηεξα ν Μσάκεζ θπξίεςε θαη φιεο ηηο άιιεο ειιεληθέο πεξηνρέο. Ζ ΑΝΑΓΔΝΝΖ΢Ζ ΢ΣΖ ΓΤ΢Ζ Πνιινί γξακκαηηζκέλνη θαη επηζηήκνλεο Έιιελεο, πνπ δελ κπνξνχζαλ λα ππνθέξνπλ ηε ζθιαβηά, κεηαθηλήζεθαλ ζε πνιιέο πφιεηο ηεο Δπξψπεο, φπνπ δίδαμαλ ηα ειιεληθά γξάκκαηα θαη ηνλ ειιεληθφ πνιηηηζκφ θαη βνήζεζαλ ηνπο Δπξσπαίνπο λα θαηαιάβνπλ ηε ζαπκάζηα ειιεληθή ηέρλε. Ζ επνρή εθείλε γηα ηελ Δπξψπε νλνκάζζεθε «Αλαγέλλεζε». Οη Δπξσπαίνη, κειεηψληαο ηνλ ειιεληθφ πνιηηηζκφ , πξνφδεςαλ ζηα γξάκκαηα, ζηηο θαιέο ηέρλεο θαη ζηηο επηζηήκεο. ΢ηελ επνρή απηή, γίλεθαλ κεγάιεο λέεο εθεπξέζεηο θαη αλαθαιχθηεθαλ λέεο ρψξεο, άγλσζηεο πξηλ. Σφηε ν Κνιφκβνο αλαθάιπςε ηελ Ακεξηθή (1493 κ.Υ.). 14

[close]

Comments

no comments yet