Strategische Handlungsempfehlungen der Euroregion Neisse-Nisa-Nysa_PL

 

Embed or link this publication

Description

Strategische Handlungsempfehlungen der Euroregion Neisse-Nisa-Nysa_PL

Popular Pages


p. 1

Strategiczne obszary działania Euroregionu Neisse-Nisa-Nysa 2014 – 2020

[close]

p. 2

Strategiczne obszary działania Euroregionu Neisse-Nisa-Nysa 2014 – 2020 SPIS TREŚCI Wprowadzenie�������������������������������������������������������������������������������������������������5 Proces opracowania dokumentu�����������������������������������������������������������������������6 Podstawowe informacje o Euroregionie���������������������������������������������������������� 10 Wizja, dziedziny priorytetowe�������������������������������������������������������������������������11 Dziedziny priorytetowe, dziedziny tematyczne i działania prorozwojowe���������� 12 A / Komunikacja������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 14 B / Gospodarka i turystyka���������������������������������������������������������������������������������������������������� 17 C / Ochrona środowiska i klimatu. Energetyka���������������������������������������������������������������������� 20 D / Zarządzanie ryzykiem����������������������������������������������������������������������������������������������������� 23 E / Kultura, edukacja i wiedza����������������������������������������������������������������������������������������������� 27 F / Wspieranie współpracy transgranicznej��������������������������������������������������������������������������� 30 Implementacja����������������������������������������������������������������������������������������������34 Zakończenie��������������������������������������������������������������������������������������������������34

[close]

p. 3

1 SŁOWO WSTĘPNE PREZYDIUM EUROREGIONU Wprowadzenie Dokument pt. „Strategiczne obszarów działania Euroregionu Neisse-Nisa-Nysa“ w pewnym tylko stopniu przypomina klasyczną strategię rozwoju obszaru transgranicznego. Wskazuje bowiem dziedziny współpracy, które mogą przynieść w przyszłości największe korzyści. Celem poniższego opracowania jest: • Określenie priorytetów współpracy w ramach Euroregionu – tj. określenie tych dziedzin, w których dalsza współpraca w ramach ERN powinna być rozwijana i wspierana przez instytucję Euroregionu. Priorytety te określono także dla każdego obszaru tematycznego, w którym funkcjonują grupy robocze. • Może to, w jak największym stopniu wpływać na ustalanie reguł wspierania przygranicznej współpracy i konkretnych projektów w latach 2014-2020 realizowanych na obszarze ERN. Dokument ten definiuje priorytety współpracy w okresie zgodnym z programowaniem UE. Euroregion jest zaangażowany w przygotowanie przyszłych programów i jest gotów udostępniać informacje i dane analityczne o swoim obszarze do projektowych części przyszłych programów. • Zidentyfikowanie w regionie projektów pilotażowych i ich przygotowanie do dofinansowania już na samym początku okresu programowania. Możliwe jest, że nie wszystkie projekty i dziedziny będą kwalifikowalne do dofinansowania z przyszłych programów współpracy transgranicznej, jednak ERN będzie podejmował starania, aby je wesprzeć z innych programów pomocowych lub środków innych instytucji. W planie działania mogą być następnie zdefiniowane konkretne projekty pilotażowe, do których mogą być zaangażowani rożni partnerzy zależnie od zakresu ich kompetencji. Niektóre projekty, szczególnie te dotyczące tworzenia odpowiednich warunków do współpracy może realizować bezpośrednio Euroregion jako instytucja, inne mogą realizować gminy, powiaty oraz niektóre instytucje działające na obszarze euroregionu. W pewnych dziedzinach rola Euroregionu i jego członków będzie polegała jedynie na podejmowaniu działań zmierzających do zmian przepisów prawa krajowego oraz inicjowaniu potrzebnej umowy międzynarodowej ważnej dla rozwoju współpracy. Landrat Berndt Lange (D) Hejtman Martin Půta (CZ) Prezydent Piotr Roman (PL) Współpraca transgraniczna w Euroregionie Neisse-Nisa-Nysa rozwija się pomyślnie od ponad dwudziestu lat. Właśnie 20-lecie współpracy na trójstyku Czech, Polski i Niemiec było impulsem do przeprowadzenia oceny dotychczasowej współpracy, jak również określenia nowych celów na przyszłość. Właśnie w tym okresie podjęto decyzję o opracowaniu „Strategicznych obszarów działania Euroregionu Neisse-Nisa-Nysa”. Wierzymy, że dokument ten pomoże nam rozwijać wzajemną współpracę w sposób, który poprawi warunki życia mieszkańców naszego euroregionu. 4 strategia ern 2014–2020 strategia ern 2014–2020 5

[close]

p. 4

2 Proces opracowania dokumentu 2.1 Strategia rozwoju dla czesko-polskiej części ERN na lata 2014–2020 Sposób opracowania strategii oparty został na ogólnie przyjmowanej metodyce opracowania strategicznych dokumentów rozwojowych. W trakcie jej obowiązywała następująca procedura: Etap 1: Analiza społeczno-ekonomiczna oraz analiza SWOT W pierwszej fazie członkowie grup roboczych zapoznali się z opracowaną analizą społeczno-ekonomiczną i zostali poproszeni o zgłoszenie do niej uwag. Aby zapewnić sprawność i skuteczność procesu opracowywania strategii, jeszcze przed rozpoczęciem prac przygotowany został projekt koncepcji strategii. Jego ideą było udostępnienie członkom grup eksperckich materiału wyjściowego do dyskusji i zgłaszania uwag. Po zgłoszeniu uwag przez członków grup roboczych EUREX zauktualizowaną analizę przekazano do zatwierdzenia. Na podstawie zatwierdzonych cząstkowych analiz SWOT opracowano zbiorczą analizę SWOT dla poszczególnych dziedzin priorytetowych. Zaproponowano połączenie niektórych dziedzin tematycznych w większe obszary tematyczne – dziedziny priorytetowe. → Harmonogram budowania Strategii Rozwoju Euroregionu Nysa Metoda Analiza społeczno-ekonomiczna i analiza SWOT Wynik Definicja głównych kierunków działań Optymaliyacja głównych kierunków działań Określenie priorytetów głównych Sformułowanie celów rozwojowych Wskazówki oraz uzupełnienia do głównych kierunków działań Strategia Euroregionu Neisse-Nisa-Nysa 1. kwartał 2012 → Metodyka opracowania niemieckich działań priorytetowych dla ERN Wywiady, badania dostępnej literatury, Analiza SWOT Narady Grup Roboczych Macierz oceny Przeredagowana analiza SWOT Ankietowanie expertów Harmonizacja niemieckich głównych kierunków działań z czeskimi i polskimi dokumentami strategicznymi Wizje, cele strategiczne, dziedziny priorytetowe 2. kwartał 2012 3. kwartał 2012 Działania Finalizowanie dokumentu 4. kwartał 2012 Etap 2: Wizje, cele strategiczne, dziedziny priorytetowe W drugiej fazie rozpoczęto prace nad przygotowaniem części projektowej strategii. Najpierw zatwierdzono wizję obszaru Euroregionu do 2020 roku w oparciu o którą zdefiniowano poszczególne dziedziny priorytetowe. Każda z tych dziedzin zawiera opis i uzasadnienie. Każda z grup eksperckich była odpowiedzialna za prace w swojej konkretnej dziedzinie, następnie Zespół Sterujący zajmował się zagadnieniami powielającymi się lub nieobjętymi pracami grup roboczych. Do opracowania kolejnych obszarów zaproszono ekspertów zewnętrznych z właściwych dziedzin. Zapewniono jednolitą strukturę składania wniosków przez wszystkie grupy robocze. Etap 3: Działania W fazie trzeciej w grupach roboczych w poszczególnych dziedzinach zaproponowano listę działań prowadzących do osiągnięcia zdefiniowanych celów. Dla każdego działania opracowano krótki opis oraz uzasadnienie wraz z ewentualnym opisem zalecanych przedsięwzięć. Etap 4: Sfinalizowanie dokumentu – propozycja wdrażania, ocena W ostatniej (czwartej) fazie budowania strategii zakończono prace nad dokumentem. Wszystkie cząstkowe wnioski dotyczące poszczególnych dziedzin zagregowano w jeden kompleksowy dokument. Zespół Sterujący zajmował się ewentualnymi powtarzającymi się tematami oraz uzupełnił brakujące. Na rzecz strategii pracowały specjalnie powołane gremia. Opracowaniem strategii zajmował się Komitet Sterujący, który objął przede wszystkim polityczny patronat nad całym procesem. Koordynacją polsko-czeskiego projektu pn. „Strategia Rozwoju Euroregionu Nysa” zajmował się wspólny transgraniczny Zespół Projektowy, składający się z polskiego i czeskiego eksperta. Podmiot ten był odpowiedzialny za koordynację całego projektu zgodnie z zasadami Programu Operacyjnego Współpracy Transgranicznej Republika Czeska – Rzeczpospolita Polska 2007–2013. Niektóre działania projektowe realizował bezpośrednio, inne koordynował, ściśle współpracując z wykonawcami z zewnątrz. 2.2 Główne kierunki działań powiatów Görlitz i Bautzen na rzecz Strategii Euoregionu Neisse-Nisa-Nysa Powiaty Görlitz i Bautzen opracowały we wspólnej Grupie Roboczej koordynowanej przez Wydział Rozwoju Powiatu Görlitz główne kierunki działań dla niemieckiej części Euroregionu Neisse-Nisa-Nysa. Współpraca realizowana była przy udziale Regionalnego Związku Planistycznego Górne Łużyce – Dolny Śląsk oraz Euroregionu Neisse e. V.; ponadto w opracowanie dokumentu włączeni zostali eksperci. Przy pomocy macierzy oceny wypracowane zostały priorytetowe cele wspólnego rozwoju. Celom tym przyporządkowane zostały główne obszary działań oraz – w idealnym przypadku – konkretne przedsięwzięcia. Opracowany przy tym dokument stanowił podstawę do uzgodnień z czeskimi i polskimi partnerami mającymi na celu opracowania wspólnych strategicznych obszarów działania Euroregionu Neisse-Nisa-Nysa na lata 2014–2020, a perspektywicznie również dla pracy struktur Euroregionu (Grupy EUREX). 12 najważniejszych transgranicznych tematów poniższych zostały ocenione i przypisano im wagę przez powiaty Bautzen i Görlitz. 1. bezpieczeństwo (ochrona przed klęskami żywiołowymi, policja, straż pożarna, ochrona przeciwpowodziowa itp.) oraz zapewnienie podstawowych potrzeb (ratownictwo medyczne, zaopatrzenie i utylizacja, opieka zdrowotna, służby weterynaryjne, integracja społeczna orz infrastruktura i zwalczanie ubóstwa); 2. turystyka; 3. uczenie się przez całe życie (edukacja, kwalifikacja); 4. spotkania mieszkańców i instytucji (w dziedzinie sztuki, sportu, kultury, współpraca partnerska); 5. komunikacja (lokalna komunikacja publiczna, kolej regionalna); 6. kultura (krajobraz kulturowy, ochrona zabytków, duże projekty); 7. ochrona środowiska, zrównoważone wykorzystanie zasobów naturalnych; 8. wzmocnienie konkurencyjności małych i średnich przedsiębiorstw w szczególności w branży handlowej/ promocja gospodarki (współne uzgodnienia), rynek pracy; 9. nauka, badania i rozwój, innowacyjność; 10. energia oraz ochrona klimatu (łącznie ze zmniejszeniem CO2); 11. ład przestrzenny, planowanie regionalne i lokalne; 12. technologie informacyjne i komunikacyjne (szybki internet). Efekty powyższych działań stanowiły podstawę do trójstronnej harmonizacji dokumentu. Ostateczna wersja została zatwierdzona przez starostów w maju 2013 r. W czerwcu 2013 r. przekazano dokument Euroregionowi Neisse e. V. 6 strategia ern 2014–2020 strategia ern 2014–2020 7

[close]

p. 5

← Strategiczny zespół euroregionalny, od lewej: Magdalena Dziuk (D) Miroslaw Zdulski (PL) Pavel Branda (CZ) → Trójstronny workshop dotyczący metodyki i objaśnienia priorytetów w dn. 4. 3. 2013 r. w Zittau 2.3 Harmonizacja wspólnych strategicznych obszarów działań dla Euroregionu Neisse-Nisa-Nysa 2014–2020 Harmonizacja przebiegała w ramach następujących projektów EWT w okresie perspektywy finansowej 2007–2013: • „Euroregionalna Strategia ERN (Niesse-Nisa-Nysa)” w ramach Programu Operacyjnego Polska-Saksonia 2007–2013 (partner wiodący: Euroregion Niesse e. V., partner projektu: Stowarzyszenie GP ERN). W ramach tego projektu zostały przeprowadzone i sfinansowane następujące działania: pisemne tłumaczenia wspólnego strategicznego dokumentu w trzech językach (PL-CZ-DE), warsztaty i spotkania. strużeni, partner projektu: Euroregion Niesse e. V.). W ramach tego projektu zostały przeprowadzone i sfinansowane następujące działania: oprawa graficzna i druk wspólnego strategicznego dokumentu w trzech językach (PL-CZ-DE), warsztaty i spotkania. Proces harmonizacji wspólnego strategicznego dokumentu był koordynowany i przeprowadzony przez Zespół Projektowy trzech stron ERN: • niemiecka strona Mgr Magdalena Dziuk • czeska strona Dr Pavel Branda • polska strona Dr Miroslaw Zdulski Odbywały się zarówno dwu, jak i trójstronne spotkania z udziałem zewnętrznych lokalnych ekspertów. W procesie trójstronnej harmonizacji strony wykazywały gotowość do kompromisu przy uwzględnianiu narodowej specyfiki. Punktem wyjścia do tworzenia wspólnego dokumentu były następujące obszary priorytetowe: • Ze „Strategii rozwoju Euroregionu Nysa 2014–2020”: komunikacja transportowa; gospodarka i turystyka; środowisko; bezpieczeństwo; kultura i edukacja; wspomaganie współpracy transgranicznej; • Z „Głównych kierunków działań powiatów Bautzen i Görlitz na rzecz strategii Euroregionu Niesse-Nisa-Nysa: bezpieczeństwo oraz zapewnienie podstawowych potrzeb; turystyka, uczenie się przez całe życie (edukacja i podnoszenie kwalifikacji); spotkania mieszkańców i instytucji; transport i komunikacja; kultura, ochrona środowiska, zrównoważone wykorzystanie zasobów naturalnych; wzmocnienie konkurencyjności małych i średnich przedsiębiorstw; energia i ochrona klimatu oraz nauka, badania i rozwój, innowacyjność; W procesie harmonizacji wyłoniło się sześć najważniejszych dla Euroregionu strategicznych dziedzin priorytetowych: • komunikacja; • gospodarka i turystyka • ochrona środowiska i klimatu, energetyka; • zarządzanie ryzykiem; • kultura, edukacja i wiedza; • wspieranie współpracy transgranicznej Pozostałe analizowane obszary są ważne, lecz nierównoważne dla każdej ze stron ERN. Przykładem jest rynek pracy, który choć istotny to wymaga koordynacji na każdej płaszczyźnie od władz rządowych po lokalne, a w szczególności jeżeli chodzi o integrację rynku pracy, mobilność siły roboczej i uznawanie kwalifikacji pracowników. Schemat wypracowania trójstronnego dokumentu „Strategiczne obszary działania 2014–2020” Strategia rozwoju czeskiej i polskiej części ERN 2014–2020 (w ramach czesko-polskiego projektu) Główne kierunki działań powiatów Görlitz i Bauzen na rzecz strategiI Euoregionu Neisse-Nisa-Nysa Strategiczne obszary działania Euroregionu Neisse-Nisa-Nysa 2014–2020 • „Intensyfikacja współpracy transgranicznej w Euoregionie Neisse-Nisa-Nysa” w ramach Programu Operacyjnego Kraj Związkowy Saksonia – Republika Czeska 2007–2013 (partner wiodący: Euroregion Nisa – Regionalni 8 strategia ern 2014–2020 strategia ern 2014–2020 9

[close]

p. 6

3 Podstawowe informacje o Euroregionie Neisse-Nisa-Nysa • Ze względu na położenie Euroregionu Neisse-Nisa- Nysa tym samym jego administracyjne granice należy zwrócić uwagę na rozwijająca się współpracę i tworzące się liczne partnerstwa transgraniczne pomiędzy Saksonią a województwem lubuskim. • Współpraca z Euroregionem Szprewa-Nysa-Bóbr, w szczególności z powiatem żarskim będzie kontynuowana również w latach 2014–2020. • Euroregion charakteryzuje się zróżnicowanym ukształtowaniem terenu, od obszarów górskich, przez podgórskie do nizinnych o cennych przyrodniczo terenach, podlegających ochronie. • Pogarszaniem się sytuacji demograficznej głównie po niemieckiej i polskiej stronie. • Na obszarze Euroregionu istnieje stosunkowo gęsta sieć transportowa, której jakość stopniowo się poprawia. • Współpraca dotyczy wielu obszarów życia codziennego mieszkańców w ramach następujących grup roboczych: gospodarka, transport drogowy, transport kolejowy, historia, turystyka i turystyka rowerowa, zabytki, biblioteki, edukacja, zdrowie publiczne, zarządzanie kryzysowe, ratownictwo medyczne, lasy, Czysta Nysa oraz statystyka 4 Wizja, strategiczne cele 4.1 Wizja Euroregionu Nysa Euroregion Neisse-Nisa-Nysa to obszar, który rozwija się dzięki współpracy transgranicznej pomiędzy władzami samorządowymi, organizacjami i ludźmi w każdej dziedzinie życia ludzkiego. Dzięki temu jego mieszkańcy korzystają ze wszystkich udogodnień i możliwości, jakie daje im położenie obszaru przygranicznego. dwa powiaty: Bautzen i Görlitz DE POLSKA lubuskie 44 gminy oraz siedem powiatów leżących w województwie dolnośląskim PL Bautzen bolesławiecki zgorzelecki Görlitz lubaήski złotoryjski lwówecki jaworski Freistaat Sachsen dolnośląskie DEUTSCHLAND Děčín Jelenia Góra jeleniogórski Jablonec n. N. kamiennogórski 131 gmin położonych w powiatach Liberec, Jablonec nad Nisou, Semily i Česká Lípa kraju libereckiego, gminy cypla šluknovskiego (Šluknovský výběžek) oraz kraj liberecki CZ Liberecký kraj Česká Lípa Liberec Semily Obszar Euroregionu ČESKÁ REPUBLIKA miasta, gminy i powiaty – członkowie Euroregionu gminy nie będące członkami Euroregionu położone w powiatach należących do Euroregionu Żródło: Urząd Statystyczny we Wrocławiu Idea powołania euroregionu na styku trzech państw: Polski, Niemiec i wówczas jeszcze Czechosłowacji pojawiła się na przełomie 1990/1991 r. w kręgach polityków, działaczy gospodarczych i naukowców w Żytawie. Od początku miała charakter samorządowy uzyskując wsparcie ze strony prezydenta Liberca Jiřego Drdy, starosty Żytawy Heinza Eggerta oraz wojewody jeleniogórskiego Jerzego Nalichowskiego. W wyniku rozmów i konsultacji 15 maja 1991 r. trzy strony podpisały Deklarację o współpracy – partnerstwa transgranicznego, a w kilka dni później tj. 23 tego samego miesiąca miała miejsce w Żytawie „konferencja założycielska trójkąta trzech państw” (Dreilandereck), nad którą patronat przyjęli prezydenci trzech państw: Vaclav Havel, Lech Wałęsa i Richard von Weizsacker. Zawarto wówczas wstępne porozumienie o powołaniu podmiotu „Euroregion Trójstyk” (z tej nazwy zrezygnowano później zastępując ją nazwą Euroregion Neisse-Nisa-Nysa) i przyjęto Memorandum określające dalsze kierunki działania. W lipcu 1991 r. w Żytawie otwarto Biuro Koordynacyjne Euroregionu. Podobne, choć jeszcze w bardzo skromnej obsadzie kadrowej powstały później w Libercu i Jeleniej Górze. W sierpniu tego samego roku przygotowano projekt struktury organizacyjnej i statut oraz uchwalono końcowy termin podejmowania uchwał przez samorządy lokalne o przystąpieniu do tworzącego się euroregionu. W dniu 21 grudnia 1991 r. odbyło się w Żytawie pierwsze trójstronne posiedzenie Rady Eurorergionu Neisse-Nisa-Nysa, które przyjmuje się za oficjalną datę jego powołania. W roku następnym Rada Euroregionu przyjęła pierwszą redakcję ramowego porozumienia o współpracy, zatwierdziła plan działań i logo oraz podjęła uchwałę o członkostwie w grupie roboczej Europejskich Regionów Granicznych (AGEG). Euroregion Neisse-Nisa-Nysa nie posiada osobowości prawnej w rozumieniu przepisów prawa każdego z krajów. Wszystkie jego organy funkcjonują w ramach systemów prawnych swoich krajów. Tworzyły go wówczas stowarzyszenia: Stowarzyszenia Gmin Polskich Euroregionu Nysa, Euroregion Nisa – regionální sdruýženi pravnickych osob oraz Kommunal-gemeinschaft Euroregion Neisse, Sektion BR Deutschland e. V. Członkostwo gmin i powiatów jest sprawą wewnętrzną każdej ze stron i nie wymaga zgody partnerów. Cele i zakres współpracy członków Euroregionu określone zostały w przyjętym Porozumieniu Ramowym o Współpracy. Najważniejszymi wówczas celami było wspieranie w ramach swoich możliwości interesów gmin, powiatów oraz interesów obywatelskich, które odpowiadają celom rozwojowym w regionie oraz pomoc na poziomie regionalnym w tych dziedzinach, które prowadzą do włączenia się do Unii Europejskiej. 4.2 Dziedziny priorytetowe W celu zrealizowania wizji konieczny jest rozwój współpracy przede wszystkim w poniższych dziedzinach priorytetowych: • • • • • • Komunikacja Gospodarka i turystyka Ochrona środowiska i klimatu, energia Zarządzanie ryzykiem Kultura, edukacja i wiedza Wspieranie przygranicznej współpracy Należy systematycznie wspierać współpracę transgraniczną i stwarzać odpowiednie warunki do jej rozwoju. 10 strategia ern 2014–2020 strategia ern 2014–2020 11

[close]

p. 7

5 Dziedziny priorytetowe, dziedziny tematyczne i działania prorozwojowe W niniejszym rozdziale wymieniono poszczególne dziedziny priorytetowe. W ramach każdej dziedziny priorytetowej opisano dziedziny tematyczne. Każda dziedzina tematyczna obejmuje także krótki opis rozwoju współpracy w danej dziedzinie oraz określa cele szczegółowe – tj. co powinno zostać osiągnięte w danej dziedzinie tematycznej do 2020 roku. Wszystkie dziedziny priorytetowe są tak samo ważne. Do osiągnięcia celów zaproponowano poszczególne działania prorozwojowe ze wskazaniem, do osiągnięcia jakich celów dane działanie się przyczynia, uzasadnienie działania oraz wykaz wskazanych przedsięwzięć. a b Komunikacja Gospodarka i turystyka c d e f Ochrona środowiska i klimatu, energetyka Zarządzanie ryzykiem Kultura, edukacja i wiedza Wspieranie współpracy transgranicznej a.1 Komunikacja drogowa Działanie a.1.1 b.1 Gospodarka Działanie b.1.1 c.1 Ochrona środowiska i klimatu Działanie c.1.1 d.1 Zarządzanie kryzysowe Działanie d.1.1 e.1 Kultura Działanie E.1.1 f.1 Wspólne planowanie i rozwój sieci komunikacyjnych oraz koordynacja inwestycji. Współpraca w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego Działanie a.1.2 Wspieranie innowacji Działanie b.1.2 Wspieranie współpracy gospodarczej oraz prezentacja wspólnego obszaru gospodarczego Współpraca w zakresie ochrony środowiska i klimatu Działanie c.1.2 Umowy regionalne i uregulowania prawne w zakresie zarządzania kryzysowego Działanie d.1.2 Zachowanie i ochrona dziedzictwa kulturowego Działanie E.1.2 Tworzenie warunków na rzecz rozwoju współpracy Działanie F.1.1 Współpraca bibliotek Tworzenie i wzmacnianie powiązań transgranicznych Działanie F.1.2 Inwestycje w nowe i poprawa stanu istniejących transgranicznych ciągów komunikacyjnych b.2 Zrównoważone wykorzystanie zasobów naturalnych Działanie c.1.3 Turystyka Działanie b.2.1 Stworzenie skutecznego systemu zarządzania kryzysowego e.2 Wspieranie projektów Edukacja i wiedza Działanie E.2.1 a.2 Komunikacja kolejowa i komunikacja publiczna Działanie a.2.1 Koordynacja rozwoju turystycznego Działanie b.2.2 Współpraca podczas klęsk żywiołowych i zapobieganie im d.2 f.2 c.2 Inwestycje w infrastrukturę i usługi turystyczne Działanie b.2.3 Energetyka Działanie c.2.1 Zdrowie publiczne i ratownictwo medyczne Działanie d.2.1 Rozbudowa współpracy w zakresie wychowania i edukacji Działanie E.2.2 Statystyka Działanie F.2.1 Rozwój kompetencji językowych Działanie E.2.3 Współpraca służb statystycznych Inwestycje w nowe transgraniczne połączenia kolejowe oraz modernizacja istniejących Działanie a.2.2 Tworzenie i promowanie transgranicznych ofert i produktów turystycznych Transfer doświadczeń w zakresie energetyki i ich wykorzystanie w regionie Umowy regionalne i uregulowania prawne w zakresie służb ratownictwa medycznego Działanie d.2.2 Współpraca w zakresie poznawania i propagowania wiedzy historycznej Tworzenie, rozwój i korzystanie ze wspólnych ofert transportowych oraz ich skuteczna promocja Działanie a.2.3 Współpraca służb ratownictwa medycznego Działanie d.2.3 Wymiana informacji w zakresie zdrowia publicznego Uproszczenie warunków dopuszczania pojazdów do ruchu transgranicznego d.3 Bezpieczeństwo publiczne Działanie d.3.1 Wzmocnienie współpracy w obszarze bezpieczeństwa 12 strategia ern 2014–2020 strategia ern 2014–2020 13

[close]

p. 8

a Komunikacja drogowa Dziedzina priory tetowa komunik acja D z i e dz i n a t e m at yc z n a a.1 Rozwój współpracy Na początku lat 90. głównie zajmowano się wznowieniem historycznych połączeń transgranicznych oraz tworzeniem nowych (przejścia graniczne). Zrealizowane zostały przedsięwzięcia inwestycyjne, przebudowano mosty i rozbudowano drogi oraz utworzono nowe przejścia graniczne. Działania te przyczyniły się do rozwoju sieci komunikacyjnej w tym dawniej peryferyjnym obszarze. Nadal istnieją granice administracyjne i niezbędna jest dalsza współpraca. Cele szczegółowe 1. Kontynuowanie wspólnego planowania rozwoju sieci drogowej oraz koordynacja inwestycji. 2. Poprawa stanu dróg i zachowanie sieci drogowej na pograniczu. 3. Poprawa bezpieczeństwa ruchu drogowego Odpowiednie przedsięwzięcia • Aktualizacja koncepcji rozwoju komunikacji w Euroregionie • Wspólne planowanie inwestycyjne • Koordynacja remontów dróg • Koordynacja działań w kierunku zapobiegania/ usuwania szkód popowodziowych • Wymiana informacji • Projekty ukierunkowane na podnoszenie bezpieczeństwa ruchu drogowego (informacje w kilku językach, oznakowanie, działania w zakresie bezpieczeństwa na trasach transgranicznych) Komunikacja Charakterystyka dziedziny Sprawne połączenia komunikacyjne są podstawową przesłanką do rozwoju transgranicznej współpracy gospodarczej i społecznej. Przystąpienie do strefy Schengen umożliwiło odpowiednie warunki ramowe do rozwoju połączeń transgranicznych. Euroregion Neisse-Nisa-Nysa znajduje się na przecięciu ważnych osi komunikacyjnych. Sieci komunikcyjne w każdym z trzech krajów Euroregionu różnią się pod względem zagęszczenia oraz jakości. Zapotrzebowanie inwestycyjne istnieje w szczególności po stronie polskiej i po stronie czeskiej. Działanie a.1.1 Wspólne planowanie i rozwój sieci komunikacyjnych oraz koordynacja inwestycji. Współpraca w zakresie bezpieczeństwa ruchu drogowego. ↓ Inwestycje w nowe i poprawa stanu istniejących transgranicznych ciągów komunikacyjnych ↓ Działanie a.1.2 Powiązanie z celem szczegółowym • Kontynuowanie wspólnego planowania sieci drogowej oraz koordynacja inwestycji. • Poprawa bezpieczeństwa ruchu drogowego. Uzasadnienie Warunkiem rozwoju komunikacji w Euroregionie Nysa jest koordynacja współpracy transgranicznej. Konieczna jest intensyfikacja wymiany informacji, przede wszystkim z uwzględnieniem bariery językowej oraz narodowych przepisów komunikacyjnych. Powiązanie z celem szczegółowym • Poprawa stanu dróg i zachowanie sieci drogowej na pograniczu. • Poprawa bezpieczeństwa ruchu drogowego. Uzasadnienie Dobrze rozbudowane ciągi komunikacyjne, dodatkowe przejścia graniczne zgodne z zapotrzebowaniem oraz mosty graniczne są podstawowym warunkiem rozwoju obszaru Euroregionu. Nadal istnieje zapotrzebowanie na inwestycje w sieć komunikacyjną oraz na kompletną modernizację istniejących dróg. Dobrze zmodernizowane drogi zwiększą bezpieczeństwo w ruchu drogowym. Odpowiednie przedsięwzięcia • Wspólna koordynacja i planowanie inwestycji • Inwestycje w infrastrukturę połączeń transgranicznych • Udostępnienie/przyłączenie wszystkich części Euroregionu do transgranicznych osi komunikacyjnych 14 strategia ern 2014–2020 strategia ern 2014–2020 15

[close]

p. 9

a Komunikacja kolejowa i komunikacja publiczna D z i e dz i n a t e m at yc z n a dziedzina priory tetowa komunik acja a .2 Cele szczegółowe 1. Utworzenie odpowiadającej na zapotrzebowanie wspólnej oferty transportowej dla mieszkańców i turystów. 2. Inicjowanie nowych połączeń, poprawa jakości i rozbudowa istniejących linii. 3. Podniesienie bezpieczeństwa komunikacji kolejowej poprzez modernizację infrastruktury, zastosowanie nowoczesnych pojazdów szynowych. 4. Poprawa ogólnych warunków użytkowania i dopuszczania pojazdów. Uproszczenie warunków dopuszczania pojazdów do ruchu transgranicznego ↓ Charakterystyka dziedziny Dobrze rozbudowana sieć kolejowa ma znaczenie dla rozwoju gospodarczego i turystycznego regionu a także jest istotnym czynnikiem współpracy. Atrakcyjne połączenia kolejowe osobowe i towarowe wzmacniają dobre stosunki i wspierają wymianę poza granicami. Rozwój komunikacji kolejowej wpływa na wzrost atrakcyjności ofert turystycznych oraz podnosi transgraniczną mobilność siły roboczej przyczyniając się tym samym do poprawy stanu środowiska. Działanie a.2.1 Rozwój współpracy Udało się wznowić m.in. historyczne połączenie kolejowe Harrachov – Szklarska Poręba. Wraz z powstaniem Euro-Neisse-Ticket mieszkańcom oraz turystom zaoferowano bilet, który można wykorzystać podróżując po niemieckiej, polskiej i czeskiej części Euroregionu. Gospodarka i turystyka Inwestycje w nowe transgraniczne połączenia kolejowe oraz modernizacja istniejących ↓ Tworzenie, rozwój i korzystanie ze wspólnych ofert transportowych oraz ich skuteczna promocja ↓ Działanie a.2.2 Działanie a.2.3 Powiązanie z celem szczegółowym • Inicjowanie nowych połączeń i modernizacja istniejących linii. • Podniesienie bezpieczeństwa komunikacji kolejowej poprzez modernizację infrastruktury, zastosowanie nowoczesnych pojazdów szynowych. Uzasadnienie Zagęszczenie sieci kolejowej we wszystkich trzech krajach jest zróżnicowane. Istnieje potrzeba modernizacji połączeń już istniejących lub ich elektryfikacji oraz ewentualnego inicjowania nowych połączeń transgranicznych. Połączenia komunikacyjne oraz ich częstotliwość należy dopasować do potrzeb mieszkańców i turystów. Odpowiednie przedsięwzięcia • Wspólne koordynowanie i planowanie inwestycji • Inwestycje w infrastrukturę transgranicznego transportu miejskiego i podmiejskiego • Budowa nowych połączeń i modernizacja istniejących • Rozbudowa zintegrowanego, dopasowanego do potrzeb transgranicznego transportu miejskiego i podmiejskiego Powiązanie z celem szczegółowym • Utworzenie odpowiadającej na zapotrzebowanie wspólnej oferty transportowej dla mieszkańców i turystów Uzasadnienie Dzięki współpracy wszystkich zainteresowanych instytucji/podmiotów udało się stworzyć na obszarze Euroregionu wspólny bilet euroregionalny Euro-Neisse-Ticket. Tę ofertę transportową można by lepiej wykorzystać poprzez jej połączenie z ofertami turystycznymi. Do tego konieczny jest funkcjonujący system komunikacji. Odpowiednie przedsięwzięcia • Dalszy rozwój wspólnego biletu (Euro-Neisse-Ticket) • Koordynacja rozkładów jazdy • Utworzenie systemu informacyjnego dot. rozkładów jazdy oraz ofert turystycznych • Kampanie informacyjne (interaktywne aplikacje na smartfony i tablety, ulotki, audycje w mediach) • Powiązanie ofert transportowych i atrakcji turystycznych Powiązanie z celem szczegółowym • Podniesienie bezpieczeństwa komunikacji kolejowej poprzez modernizację infrastruktury, zastosowanie nowoczesnych pojazdów szynowych • Poprawa ogólnych warunków użytkowania i dopuszczania pojazdów Uzasadnienie Odmienne przepisy dotyczące dopuszczania pojazdów do ruchu transgranicznego utrudniają rozwój transgranicznej komunikacji podmiejskiej. Należy dążyć do ich zmiany, m.in. poprzez zmianę warunków ramowych próbując wpływać na władzę ustawodawczą. Znane są przypadki planowanych połączeń, które nie zostały dopuszczone do ruchu (np. bezpośrednie połączenie Liberec – Zgorzelec – Görlitz, Liberec – Szklarska Poręba, Praga – Jelenia Góra). Konieczne jest uproszczenie norm krajowych i europejskich dotyczących eksploatacji pojazdów. Należy zabiegać o zapewnienie środków na wyposażenie pojazdów oraz uprościć skomplikowany proces dopuszczania do ruchu w komunikacji narodowej i europejskiej. Odpowiednie przedsięwzięcia • Wprowadzenie uproszczeń / regulacji wyjątkowych dot. dopuszczania pojazdów na konkretnych odcinkach • Dopasowanie infrastruktury oraz dopuszczanie do ruchu innych typów pojazdów 16 strategia ern 2014–2020 b strategia ern 2014–2020 17

[close]

p. 10

b Gospodarka dziedzina priory tetowa gospodark a i turyst yk a D z i e dz i n a t e m at yc z n a b.1 Rozwój współpracy Centra kontaktowe izb gospodarczych wspierają przedsiębiorstwa i pomagają w nawiązywaniu współpracy między nimi. Stały się one punktami informacyjnymi dla przedsiębiorstw. W roku 2003 do życia powołana została doroczna Nagroda Innowacji ERN. Na rynku pojawiły się również oferty kierunków studiów o charakterze transgranicznym, które należy w dalszym ciągu rozwijać, m.in. poprzez transgraniczną współpracę pomiędzy uczelniami wyższymi a przedsiębiorstwami. • Pogłębienie współpracy pomiędzy uczelniami wyższymi/uniwersytetami oraz uczelniami a przedsiębiorstwami we wszystkich trzech krajach (wymiana studentów, praktyki) • Współpraca w ramach strategii dotyczącej innowacji, wspólne działania b Turystyka dziedzina priory tetowa gospodark a i turyst yk a D z i e dz i n a t e m at yc z n a b.2 Rozwój współpracy Na początku współpraca skupiała się na wymianie informacji dotyczących struktur oraz ofert turystycznych krajów sąsiednich. Wydawano materiały informacyjne w kilku językach, odbywały się wspólne prezentacje na targach turystycznych. W roku 1999 opracowano koncepcję turystyki w Euroregionie. Powstały euroregionalne trasy rowerowe i piesze (np. szlak rowerowy Odra-Nysa) oraz projekty, takie jak np. Północny Szlak Grzbietowy i Via Sacra. Obecnie należy poprawić jakość usług oraz połączyć je w sieć. Inwestycje w infrastrukturę i usługi turystyczne ↓ Charakterystyka dziedziny Rozwój gospodarczy jest jednym z głównych elementów kształtowania regionu. Ważną rolę odgrywają przy tym małe i średnie przedsiębiorstwa. To w ich przypadku powinno się rozwinąć potencjał innowacyjności. Istotnym czynnikiem gospodarczym w całym regionie jest turystyka, która została omówiona odrębnie w dziedzinie B.2. Cele szczegółowe 1. Intensyfikacja istniejącej współpracy oraz wymiany informacji między przedsiębiorstwami oraz pomiędzy przedsiębiorstwami i uczelniami. 2. Stworzenie korzystnych warunków do rozwoju współpracy gospodarczej 3. Prezentacja atrakcyjnego inwestycyjnie obszaru gospodarczego 4. Wspieranie innowacji i stworzenie transgranicznego regionalnego systemu innowacji Charakterystyka dziedziny Turystyka odgrywa kluczową rolę w rozwoju gospodarczym Euroregionu, wykazując znaczny potencjał rozwojowy. Wszystkie jego części należą do regionów atrakcyjnych turystycznie, przede wszystkim ze względu na swoje walory przyrodnicze (góry, jaskinie, zbiorniki wodne), obiekty historyczno-kulturowe (pałace, zamki, budowle sakralne, domy przysłupowe), parki i pomniki, także w zakresie kultury przemysłowej. Oprócz tego region oferuje wiele obiektów rekreacyjnych oraz oferty turystyczne, z których można korzystać przez cały rok, niezależnie od pogody. Działanie b.2.1 ↓ Cele szczegółowe 1. Poprawa efektywności współpracy koncepcyjnej oraz koordynacji rozwoju turystycznego 2. Poprawa infrastruktury oraz jakości usług w powiązaniu z transgranicznymi 3. Produktami/projektami głównymi 4. Zwiększenie atrakcyjności ofert turystycznych i produktów w regionie oraz ich efektywna promocja Działanie b.1.1 ↓ Wspieranie innowacji Powiązanie z celem szczegółowym • Wspieranie innowacji i stworzenie transgranicznego transgranicznego regionalnego systemu innowacji Uzasadnienie Należy wspierać poszerzenie współpracy zarówno pomiędzy uczelniami wyższymi i uniwersytetami, jak i pomiędzy i z przedsiębiorstwami, aby wzmocnić potencjał innowacyjny regionalnych firm. Istotnym wyzwaniem nadchodzących lat będzie wzrost wydajności zasobów przedsiębiorstw oraz powiązane z tym innowacje. Odpowiednie przedsięwzięcia • Współpraca wszystkich podmiotów w celu stworzenia ogólnych warunków dla rozwoju gospodarczego (izb, administracji publicznej, partnerów rynku pracy, uczelni, placówek badawczych, przedsiębiorstw) • Wymiana doświadczeń • Rozbudowa i silniejsze wykorzystanie struktury badawczej i rozwojowej (także wspieranie prywatnych / państwowych inicjatyw badawczych na obszarze przygranicznym) • Zagwarantowanie międzynarodowego charakteru uczelni wyższych Wspieranie współpracy gospodarczej oraz prezentacja wspólnego obszaru gospodarczego ↓ Działanie b.1.2 Powiązanie z celem szczegółowym • Stworzenie korzystnych warunków do rozwoju współpracy gospodarczej • Prezentacja atrakcyjnego inwestycyjnie obszaru gospodarczego Uzasadnienie Transgraniczny obszar gospodarczy oferuje wiele korzyści inwestorom, które należy prezentować regionalnie i ponadregionalnie. Należy zaakcentować korzyści wynikające z położenia i skutecznie mówić o nich na forum publicznym. Starania wszystkich podmiotów należy ukierunkować na stworzenie odpowiednich warunków do współpracy. Odpowiednie przedsięwzięcia • Wspieranie prezentacji produktów regionalnych • Informacje na temat rynków sąsiednich i warunków dla przedsiębiorców do prowadzenia działalności gospodarczej • Współpraca wyższych uczelni oraz placówek edukacyjnych z przedsiębiorstwami • Wspólna prezentacja regionu /tworzenie transgranicznych klastrów • Współpraca z doradcami EURES oraz partnerami rynku pracy • Wzmocnienie mobilności na rynku pracy • Zniesienie przeszkód biurokratycznych • Wspieranie euroregionalnych obiegów gospodarczych • Optymalizacja skutecznego planowania oraz zastosowania instrumentów Koordynacja rozwoju turystycznego Powiązanie z celem szczegółowym • Poprawa efektywności współpracy koncepcyjnej oraz koordynacji rozwoju turystycznego • Zwiększenie atrakcyjności ofert turystycznych i produktów w regionie oraz ich efektywna promocja Uzasadnienie Poszczególne kraje mają odmienne wyobrażenia na temat rozwoju strategii turystycznej. Należy więc poprawić koordynację i współpracę już istniejącego zarządzania destynacjami. Zarządzania destynacjami brakuje przede wszystkim po polskiej stronie Euroregionu. Należy wykorzystać możliwy potencjał w celu poprawy wymiany informacji na temat ofert turystycznych i ich połączeń sieciowych, wykorzystując przy tym nowe techniczne możliwości (np. aplikacje mobilne, geocaching). Odpowiednie przedsięwzięcia • Aktualizace koncepce rozvoje cestovního Aktualizacja koncepcji rozwoju turystycznego ( tzw. „Leitbild”) • Rozbudowa i tworzenie odpowiednich struktur współpracy • Opracowanie odpowiednich strategii marketingowych do poprawy wizerunku regionu • Współpraca w zakresie zarządzania destynacjami Działanie b.2.2 Tworzenie i promowanie transgranicznych ofert i produktów turystycznych ↓ Działanie b.2.3 Powiązanie z celem szczegółowym • Poprawa infrastruktury oraz jakości usług związanych z transgranicznymi produktami/ projektami głównymi Uzasadnienie Oferty usługowe w zakresie turystyki transgranicznej bardzo różnią się pod względem jakości. Aby uniknąć dalszego zmniejszania się liczby odwiedzających, należy pracować nad poprawą / połączeniem w sieć ofert oraz nad rozbudową związanej z tym infrastruktury. Odpowiednie przedsięwzięcia • Inwestycje w infrastrukturę i oferty dot. usług turystycznych o znaczeniu transgranicznym • Poprawa jakości infrastruktury turystycznej i ofert • Współpraca w zakresie turystyki pieszej i rowerowej, turystyki wodnej • Wykorzystanie potencjału turystycznego w obszarze kultury przemysłowej • Inicjowanie działań na rzecz kontroli jakości usług turystycznych Powiązanie z celem szczegółowym • Zwiększenie atrakcyjności ofert turystycznych i produktów w regionie oraz ich efektywna promocja Uzasadnienie Na obszarze brakuje turystycznych produktów o wysokiej jakości. Przeszkodą dla rozwoju współpracy w zakresie turystyki jest bariera językowa oraz wynikające z niej niewystarczające transgraniczne propagowanie produktów i ich łączenie. Należy w dalszym ciągu pracować nad kształtowaniem i rozwojem regionu urlopowego oraz tworzyć i promować nowe produkty. Odpowiednie przedsięwzięcia • Wspólne planowanie i realizowanie ofert i produktów wysokiej jakości • Regionalna i ponadregionalna prezentacja i promocja ofert produktów turystycznych • Wielojęzyczne informacje dla turystów • Połączenie szlaków turystyki pieszej i rowerowej, ewentualnie tworzenie nowych połączeń • Wykorzystanie nowoczesnych środków komunikacji • Połączenie wspólnego biletu z portalami turystycznymi oraz systemem rezerwacji • Pielęgnacja i zachowanie parków i ogrodów 18 strategia ern 2014–2020 strategia ern 2014–2020 19

[close]

p. 11

c 20 strategia ern 2014–2020 c dziedzina priory tetowa ochrona środowisk a i klimatu, energet yk a Ochrona środowiska i klimatu D z i e dz i n a t e m at yc z n a c.1 działania informacyjno-promocyjne oraz turystyczne wykorzystanie Nysy. Cele szczegółowe 1. Poprawa stanu i zmniejszenie zanieczyszczeń środowiska 2. Zachowanie i poprawa jakości wody, utworzenie chronionej strefy przybrzeżnej 3. Zachowanie i zrównoważone wykorzystanie turystyczne zasobów naturalnych 4. Efektywna współpraca w zakresie zapobiegania klęskom żywiołowym i dużym szkodom zrównoważonego wykorzystania zasobów naturalnych • Porozumienie/współpraca w zakresie ochrony przyrody, pielęgnacji krajobrazu, wykorzystanie i ochrona lasu i gleb • Wymiana doświadczeń, seminaria i konferencje • Informacje dla turystów Ochrona środowiska i klimatu, energetyka Charakterystyka dziedziny Zrównoważone wykorzystanie zasobów, zachowanie różnorodnego świata roślin i zwierząt, a także szczególnych właściwości oraz piękna przyrody i krajobrazu mają znaczenie jako podstawowe warunki jakości życia mieszkańców oraz czynniki „miękkie” gospodarczego i turystycznego rozwoju na trójstyku. W zakresie ochrony środowiska przede wszystkim chodzi o to, aby zachować leżące na obszarze Euroregionu obszary chronione i leśne. Wskaźniki dotyczące jakości powietrza, gleb oraz wód w dużej mierze regulowane są przez Działanie c.1.1 dyrektywy Unii Europejskiej. Z tego wynikają wspólne koncepcje działania. Działania w zakresie ochrony klimatu służą zachowaniu obszaru przyrodniczego w Euroregionie. Rozwój współpracy Od początku współpracy (1994) uwagę skupiano na poprawie jakości wody w Nysie Łużyckiej (przygotowanie i ocena projektów w zakresie gospodarki wodnej). Do kolejnych ważnych tematów należały: ochrona przeciwpowodziowa i ochrona lasu, zapobieganie rozprzestrzenieniu się inwazyjnych gatunków roślin, projekty w celu wzrostu naturalnego • Wymiana informacji, specjalistyczna kształcenie, konferencja naukowe i specjalistyczne naukowe analizy • Prace ze społeczeństwem Współpraca w zakresie ochrony środowiska i klimatu ↓ Powiązanie z celem szczegółowym • Zmniejszenie zanieczyszczenia środowiska • Utrzymanie i poprawa jakości wody, utworzenie chronionej strefy przybrzeżnej • Efektywna współpraca w zakresie zapobiegania występowaniu klęsk żywiołowych Uzasadnienie Dzięki współpracy i wdrożeniu wspólnych projektów udało się poprawić stan środowiska. Działania te należy kontynuować, m.in. przy uwzględnieniu programu NATURA 2000 oraz Europejskiej Ramowej Dyrektywy Wodnej. Lasy, wody, parki i ogrody są nieodłącznym elementem krajobrazu. Należy zachować ich funkcję ochronną oraz zachować je jako obszar do aktywnego wypoczynku. Odpowiednie przedsięwzięcia • Współpraca w zakresie ochrony obszarów chronionych NATURA 2000 • Współpraca w zakresie zwalczania neofitów • Współpraca przy wdrażaniu Europejskiej Ramowej Dyrektywy Wodnej • Działania w zakresie wdrażania celów klimatycznych UE • Edukacja ekologiczna i pedagogika leśna Zrównoważone wykorzystanie zasobów naturalnych ↓ Działanie c.1.2 Powiązanie z celem szczegółowym • Poprawa stanu i zmniejszenie zanieczyszczeń środowiska • Zachowanie i zrównoważone wykorzystanie turystyczne zasobów naturalnych Uzasadnienie Na obszarze Euroregionu obserwuje się zróżnicowany sposób postępowania przy zachowywaniu zasobów naturalnych. Ważne jest znalezienie konsensusu pomiędzy wszystkimi ważnymi podmiotami w zakresie wykorzystania i zachowania przyrody. Ze względu na sytuację demograficzną (spadek liczby ludności) wskazane jest transgraniczne rozpatrywanie współpracy w zakresie zaopatrywania mieszkańców i usuwania odpadów, m.in. obszary zaopatrywania w wodę, oczyszczania ścieków, gospodarki odpadowej i recyclingu. Odpowiednie przedsięwzięcia • Koncepcje i studia i projekty w kierunku Współpraca podczas klęsk żywiołowych i zapobieganie im ↓ Działanie c.1.3 Powiązanie z celem szczegółowym • Efektywna współpraca w zakresie zapobiegania klęskom żywiołowym oraz wydarzeniom powodującym występowanie dużych szkód Uzasadnienie W celu zapobiegania katastrofom, potrzebne są skuteczne działania prewencyjne, tak by w przypadku wystąpienia szkód reagować skutecznie. Ponadto ważna jest informacja na płaszczyźnie fachowej oraz informowanie społeczeństwa. Odpowiednie przedsięwzięcia • Optymalizacja systemów ostrzegania • Wzajemna pomoc przy klęskach żywiołowych • Wdrażania działań prewencyjnych w celu zapobiegania klęskom żywiołowym • Systemy informacyjne dla społeczeństwa strategia ern 2014–2020 21

[close]

p. 12

c Energetyka dziedzina priory tetowa ochrona środowisk a i klimatu, energet yk a D z i e dz i n a t e m at yc z n a c.2 Rozwój współpracy Rozwój współpracy w zakresie energii rozpoczął się dopiero w minionych latach i jest w fazie początkowej. Na terenie Euroregionu działa kilka agencji energetyki, które są zainteresowane współpracą i realizowały już wspólnie kilka projektów. Cele szczegółowe Stworzenie środowiska wspierającego współpracę w zakresie efektywnego wykorzystania energii, oszczędności energetycznych, wykorzystania energii odnawialnych oraz wprowadzania nowych technologii. Charakterystyka dziedziny W celu dalszego unikania emisji gazów cieplarnianych na znaczeniu zyskuje oszczędzanie energii oraz wykorzystanie energii odnawialnych. Ze względu na europejskie cele klimatyczne, wzrastające ceny energii oraz zmniejszające się zasoby naturalne, temat efektywnego wykorzystania energii coraz częściej znajduje się w centrum uwagi. Dzięki geograficznej bliskości, koncepcje i działania krajowe na obszarze przygranicznym mają wspólne płaszczyzny. Różnią się one od siebie, mogą mieć jednak oddziaływanie na kraje sąsiadujące. Niewielka odległość pomiędzy podmiotami stwarza dobre warunki dla przyszłej trwałej współpracy i wspólnego rozwiązywania problemów. Działanie c.2.1 Transfer doświadczeń w zakresie energetyki i ich wykorzystanie w regionie ↓ Powiązanie z celem szczegółowym • Stworzenie środowiska wspierającego współpracę w zakresie efektywnego wykorzystania energii, oszczędności energetycznych, wykorzystania energii odnawialnych oraz wprowadzania nowych technologii. Uzasadnienie W Euroregionie rozpoczęła się współpraca pomiędzy instytucjami i agencjami energetycznymi. Współpracę tę należy intensyfikować i nawiązywać nowe partnerstwa. Odpowiednie przedsięwzięcia • Tworzenie sieci współpracujących podmiotów i instytucji w dziedzinie energetyki • Wymiana informacji i doświadczeń • Współpraca podczas wdrażania dyrektyw europejskich • Projekty pilotażowe, testowanie nowych metod • Współpraca w celu redukcji emisji CO₂ d Zarządzanie ryzykiem 22 strategia ern 2014–2020 strategia ern 2014–2020 23

[close]

p. 13

d Zarządzanie kryzysowe dziedzina priory tetowa zarządzanie ryz ykiem D z i e dz i n a t e m at yc z n a d.1 Rozwój współpracy Współpraca na tym obszarze rozwijała się od początku istnienia ERN, przede wszystkim w postaci wspólnych ćwiczeń, konkursów i konferencji. Stopniowo współpraca rozszerzała się obejmując kolejne dziedziny. Od roku 2003 corocznie organizowane jest trójnarodowe Forum Bezpieczeństwa. Zainicjowane zostały umowy państwowe, a partnerzy opracowują wspólne dokumentacje działania. Cele szczegółowe 1. Zwiększenie skuteczności reagowania w sytuacjach zagrożeń na obszarach przygranicznych 2. Zintensyfikowanie współpracy specjalistów w zakresie ochrony przed niebezpieczeństwami 3. Współdziałanie przy sporządzaniu uregulowań prawnych dotyczących bezpieczeństwa na pograniczu 4. Uwrażliwienie społeczeństwa w zakresie możliwych zagrożeń Stworzenie skutecznego systemu zarządzania kryzysowego ↓ d Zdrowie publiczne i ratownictwo medyczne D z i e dz i n a t e m at yc z n a dziedzina priory tetowa zarządzanie ryz ykiem d.2 Cele szczegółowe 1. Stworzenie funkcjonalnego systemu współpracy służb ratownictwa medycznego 2. Wyposażenie służb ratownictwa medycznego w kompatybilny sprzęt 3. Stworzenie uregulowań/ umów prawnych dla stałej transgranicznej współpracy służb ratownictwa medycznego 4. Pogłębienie wymiany informacji i doświadczeń w zakresie publicznej opieki zdrowotnej i weterynarii Wymiana informacji w zakresie zdrowia publicznego ↓ Charakterystyka dziedziny W Euroregionie wystepuja różnego typu zagrożenia, w tym szczególnie: powodzie, pożary lasu oraz skażenia gleb. W tej sytuacji szybka komunikacja ponad granicami, prewencja i zarządzanie kryzysowe mogą przyczyniać się do poprawy bezpieczeństwa mieszkańców i wpływać pozytywnie na ochronę środowiska. Ponadto istotne są działania operacyjno-ratownicze oraz ochrona ludności cywilnej. W związku z tym istnieje konieczność zintensyfikowania współpracy. Działanie D.1.1 Umowy regionalne i uregulowania prawne w zakresie zarządzania kryzysowego ↓ Działanie D.1.2 Powiązanie z celem szczegółowym • Współdziałanie przy sporządzaniu uregulowań prawnych dotyczących bezpieczeństwa na pograniczu Uzasadnienie Międzypaństwowe uregulowania prawne i porozumienia są warunkiem do efektywnej współpracy w zakresie zarządzania kryzysowego (m.in. w ratownictwie medycznym, dla straży pożarnych). Konieczne jest inicjowanie tych uregulowań i przyczynienie się do ich wprowadzenia. Na ich podstawie można będzie dokonać regionalnych ustaleń. Dzięki wieloletnim doświadczeniom Euroregion może wspierać te procesy. Odpowiednie przedsięwzięcia • Analizy prawne, studia • Seminaria, konferencje • Inicjowanie koniecznych zmian na płaszczyźnie regionalnej i krajowej • Współdziałanie przy sporządzaniu i wdrażaniu umów regionalnych Powiązanie z celem szczegółowym • Zwiększenie skuteczności reagowania w sytuacjach zagrożeń na obszarach przygranicznych • Zintensyfikowanie współpracy specjalistów w zakresie ochrony przed niebezpieczeństwami • Uwrażliwienie społeczeństwa w zakresie możliwych sytuacji zagrożenia Uzasadnienie W Euroregionie istnieją już struktury kooperacyjne w zakresie zarządzania kryzysowego, pomimo tego istnieje potrzeba uelastycznienia i stworzenia efektywniejszego systemu poprzez ciągłe dopasowywanie do aktualnych warunków ramowych (nowe uregulowania krajowe i Unii Europejskiej, zmienione struktury krajowe). Należy też uwrażliwić społeczeństwo na te procesy i o nich informować oraz podejmować działania prewencyjne. Odpowiednie przedsięwzięcia • Koordynacja współpracy wszystkich zainteresowanych instytucji • Wspólne ćwiczenia • Wymiana informacji (elastyczny system informacyjny) • Wyposażenie grup operacyjnych w kompatybilną technikę • Wprowadzenie wspólnej dokumentacji operacyjnej • Działania informacyjno-promocyjne (ukierunkowane na zapobieganie) Charakterystyka dziedziny Zdrowie publiczne i ratownictwo medyczne w dużej mierze wpływają na jakość życia mieszkańców. Szybka wzajemna pomoc oraz wsparcie, szczególnie przy wypadkach i sytuacjach zagrożenia, przyczyniają się do bezpieczeństwa ludności. Istnieje potrzeba wzajemnego informowania się między innymi o rozprzestrzenianiu się chorób, epidemii, oraz o podejmowaniu działań prewencyjnych. Ważną rolę odgrywa też aktywny udział w transgranicznych działaniach prewencyjnych w dziedzinie weterynarii (ochrona przed epidemią, zdrowie zwierząt). Działanie D.2.1 Rozwój współpracy W 2007 roku służby ratownictwa medycznego w Euroregionie podpisały porozumienie o współpracy i pomocy transgranicznej. Regularnie przeprowadzono wspólnie konferencje specjalistyczne, ćwiczenia i projekty oraz przygotowano dokumenty wdrożeniowe. W obszarze zdrowia publicznego powstał system meldunkowy do identyfikacji chorób zakazanych. Umowy regionalne i uregulowania prawne w zakresie służb ratownictwa medycznego ↓ Współpraca służb ratownictwa medycznego ↓ Działanie D.2.2 Działanie D.2.3 Powiązanie z celem szczegółowym • Stworzenie uregulowań/umów prawnych dla stałej transgranicznej współpracy służb ratownictwa medycznego Uzasadnienie Do współpracy potrzebne są uregulowań prawne na szczeblu międzynarodowym, które należy wdrażać na poziomie regionalnym. Uregulowania te powinny być wdrażane monitorowane. Odpowiednie przedsięwzięcia • Analizy prawne, studia • Seminaria, konferencje • Współdziałanie przy sporządzaniu i wdrażaniu umów regionalnych Powiązanie z celem szczegółowym • Stworzenie funkcjonalnego systemu współpracy służb ratownictwa medycznego • Wyposażenie służb ratownictwa medycznego w kompatybilny sprzęt Uzasadnienie W Euroregionie współpraca służb ratownictwa medycznego prowadzona jest na wysokim poziomie. Należy zachować ten standard. Istnieje dalsza potrzeba wspólnego kształcenia (m. in. językowego), nadążająca za postępami w medycynie. Istotne jest również doposażanie w kompatybilny sprzęt. Odpowiednie przedsięwzięcia • Koordynacja działań służb ratownictwa medycznego • Konferencje, seminaria specjalistyczne w celu zapewnienia wymiany doświadczeń i informacji • Stworzenie wspólnego centrum koordynacyjno-szkoleniowego • Wspólne ćwiczenia • Szkolenia językowe i specjalistyczne dla specjalistów • Wyposażenie w odpowiedni, kompatybilny sprzęt Powiązanie z celem szczegółowym • Pogłębienie wymiany informacji i doświadczeń w zakresie publicznej opieki zdrowotnej i weterynarii Uzasadnienie Ze względu na swobodny przepływ osób, konieczna jest bezpośrednia i szybka wymiana informacji dotycząca zdrowia publicznego. Warunkiem tego jest systematyczna współpraca. Odpowiednie przedsięwzięcia • Wymiana informacji na temat sytuacji epidemiologicznych i innych specjalistycznych obszarów medycznych • Organizacja konferencji/seminariów dla specjalistów w zakresie opieki zdrowotnej • Analiza szczepień • Kontynuacja wymiany informacji na temat jakości wód w kąpieliskach-udostępnienie informacji opinii publicznej • Współpraca w dziedzinie telemedycyny 24 strategia ern 2014–2020 strategia ern 2014–2020 25

[close]

p. 14

d Bezpieczeństwo publiczne dziedzina priory tetowa zarządzanie ryz ykiem D z i e dz i n a t e m at yc z n a d.3 Cele szczegółowe: 1. Zapewnienie bezpieczeństwa publicznego 2. Ograniczenie przestępczości na pograniczu Charakterystyka dziedziny Po włączeniu do strefy Schengen Polski i Czech oraz zniesieniu kontroli na granicach, istnieje zwiększone zapotrzebowanie na współpracę służb wymiaru sprawiedliwości. Obszar bezpieczeństwa publicznego stał się obszarem zainteresowania publicznego. Specyficzne dla tego obszaru są pewne formy przestępczości wynikające m.in. ze zróżnicowanych warunków życia na pograniczu. Rozwój współpracy: Współpraca w tym zakresie rozwijała się od 1991 r. w ramach euroregionalnej grupy roboczej a później również w ramach struktur wymiaru sprawiedliwości co skutkowało powołaniem w roku 2003 Forum Bezpieczeństwa (FORBES). Dzięki temu sfera ta podlega euroregionalnej koordynacji. Kultura, edukacja i wiedza Działanie D.3.1 Wzmocnienie współpracy w obszarze bezpieczeństwa ↓ Powiązanie z celem szczegółowym • Zapewnienie bezpieczeństwa publicznego • Ograniczenie przestępczości na pograniczu Uzasadnienie Bezpieczeństwo ludności jest warunkiem przyczyniającym się do jakości życia na pograniczu. Po otwarciu granic wzrosła potrzeba ścisłej współpracy organów policyjnych i wymiaru sprawiedliwości. Szybka wymiana informacji oraz wspólnie uzgadnianie działań wpływają na ilość wykroczeń oraz czynów karnych. Odpowiednie przedsięwzięcia • Koordynacja działań policji, prokuratury oraz innych organów bezpieczeństwa • Realizacja konferencji, seminariów specjalistycznych • Wzajemne hospitacje • Uzgodnienia wspólnych metod postępowania • Wspólne patrole • Wprowadzenie systemów monitorujących (kamery) • Wspólne ćwiczenia • Językowe i specjalistyczne szkolenia • Wyposażenie patroli w kompatybilny sprzęt • Działania przeciwdziałające wykluczeniu mniejszości społecznych e strategia ern 2014–2020 27 26 strategia ern 2014–2020

[close]

p. 15

e Kultura dziedzina priory tetowa kultur a , eduk acja i wiedza D z i e dz i n a t e m at yc z n a e.1 Rozwój współpracy Od momentu powstania Euroregionu miała miejsce praktyczna wymiana doświadczeń specjalistów, organizowane były spotkania robocze i konferencje specjalistyczne, np. bibliotek, muzeów i instytucji zajmujących się ochroną zabytków. Współpraca rozwijała się przede wszystkim dzięki konkretnym projektom. W ostatnich latach na pierwszym planie znalazły się wydarzenia kulturalne i wspólne publikacje dla opinii publicznej. Miała miejsce wymiana w zakresie rzemiosła tradycyjnego wraz z renowacją zabytków kultury. Opinia publiczna była bardziej uwrażliwiana na wspólne dziedzictwo kulturowe. Odpowiednie przedsięwzięcia • Seminaria specjalistyczne, konferencje, szkolenia • Wspólne wystawy • Rozszerzenie połączeń cyfrowych/ elektronicznego • Połączenie w sieć placówek kulturalnych, także cyfrowo • Wydawanie wspólnych książek i broszur • Wydarzenia kulturalne dla młodzieży i szerszej opinii publicznej • Studia, koncepcje • Rozbudowa i zachowanie placówek kulturalnych mających znaczenie dla Euroregionu e Edukacja i wiedza dziedzina priory tetowa kultur a , eduk acja i wiedza D z i e dz i n a t e m at yc z n a e.2 Rozwój współpracy Efektem współpracy placówek edukacyjnych było utworzenie np. portalu informacyjnego dla szkół, powstanie certyfikatu KOMPETENT4, międzynarodowej platformy dotyczącej budowy maszyn, specjalistycznych programów edukacyjnych dla pedagogów lub organizowanie wydarzeń o dużym oddziaływaniu na społeczeństwo (festiwale edukacyjne). Współpraca wyższych uczelni koordynowana jest przez Akademickie Centrum Koordynacyjne Euroregionu. W zakresie edukacji historycznej specjaliści zintensyfikowali swoje prace badawcze, a wyniki udostępnili opinii publicznej. • Zachowanie i ewent. rozbudowa transgranicznych ofert szkół i wyższych uczelni • Poprawa promocji ofert, działania informacyjno – promocyjne Charakterystyka dziedziny Historyczny, różnorodny krajobraz kulturowy Euroregionu należy zachować i dalej rozwijać w celu zachowania dziedzictwa kulturowego, kształtowania regionalnej tożsamości, będącego czynnikiem i bazą dla rozwoju turystyki. Istotnym elementem dla Górnych Łużyc jest również kultura łużycka. W obszarze kultury główna współpraca koncentruje się na: bibliotekarstwie, ochronie zabytków i zachowaniu krajobrazu domów przysłupowych, pielęgnacji i zachowaniu parków, ogrodów i pałaców, itp. Cele szczegółowe 1. Udostępnienie społeczeństwu dziedzictwa kulturowego Euroregionu oraz tworzenie wspólnej tożsamości. 2. Zachowanie zabytków i ich promocja 3. Kontynuacja współpracy bibliotek Charakterystyka dziedziny Wiedza o regionie i jego osobliwościach jest warunkiem zrozumienia sąsiadów. W celu poznania sąsiadów i ich języków została nawiązana współpraca pomiędzy instytucjami, placówkami edukacyjnymi i opiekuńczymi. Praca przedszkoli i wszystkich placówek edukacyjnych, od szkół poprzez uczelnie wyższe do placówek kształcenia osób dorosłych stanowi bazę do przełamywania stereotypów, dla dobrych kontaktów oraz wzmocnienia regionalnej tożsamości. Cele szczegółowe 1. Inicjowanie wspólnych działań edukacyjnych (wraz z edukacją językową i edukacją międzykulturową) 2. Wspieranie współpracy i kooperacji placówek wychowawczych i edukacyjnych 3. Przekazywanie wiedzy o życiu sąsiada szerokiej opinii publicznej 4. Lepsze poznanie i zrozumienie wspólnej historii Działanie E.2.1 Działanie E.1.2 Działanie E.1.1 Rozbudowa współpracy w zakresie wychowania i edukacji ↓ Współpraca w zakresie poznawania i propagowania wiedzy historycznej ↓ Działanie E.2.3 Zachowanie i ochrona dziedzictwa kulturowego ↓ Współpraca bibliotek ↓ Powiązanie z celem szczegółowym • Udostępnienie społeczeństwu dziedzictwa kulturowego Euroregionu oraz tworzenie wspólnej tożsamości • Zachowanie zabytków i ich promocja Uzasadnienie Dla Euroregionu charakterystyczny jest jego zróżnicowany krajobraz kulturowy. Należy zachowywać i udostępniać społeczeństwu dziedzictwo kulturowe (także infrastrukturalnie), podejmować działania w zakresie zachowania lokalnych tradycji i zwyczajów. Powinno się też rozbudowywać poszczególne centra kulturalne, łączyć je w sieć i promować. Istotne są również działania w zakresie renowacji i rozbudowy historycznej, kulturalnej i technicznej pomników oraz zabytków o znaczeniu euroregionalnym (m.in. także domy przysłupowe). Powiązanie z celem szczegółowym • Kontynuacja współpracy bibliotek • Udostępnienie społeczeństwu dziedzictwa kulturowego Euroregionu oraz wspieranie tworzenia wspólnej tożsamości Uzasadnienie Biblioteki są ważną instytucją w życiu kulturalnym Euroregionu. Ich wzajemne połączenia i współpraca mogą pozwolić na udostępnienie bogatych źródeł informacji. Dzięki bezpośredniemu kontaktowi z mieszkańcami, mają one dobre warunki do tego, aby przyczynić się do wzmocnienia euroregionalnej tożsamości kulturowej. Odpowiednie przedsięwzięcia • Konferencje, seminaria, wymiany pracowników • Oferty kulturalne i edukacyjne dla społeczeństwa (wystawy, konkursy) • Edukacja językowa dla specjalistów • Poszerzenie powiązań cyfrowych/elektronicznych • Cyfrowe udostępnianie literatury Powiązanie z celem szczegółowym • Inicjowanie wspólnych działań edukacyjnych (wraz z edukacją językową i edukacją międzykulturową) • Wspieranie współpracy i kooperacji placówek wychowawczych i edukacyjnych • Przekazywanie wiedzy szerokiej opinii publicznej • Lepsze poznanie i zrozumienie wspólnej historii Uzasadnienie Wspólne oferty edukacyjne dla dzieci, młodzieży i dorosłych ze wszystkich trzech krajów sąsiedzkich na wszystkich etapach życia stanowią bazę do przełamywania uprzedzeń, pełnego zrozumienia, współżycia oraz do wzmocnienia wspólnej tożsamości euroregionalnej. Różne systemy edukacji, niewystarczające warunki ramowe do wymiany kadry dydaktycznej oraz brak bezpieczeństwa finansowego współpracy długoterminowej, należą do szczególnych wyzwań dla transgranicznego rozwoju w zakresie edukacji. Odpowiednie przedsięwzięcia • Inicjowanie nowych oraz dopasowanie zgodne z zapotrzebowaniem istniejących ofert edukacyjnych/programów/projektów • Praktyki z edukacją specjalistyczną i językową • Wymiana doświadczeń i współpraca nauczycieli oraz specjalistycznej kadry dydaktycznej • Pobyty w ramach wymiany/studiów • Działalność sportowa • Poprawa jakości współpracy w zakresie wychowania i edukacji Rozwój kompetencji językowych ↓ Działanie E.2.2 Powiązanie z celem szczegółowym • Inicjowanie wspólnych działań edukacyjnych (wraz z edukacją językową i edukacją międzykulturową) • Wspieranie współpracy i kooperacji placówek wychowawczych i edukacyjnych Uzasadnienie Kompetencje międzykulturowe i kompetencje językowe zyskują coraz większe znaczenie gospodarcze dla przedsiębiorstw oraz znaczenie zawodowe dla obywateli. Na rynku aktualnie brakuje oferty edukacyjnej umożliwiającej naukę języka sąsiadów: niemieckiego, czeskiego, polskiego i łużyckiego. Odpowiednie przedsięwzięcia • Utworzenie powszechnego systemu edukacji językowej • Kampanie motywacyjne i informacyjne • Podróże i pobyty studyjne • Przygotowanie i wdrażanie ofert edukacji językowej • Wspieranie innowacji w edukacji językowej • Przekazywanie wiedzy kompetencji międzykulturowych Powiązanie z celem szczegółowym • Wspieranie współpracy i kooperacji placówek wychowawczych i edukacyjnych • Przekazywanie wiedzy o życiu sąsiada szerokiej opinii publicznej Uzasadnienie Poznanie wspólnej historii może przyczynić się do tworzenia tożsamości euroregionalnej. Wiedza historyczna i jej wspólna interpretacja są warunkiem do zwalczania uprzedzeń oraz do rozwoju współpracy w każdym obszarze. Już wiele tematów zostało opracowanych merytorycznie przez historyków. Wyniki tych prac powinny zostać udostępnione. Odpowiednie przedsięwzięcia • Prace naukowe historyków • Dzieła zbiorowe/konferencyjne, publikacje specjalistyczne • Konferencje specjalistyczne • Publikacje historyczne • Prezentacje internetowe • Aplikacje interaktywne (Apps) • Wystawy • Współpraca placówek edukacyjnych w zakresie historii • Wydarzenia popularno - naukowe dla młodzieży i szerokiej opinii publicznej 28 strategia ern 2014–2020 strategia ern 2014–2020 29

[close]

Comments

no comments yet